Τρίτη, 15 Απριλίου 2014

Υπολογισμός αντικειμενικών δαπανών διαβίωσης (τεκμήρια) για το φορολογικό έτος 2014

Υπολογισμός αντικειμενικών δαπανών διαβίωσης (τεκμήρια) για το φορολογικό έτος 2014

Του Απόστολου Αλωνιάτη*
Πραγματικό και τεκμαρτό εισόδημα
Το φορολογητέο εισόδημα κάθε φορολογουμένου διακρίνεται σε δύο είδη, το πραγματικό εισόδημα και το τεκμαρτό. Πραγματικό είναι το εισόδημα που  απόκτησε ο φορολογούμενος, σε ένα έτος και για το οποίο υποχρεούται σε υποβολή δήλωσης, και προσδιορίζεται βάσει πραγματικών στοιχείων, όπως οι βεβαιώσεις αποδοχών, το εισόδημα που προκύπτει από τα βιβλία της επιχείρησης που εκμεταλλεύεται, οι τόκοι καταθέσεων, το εισόδημα  από ενοίκια ακινήτων, και κάθε άλλο εισόδημα, το οποίο προκύπτει από πραγματικά στοιχεία είτε αυτό φορολογείται με την δήλωση του, είτε έχει φορολογηθεί (αυτοτελώς, π.χ. μερίσματα από Α.Ε.,  ή με ειδικό τρόπο, π.χ. τόκοι), είτε αποτελεί έσοδο από την διάθεση περιουσιακών στοιχείων (π.χ. πώληση ενός ακινήτου ή ενός αυτοκινήτου). Σε αντίθεση με το πραγματικό εισόδημα, το τεκμαρτό προκύπτει από υπολογισμούς που γίνονται βάσει άλλων δεδομένων, όπως είναι οι αντικειμενικές δαπάνες διαβίωσης, ή απόκτηση ενός περιουσιακού στοιχείου (αυτοκίνητο ή ακίνητο) ή ακόμα η ανέγερση ενός ακινήτου ή η κατασκευή κολυμβητικής δεξαμενής (πισίνας) ή το τοκοχρεολύσιο ενός δανείου για την απόκτηση περιουσιακού στοιχείου.
Αναλυτικά τα στοιχεία που λαμβάνονται υπόψη για τον υπολογισμό του τεκμαρτού υπολογισμού του εισοδήματος είναι:
Αντικειμενικές δαπάνες διαβίωσης:
α) Αντικειμενική δαπάνη για Κατοικία (ιδιοχρησιμοποιούμενη, ενοικιαζόμενη ή δωρεάν παραχωρούμενη)
β) Αντικειμενική δαπάνη για Αυτοκίνητα
γ) Αντικειμενική δαπάνη για Σκάφη αναψυχής
δ) Αντικειμενική δαπάνη για αεροσκάφη, ελικόπτερα, ανεμόπτερα
ε) Αντικειμενική δαπάνη για δεξαμενές κολύμβησης (πισίνες)
στ) Αντικειμενική δαπάνη για οικιακούς βοηθούς, οδηγούς αυτοκινήτου,  κ.λπ.
ζ) Αντικειμενική δαπάνη των ιδιωτικών σχολείων
η) Ποσό για τα υπόλοιπα έξοδα διαβίωσης 3.000 € για άγαμο και 5.000 για εγγάμους.
Δαπάνες απόκτησης περιουσιακών στοιχείων.
α) Δαπάνη για αγορά ή χρηματοδοτική μίσθωση αυτοκινήτου, δίτροχου κλπ οχήματος.
β) Δαπάνη για αγορά ή χρηματοδοτική μίσθωση πλοίων αναψυχής κλπ σκαφών αναψυχής και αεροσκαφών.
γ)  Δαπάνη για την αγορά ή χρηματοδοτική μίσθωση κινητών πραγμάτων αξίας πάνω από 10.000 €
δ) Δαπάνη για δωρεές ή γονικές παροχές ή χορηγίες χρηματικών ποσών
ε) Δαπάνη για την τοκοχρεολυτική απόσβεση δανείων και πιστώσεων.
Να σημειώσουμε εδώ ότι ισχύει και για τις δηλώσεις του οικονομικού έτους 2014 (χρήση 2013), η απαλλαγή από το τεκμήριο αγοράς ή ανέγερσης οποιουδήποτε ακινήτου ή κολυμβητικής δεξαμενής. Η συγκεκριμένη απαλλαγή ισχύει για ακίνητα που αγοράστηκαν ή μισθώθηκαν ή ανεγέρθηκαν από 17.12.2010 μέχρι 31.12.2013.
Το τεκμήριο επανέρχεται από 1.1.2014 με τον νόμο 4172/2013, που ισχύει από 1.1.2014.
Στη συνέχεια θα προσπαθήσουμε να δώσουμε παραδείγματα και τους τρόπους υπολογισμού των αντικειμενικών δαπανών διαβίωσης, πώς μπορούμε να τις αντιμετωπίσουμε, τι πρέπει να προσέξουμε και τέλος ποιοι εξαιρούνται από τον υπολογισμό των αντικειμενικών δαπανών.
Αντικειμενική δαπάνη κατοικίας
Ο προσδιορισμός της ετήσιας αντικειμενικής δαπάνης διαβίωσης κατοικίας  υπολογίζεται για όλες τις κατοικίες είτε αυτές είναι ιδιόκτητες και ιδιοκατοικούμενες, είτε είναι μισθωμένες, κύριες και δευτερεύουσες και  γίνεται κλιμακωτά ανάλογα µε την επιφάνεια των κύριων και βοηθητικών χώρων αυτής.
Σύμφωνα δε µε την αιτιολογική έκθεση του Ν. 3842/2010, η ετήσια αντικειμενική δαπάνη διαβίωσης υπολογίζεται µε βάση τις δαπάνες συντήρησης, επισκευής, τις πάγιες καταναλώσεις (ηλεκτρικό, τηλέφωνο, νερό) και τις δαπάνες λειτουργίας αυτής (π.χ. για μεγάλες κατοικίες καθαρίστριες, κηπουροί, ασφάλειες κ.λπ.) και µε συντελεστές βαρύτητας µε  βάση  την  τιμή  ζώνης  της  περιοχής  στην  οποία  βρίσκεται  το  ακίνητο,  ώστε  να προκύπτουν μεγαλύτερα ποσά δαπανών διαβίωσης για ακίνητα που βρίσκονται σε ακριβές περιοχές.
Βέβαια αυτά που λογίζονται σήμερα σαν τιμές υπολογισμού, τόσο για την αντικειμενική δαπάνη κατοικίας, αλλά και γενικότερα για τις αντικειμενικές δαπάνες, δεν έχει καμία σχέση με το πνεύμα και το γράμμα τους ν.3842/2010.
Όπως παρατηρούμε και στον σχετικό πίνακα, ουσιαστικά υπάρχουν τρεις ζώνες που καθορίζουν τον υπολογισμό του ύψους της αντικειμενικής δαπάνης. Στην  πρώτη ζώνη ανήκουν όλα εκείνα τα ακίνητα που είναι σε περιοχές με τιμή ζώνης μέχρι 2.700,00 ευρώ , η δεύτερη από τιμή ζώνης 2.800,00 έως 4.999,00 ευρώ και η τρίτη από τιμή ζώνης 5.000,00 ευρώ και πάνω.
Μία ακόμη επιβάρυνση 20% έχουν οι μονοκατοικίες. Δηλαδή υπολογίζουμε την αντικειμενική δαπάνη  της κατοικίας και από εκεί και πέρα, σε περίπτωση μονοκατοικίας, προσθέτουμε επιπλέον πάνω σε αυτήν το 20%.
Τέλος να σημειώσουμε ότι οι δευτερεύουσες κατοικίες έχουν μείωση 50% της αντικειμενικής δαπάνης διαβίωσης.   
Ποιος βαρύνεται με την αντικειμενική δαπάνη διαβίωσης κατοικίας;
Το βάρος της δαπάνης την φέρει αυτός που κάνει χρήση της κατοικίας.
Κύρια κατοικία.
i) Ο Α έχει αγοράσει ένα διαμέρισμα και κατοικεί σε αυτό. Αυτός βαρύνεται σε την αντικειμενική δαπάνη κατοικίας.
ii) Ο Α έχει ένα ακίνητο και το ενοικιάζει στον Β . Ο Α θα δηλώσει το έσοδο από το ενοίκιο στο Ε2 και ο Β που είναι ο ενοικιαστής    βαρύνεται με την αντικειμενική δαπάνη διαβίωσης.
iii) Ο Α έχει ένα ακίνητο και το παραχωρεί δωρεάν στο Β. Ο Α θα γράψει στο Ε2 την δωρεάν παραχώρηση, και το τεκμαρτό εισόδημα, και ο Β που είναι ο λήπτης της δωρεάν παραχώρησης βαρύνεται με την αντικειμενική δαπάνη διαβίωσης.
iv) Ο πατέρας έχει την κυριότητα ή την επικαρπία ενός διαμερίσματος το οποίο έχει παραχώρησης στην κόρη του , όπου μένει με την οικογένεια της. Ο πατέρας θα γράψει την  δωρεάν παραχώρηση στο τέκνο του στο έντυπο Ε2, χωρίς να δηλώσει εισόδημα, και η κόρη θα έχει το βάρος της Αντικειμενικής δαπάνης.
Το ίδιο θα συμβεί και στην περίπτωση που την πλήρη κυριότητα ή την επικαρπία έχει το παιδί και το ακίνητο κατοικείται από τους γονείς. Σε αυτή την περίπτωση το παιδί  δηλώνει στο έντυπο Ε2 την δωρεάν παραχώρηση και οι γονείς  βαρύνονται με την αντικειμενική δαπάνη διαβίωσης.
Υπενθυμίζουμε ότι δωρεάν παραχώρηση μιας κύριας κατοικίας επιφάνειας μέχρι 200 τ.μ γίνεται μόνο από γονείς σε παιδιά και αντίστροφα.
Δευτερεύουσα κατοικία.
i) Οι κατοικίες που ενοικιάζονται από φοιτητές που σπουδάζουν σε πόλη διαφορετική από αυτή που είναι η κύρια κατοικία του φοιτητή, αποτελούν αντικειμενική δαπάνη του γονέα και η κατοικία λογίζεται ως δευτερεύουσα κατοικία.
ii) Δεν υπολογίζεται ετήσια αντικειμενική δαπάνη διαβίωσης στις περιπτώσεις των κενών κατοικιών. Προκειμένου για κατοικίες που παραμένουν κενές για διάστημα μεγαλύτερο των έξι μηνών, απαιτείται η προσκόμιση φωτοαντίγραφων λογαριασμών της ∆.Ε.Η. ή οποιοδήποτε άλλο στοιχείο (π.χ. λογαριασμοί ύδρευσης, κοινοχρήστων κ.λπ.) από το οποίο να αποδεικνύεται ότι το ακίνητο ήταν κενό για όλο το υπ’ όψιν διάστημα.
iii) Σε περίπτωση συνιδιοκτησίας του ακινήτου, η ετήσια αντικειμενική δαπάνη διαβίωσης θα υπολογίζεται µε βάση τη συνολική επιφάνεια της κατοικίας και στη συνέχεια θα γίνεται ο επιμερισμός της, μεταξύ των συνιδιοκτητών, µε βάση τα ποσοστά  συνιδιοκτησίας τους. Διευκρινίζεται ότι, σε περίπτωση συνιδιοκτησίας μιας κατοικίας (π.χ. από δύο συνιδιοκτήτες όπου  ο  ένας  έχει  παραχωρήσει το  ποσοστό ιδιοκτησίας του στον άλλο προκειμένου ο τελευταίος να χρησιμοποιήσει την κατοικία στο σύνολό της), η ετήσια αντικειμενική δαπάνη διαβίωσης που προκύπτει από τη συνολική επιφάνεια της κατοικίας θα βαρύνει τον ιδιοκτήτη που χρησιμοποιεί την κατοικία αυτή.
Επισημάνσεις
α) Αν η κατοικία μισθώνεται ορισμένους μήνες μέσα στο έτος, τα ετήσια ποσά της αντικειμενικής δαπάνης διαβίωσης θα επιμερίζονται με βάση τους μήνες που διαρκεί η μίσθωση.
Παράδειγμα
Φορολογούμενος διαμένει σε μισθωμένη κατοικία από την 1η Απριλίου μέχρι και την 31η Δεκεμβρίου. Η ετήσια αντικειμενική δαπάνη της κατοικίας αυτής είναι 5.250,00 ευρώ. Η αντικειμενική δαπάνη που βαρύνει το φορολογούμενο είναι 3.937,50 ευρώ και προκύπτει ως ακολούθως:
β) Προκειμένου για δευτερεύουσες εξοχικές κατοικίες δεν ισχύει πλέον ο περιορισμός της ετήσιας δαπάνης διαβίωσης που προκύπτει από αυτές, σε τρεις μήνες το έτος.  
γ) Δεν υπολογίζεται ετήσια αντικειμενική δαπάνη διαβίωσης στις περιπτώσεις των κενών κατοικιών. Προκειμένου για κατοικίες που παραμένουν κενές για διάστημα μεγαλύτερο των έξι μηνών, απαιτείται η προσκόμιση φωτοαντίγραφων λογαριασμών της Δ.Ε.Η. ή οποιοδήποτε άλλο στοιχείο (π.χ. λογαριασμοί ύδρευσης, κοινοχρήστων κ.λπ.) από το οποίο να αποδεικνύεται ότι το ακίνητο ήταν κενό για όλο το υπ’ όψιν διάστημα.
δ) Με την εγκύκλιο ΠΟΛ. 1135/4.10.2010 έγινε δεκτό ότι δεν υπολογίζεται αντικειμενική δαπάνη διαβίωσης για δευτερεύουσες κατοικίες που μισθώνουν μόνιμοι κάτοικοι εξωτερικού για τουριστικούς λόγους.
ε) Σε περίπτωση συνιδιοκτησίας του ακινήτου, η ετήσια αντικειμενική δαπάνη διαβίωσης θα υπολογίζεται με βάση τη συνολική επιφάνεια της κατοικίας και στη συνέχεια θα γίνεται ο επιμερισμός της, μεταξύ των συνιδιοκτητών, με βάση τα ποσοστά  συνιδιοκτησίας τους.
Προσοχή : Διευκρινίζεται ότι, σε περίπτωση συνιδιοκτησίας μιας κατοικίας (π.χ. από δύο συνιδιοκτήτες όπου ο ένας έχει παραχωρήσει το ποσοστό ιδιοκτησίας του στον άλλο προκειμένου ο τελευταίος να χρησιμοποιήσει την κατοικία στο σύνολό της), η ετήσια αντικειμενική δαπάνη διαβίωσης που προκύπτει από τη συνολική επιφάνεια της κατοικίας θα βαρύνει τον ιδιοκτήτη που χρησιμοποιεί την κατοικία αυτή.
Την επόμενη εβδομάδα θα δούμε την αντιμετώπιση των τακτοποιημένων ημιυπαίθριων και αυθαίρετων χώρων.
Πηγές:
«Φόροι 2014», (Χ. Τσοχαντάρης – Α. Αλωνιάτης, εκδόσεις PROSVASIS AEBE)
Σημειώσεις Γ. Α. Κορομηλά για τα σεμινάρια της εταιρίας PROSVASIS AEBE.
«Συμπλήρωση φορολογικών εντύπων». (Α. Αλωνιάτης  - Σημειώσεις για τα σεμινάρια του ΚΕΚ του Οικονομικού Πανεπιστημίου Αθηνών)
* Οικονομολόγος - Φοροτεχνικός, Α. Αντιπρόεδρος του Ινστιτούτου Οικονομικών & Φορολογικών Μελετών (Ι.Ο.ΦΟ.Μ), Οικονομικός Διευθυντής της PROSVASIS AEBE, Συγγραφέας


Πηγή: Υπολογισμός αντικειμενικών δαπανών διαβίωσης (τεκμήρια) για το φορολογικό έτος 2014 | newmoney.gr http://www.newmoney.gr/article/42824/ypologismos-antikeimenikon-dapanon-diaviosis-tekmiria-gia-forologiko-etos-2014#ixzz2ywtFIbkS


Αντικειμενικές δαπάνες διαβίωσης (τεκμήριο) κατοικίας για το φορολογικό έτος 2014

Του Απόστολου Αλωνιάτη*
Σε συνέχεια του άρθρου μας την περασμένη εβδομάδα (Υπολογισμός αντικειμενικών δαπανών διαβίωσης (τεκμήρια) για το φορολογικό έτος 2014, σήμερα θα ασχοληθούμε με την αντιμετώπιση των τακτοποιημένων των τακτοποιημένων ημιυπαίθριων και αυθαίρετων χώρων.
Η αναγραφή στο Ε1 των τακτοποιημένων ημιυπαίθριων χώρων, που τακτοποιήθηκαν με τον νόμο 3843/2010, αποτελεί υποχρέωση για τους φορολογούμενους από την χρήση του 2011. Φέτος στην υποχρέωση αυτή προστέθηκαν και οι επιφάνειες που ταχτοποιήθηκαν με τον νόμο 4178/2013.
Να θυμίσουμε ότι ο νόμος 4178/2013, ήλθε να αντικαταστήσει των νόμο  4014/2011, νόμος που κρίθηκε αντισυνταγματικός από Συμβούλιο της Επικρατείας.
Αναγραφή τακτοποιημένων ημιυπαίθριων χώρων στο Ε1
Από το οικονομικό έτος 2012, όσοι φορολογούμενοι τακτοποίησαν ημιυπαίθριους χώρους με τον νόμο 3843/2010, είναι υποχρεωμένοι να τους δηλώσουν σαν κύριους χώρους στον πίνακα 5, στην αντικειμενική δαπάνη διαβίωσης.
Για το οικονομικό έτος 2014, χρήση 2013, δεν έχει δοθεί η δυνατότητα εξαίρεσης ορισμένων τακτοποιημένων τετραγωνικών με τον σχετικό νόμο, αφού μέχρι σήμερα δεν έχει δοθεί σχετική οδηγία από το υπουργείο οικονομικών από την μία πλευρά και από την άλλη, όπως θα δούμε και παρακάτω, υπάρχει η υποχρέωση αναγραφής και των τετραγωνικών που έχουν τακτοποιηθεί με τον ν. 4014/2011.
Να θυμίσουμε ότι πέρυσι , για το οικονομικό έτος 2013, είχε δοθεί η οδηγία , μέσα από το βιβλιαράκι οδηγιών για την συμπλήρωση των φορολογικών δηλώσεων.
«ΕΠΙΣΗΜΑΙΝΕΤΑΙ:  Ότι, οι νομιμοποιήσεις των ημιυπαίθριων χώρων σύμφωνα με τον ν.3843/2010 θα πρέπει να ληφθούν υπόψη στην συμπλήρωση του υποπίνακα της περίπτωσης 1. Ωστόσο, οι νομιμοποιήσεις αυθαίρετων κατασκευών και αυθαίρετων αλλαγών χρήσης (υπόγεια και πατάρια) που πραγματοποιήθηκαν με τους ν.4014/2011 και ν.3843/2010, δεν θα ληφθούν υπόψη και δεν θα επηρεάσουν τη συμπλήρωση του υποπίνακα αυτού, για το οικον. έτος 2013. Αντίθετα μετά την ολοκλήρωση των διαδικασιών νομιμοποίησης τους θα συμπεριληφθούν στις δηλώσεις του οικον. έτους 2014 και εξής.»
Άρα για το οικονομικό έτος 2014 στον σχετικό πίνακα θα αναγραφούν και τα τετραγωνικά που αφορούν υπόγεια και πατάρια που έχουν τακτοποιηθεί με τον νόμο 3843/2010, στο σύνολο των τετραγωνικών τους. Να σημειώσουμε ότι στη κατηγορία αυτή, δηλαδή στην αναγραφή στο Ε1 όλων των τετραγωνικών που έχουν ταχτοποιηθεί, ανήκουν και οι χώροι που έχουν τακτοποιηθεί με τον νόμο 3775/2009.
Τα τακτοποιημένα κτίσματα γράφονται στο Ε1 όπως είναι στην πραγματικότητα και όπως χρησιμοποιούνται. Οι κλειστοί ημιυπαίθριοι χώροι πρέπει να προστεθούν στους κύριους χώρους του ακινήτου.
Αναγραφή τακτοποιημένων αυθαίρετων χώρων, που τακτοποιήθηκαν με τους νόμους 4014/2011 και 4178/2013, στο Ε1.
Όπως γράψαμε και προηγουμένως, ο νόμος 4178/2013, ήλθε να αντικαταστήσει τον νόμο 4014/2011, που κρίθηκε αντισυνταγματικός από το Συμβούλιο της Επικρατείας. Στον νέο νόμο αναφέρεται ότι:
«Άρθρο 1. Απαγόρευση εμπράγματων δικαιοπραξιών σε ακίνητα µε αυθαίρετες κατασκευές ή αυθαίρετες αλλαγές χρήσης
1. Από τη δημοσίευση του παρόντος απαγορεύεται και είναι απολύτως άκυρη η µμεταβίβαση ή η σύσταση εμπράγματου δικαιώµατος σε ακίνητο, στο οποίο έχει εκτελεστεί αυθαίρετη κατασκευή ή έχει εγκατασταθεί αυθαίρετη αλλαγή χρήσης, όπως ειδικότερα ορίζεται στα άρθρα 5 παρ. 2 και 22 παρ. 3 του ν. 1577/1985 (Α΄ 210). Στην παραπάνω απαγόρευση εμπίπτει και η εισφορά ακινήτου σε εταιρεία.
2. Από τις διατάξεις της προηγούμενης παραγράφου εξαιρούνται τα ακίνητα, στα οποία έχουν εκτελεστεί αυθαίρετες κατασκευές ή έχουν εγκατασταθεί αυθαίρετες χρήσεις:
α) που υφίστανται προ της 30.11.1955, ημερομηνίας ισχύος του από 9.8.1955 βασιλικού διατάγματος ή
β) που έχουν απαλλαγεί από την κατεδάφιση, σύμφωνα µε τις διατάξεις της παρ. 1 του άρθρου 3 του ν. 720/1977 (Α΄ 297) ή
γ) που έχουν εξαιρεθεί από την κατεδάφιση, σύμφωνα µε τις διατάξεις της παρ. 5 του άρθρου 16 του ν. 1337/1983 (Α΄ 33) ή των παραγράφων 8 και 10 του άρθρου 9 του ν. 1512/1985 (Α΄4) ή
δ) που έχει ανασταλεί η κατεδάφιση, σύμφωνα µε τις διατάξεις των άρθρων 15, 16, 20 και 21 του ν. 1337/1983 (Α΄ 33), όπως ισχύουν, χωρίς όμως να έχει απορριφθεί µε απόφαση του αρμοδίου κατά περίπτωση οργάνου η αίτηση για την εξαίρεση από την κατεδάφιση ή
ε) που έχουν εξαιρεθεί από την κατεδάφιση, σύμφωνα µε τις διατάξεις του άρθρου 4 του ν. 3399/2005 (Α΄ 255) ή
στ) που έχει περατωθεί η διαδικασία διατήρησης, σύμφωνα µε τις διατάξεις του ν. 3775/2009 (Α΄ 122) ή του ν. 3843/2010 (Α΄ 62) και για το χρονικό διάστημα που προβλέπεται σε αυτές και υπό τις προϋποθέσεις του παρόντος νόμου ή
ζ) που έχει περατωθεί η διαδικασία καταβολής του ενιαίου ειδικού προστίμου ή έχει καταβληθεί ποσοστό 30% του συνολικού ποσού προστίμου ή του σχετικού παραβόλου εφόσον ορίζεται κατά τις διατάξεις του παρόντος και κατά τις διατάξεις του ν. 4014/2011 και υπό τις προϋποθέσεις του παρόντος νόμου (Α΄ 209).»
Άρα όσοι έχουν την δυνατότητα να ενταχθούν στο νέο νόμο και έχουν ξεκινήσει τις διαδικασίες τακτοποίησης αυθαιρέτων με τον νόμο 4014/2011, πρέπει να τα αναγράψουν στο έντυπο Ε1.
Για αυτό το λόγο μάλιστα, στο έντυπο Ε1, του οικονομικού έτους 2014, έχουν ενταχθεί νέοι κωδικοί για την απεικόνιση  των τετραγωνικών που έχουν τακτοποιηθεί σε κύριους (Κωδ.  231,232,233) και βοηθητικούς  (Κωδ.  234,235,236), με αιτιολογία «Επιφάνειες κύριων χώρων ν.4178/2013» και   «Επιφάνειες βοηθητικών χώρων ν.4178/2013»
Η διαφοροποίηση από τους λοιπούς κωδικούς γίνεται διότι σύμφωνα τόσο με τον νόμο 4014/2011 , που κρίθηκε αντισυνταγματικός , όσο και με τον νόμο 4178/2013 που το αντικατέστησε, ο νόμος δίνει ως κίνητρο για την νομιμοποίηση των αυθαιρέτων απαλλαγή κατά 50% στην επιβολή οποιουδήποτε φόρου (φόρος μεταβίβασης, κληρονομιών, ακίνητης περιουσίας, ΤΑΠ, προσδιορισμός τεκμηρίου διαβίωσης) για όλους τους χώρους τόσο σε υπόγειες στάθμες όσο και στους εσωτερικούς εξώστες, και τις σοφίτες.
Πιο συγκεκριμένα:
Νόμος 4014/21.9.2011, άρθρο 24 παράγραφος 22.
 «22. Για τις αυθαίρετες κατασκευές και αλλαγές χρήσης που εξαιρούνται της επιβολής κυρώσεων με βάση τις διατάξεις του παρόντος νόμου δεν οφείλονται αναδρομικά ασφαλιστικές εισφορές και οποιοσδήποτε φόρος, καθώς και οποιασδήποτε μορφής πρόστιμα και τέλη, όπως το τέλος ακίνητης περιουσίας, καθαριότητας, φωτισμού και δυνητικά ανταποδοτικά τέλη. Τυχόν ήδη καταβληθέντες φόροι, τέλη και πρόστιμα δεν αναζητούνται. Η αλλαγή χρήσης δεν λαμβάνεται υπόψη για τον υπολογισμό του τέλους του άρθρου 24 του ν. 2130/1993, καθώς και των τελών του ν. 25/1975 και του άρθρου 25 του ν. 1828/1989, όπως ισχύουν και δεν επιβάλλονται αναδρομικά διαφορές που προκύπτουν ως προς το ύψος των τελών, οι οποίες προέρχονται από την αλλαγή χρήσης.
Για τη χρήση κατοικίας κατά τον υπολογισμό της αξίας για την επιβολή οποιουδήποτε φόρου (φόρος μεταβίβασης, κληρονομιών, ακίνητης περιουσίας, ΤΑΠ, προσδιορισμός τεκμηρίου διαβίωσης) για όλους τους χώρους σε υπόγειες στάθμες, τα πατάρια που πολεοδομικά δεν αποτελούν όροφο και τις σοφίτες, εφαρμόζεται μειωτικός συντελεστής 50%.»
Νόμος 4178/08.08.2013, άρθρο 24 παράγραφοι  8 και 9.
«8. Για τις αυθαίρετες κατασκευές και αλλαγές χρήσης προ τις 28.7.2011, που εξαιρούνται της επιβολής κυρώσεων με βάση τις διατάξεις του παρόντος νόμου ή εξαιρέθηκαν της επιβολής κυρώσεων με βάση τις διατάξεις του ν. 4014/2011 (Α΄209),δεν οφείλονται αναδρομικά βεβαιωμένες ασφαλιστικές εισφορές (ΙΚΑ κ.λπ.) και οποιοσδήποτε φόρος, καθώς και οποιασδήποτε μορφής πρόστιμα και τέλη, όπως το τέλος ακίνητης περιουσίας, καθαριότητας, φωτισμού και δυνητικά ανταποδοτικά τέλη. Τυχόν ήδη καταβληθέντες φόροι, τέλη και πρόστιμα δεν αναζητούνται. Η αλλαγή χρήσης δεν λαμβάνεται υπόψη για τον υπολογισμό του τέλους του άρθρου 24 του ν. 2130/1993 (Α΄ 62), καθώς και των τελών του ν. 25/1975 (Α΄ 74) και του άρθρου 25 του ν. 1828/1989 (Α΄ 2), όπως ισχύουν και δεν επιβάλλονται αναδρομικά διαφορές που προκύπτουν ως προς το ύψος των τελών, οι οποίες προέρχονται από την αλλαγή χρήσης.
9. Για τη χρήση κατοικίας κατά τον υπολογισμό της αξίας για την επιβολή οποιουδήποτε φόρου (φόρος μεταβίβασης, κληρονομιών, ακίνητης περιουσίας, ΤΑΠ, προσδιορισμός τεκμηρίου διαβίωσης) για όλους τους χώρους τόσο σε υπόγειες στάθμες όσο και στους εσωτερικούς εξώστες, και τις σοφίτες, εφαρμόζεται μειωτικός συντελεστής 50%.»
Κλείνουμε το κείμενο αυτό με δύο γενικότερες  παρατηρήσεις σχετικά με τα ακίνητα:
Πότε δηλώνεται το τακτοποιημένο ακίνητο
Τα ακίνητα αυτά δηλώνονται τουλάχιστον στο επόμενο έτος από όταν έγινε η τακτοποίηση. Ημερομηνία τακτοποίησης θεωρείται η ημερομηνία αίτησης για τακτοποίηση. Όταν τακτοποιηθούν τα κτίσματα αυτά η εφορία δεν ζητάει την εγγραφή τους σε παλαιότερα χρόνια.
Ποια είναι η επιφάνεια του ακινήτου;
Είναι το εμβαδόν σε τετραγωνικά μέτρα (μ2). Προκειμένου περί κτισμάτων, ως επιφάνεια λαμβάνεται το εμβαδόν αυτών μετά των εξωτερικών τοίχων. Αν στην επιφάνεια περιλαμβάνονται και οι κοινόχρηστοι χώροι (μικτή επιφάνεια), ως επιφάνεια λαμβάνεται η μικτή μειωμένη κατά ποσοστό δέκα στα εκατό (10%), δηλαδή πολλαπλασιασμένη επί 0,90. Στην επιφάνεια δεν περιλαμβάνονται οι ανοικτοί ημιυπαίθριοι χώροι.
Ολοκληρώσαμε την παρουσίαση σχετικά με την αντικειμενική δαπάνη κατοικίας.
Στο επόμενο σημείωμα μας θα συνεχίσουμε την παρουσίαση των αντικειμενικών δαπανών.
*Ο Απόστολος Αλωνιάτης είναι οικονομολόγος - φοροτεχνικός, Α. Αντιπρόεδρος του Ινστιτούτου Οικονομικών & Φορολογικών Μελετών (Ι.Ο.ΦΟ.Μ), οικονομικός διευθυντής της PROSVASIS AEBE, συγγραφέας


Πηγή: Αντικειμενικές δαπάνες διαβίωσης (τεκμήριο) κατοικίας για το φορολογικό έτος 2014 | newmoney.gr http://www.newmoney.gr/article/43938/antikeimenikes-dapanes-diaviosis-tekmirio-katoikias-gia-forologiko-etos-2014#ixzz2ywtQ6Wcw


Αντικειμενικές δαπάνες διαβίωσης (τεκμήριο) κατοικίας για το φορολογικό έτος 2014

Του Απόστολου Αλωνιάτη*
Σε συνέχεια του άρθρου μας την περασμένη εβδομάδα (Υπολογισμός αντικειμενικών δαπανών διαβίωσης (τεκμήρια) για το φορολογικό έτος 2014, σήμερα θα ασχοληθούμε με την αντιμετώπιση των τακτοποιημένων των τακτοποιημένων ημιυπαίθριων και αυθαίρετων χώρων.
Η αναγραφή στο Ε1 των τακτοποιημένων ημιυπαίθριων χώρων, που τακτοποιήθηκαν με τον νόμο 3843/2010, αποτελεί υποχρέωση για τους φορολογούμενους από την χρήση του 2011. Φέτος στην υποχρέωση αυτή προστέθηκαν και οι επιφάνειες που ταχτοποιήθηκαν με τον νόμο 4178/2013.
Να θυμίσουμε ότι ο νόμος 4178/2013, ήλθε να αντικαταστήσει των νόμο  4014/2011, νόμος που κρίθηκε αντισυνταγματικός από Συμβούλιο της Επικρατείας.
Αναγραφή τακτοποιημένων ημιυπαίθριων χώρων στο Ε1
Από το οικονομικό έτος 2012, όσοι φορολογούμενοι τακτοποίησαν ημιυπαίθριους χώρους με τον νόμο 3843/2010, είναι υποχρεωμένοι να τους δηλώσουν σαν κύριους χώρους στον πίνακα 5, στην αντικειμενική δαπάνη διαβίωσης.
Για το οικονομικό έτος 2014, χρήση 2013, δεν έχει δοθεί η δυνατότητα εξαίρεσης ορισμένων τακτοποιημένων τετραγωνικών με τον σχετικό νόμο, αφού μέχρι σήμερα δεν έχει δοθεί σχετική οδηγία από το υπουργείο οικονομικών από την μία πλευρά και από την άλλη, όπως θα δούμε και παρακάτω, υπάρχει η υποχρέωση αναγραφής και των τετραγωνικών που έχουν τακτοποιηθεί με τον ν. 4014/2011.
Να θυμίσουμε ότι πέρυσι , για το οικονομικό έτος 2013, είχε δοθεί η οδηγία , μέσα από το βιβλιαράκι οδηγιών για την συμπλήρωση των φορολογικών δηλώσεων.
«ΕΠΙΣΗΜΑΙΝΕΤΑΙ:  Ότι, οι νομιμοποιήσεις των ημιυπαίθριων χώρων σύμφωνα με τον ν.3843/2010 θα πρέπει να ληφθούν υπόψη στην συμπλήρωση του υποπίνακα της περίπτωσης 1. Ωστόσο, οι νομιμοποιήσεις αυθαίρετων κατασκευών και αυθαίρετων αλλαγών χρήσης (υπόγεια και πατάρια) που πραγματοποιήθηκαν με τους ν.4014/2011 και ν.3843/2010, δεν θα ληφθούν υπόψη και δεν θα επηρεάσουν τη συμπλήρωση του υποπίνακα αυτού, για το οικον. έτος 2013. Αντίθετα μετά την ολοκλήρωση των διαδικασιών νομιμοποίησης τους θα συμπεριληφθούν στις δηλώσεις του οικον. έτους 2014 και εξής.»
Άρα για το οικονομικό έτος 2014 στον σχετικό πίνακα θα αναγραφούν και τα τετραγωνικά που αφορούν υπόγεια και πατάρια που έχουν τακτοποιηθεί με τον νόμο 3843/2010, στο σύνολο των τετραγωνικών τους. Να σημειώσουμε ότι στη κατηγορία αυτή, δηλαδή στην αναγραφή στο Ε1 όλων των τετραγωνικών που έχουν ταχτοποιηθεί, ανήκουν και οι χώροι που έχουν τακτοποιηθεί με τον νόμο 3775/2009.
Τα τακτοποιημένα κτίσματα γράφονται στο Ε1 όπως είναι στην πραγματικότητα και όπως χρησιμοποιούνται. Οι κλειστοί ημιυπαίθριοι χώροι πρέπει να προστεθούν στους κύριους χώρους του ακινήτου.
Αναγραφή τακτοποιημένων αυθαίρετων χώρων, που τακτοποιήθηκαν με τους νόμους 4014/2011 και 4178/2013, στο Ε1.
Όπως γράψαμε και προηγουμένως, ο νόμος 4178/2013, ήλθε να αντικαταστήσει τον νόμο 4014/2011, που κρίθηκε αντισυνταγματικός από το Συμβούλιο της Επικρατείας. Στον νέο νόμο αναφέρεται ότι:
«Άρθρο 1. Απαγόρευση εμπράγματων δικαιοπραξιών σε ακίνητα µε αυθαίρετες κατασκευές ή αυθαίρετες αλλαγές χρήσης
1. Από τη δημοσίευση του παρόντος απαγορεύεται και είναι απολύτως άκυρη η µμεταβίβαση ή η σύσταση εμπράγματου δικαιώµατος σε ακίνητο, στο οποίο έχει εκτελεστεί αυθαίρετη κατασκευή ή έχει εγκατασταθεί αυθαίρετη αλλαγή χρήσης, όπως ειδικότερα ορίζεται στα άρθρα 5 παρ. 2 και 22 παρ. 3 του ν. 1577/1985 (Α΄ 210). Στην παραπάνω απαγόρευση εμπίπτει και η εισφορά ακινήτου σε εταιρεία.
2. Από τις διατάξεις της προηγούμενης παραγράφου εξαιρούνται τα ακίνητα, στα οποία έχουν εκτελεστεί αυθαίρετες κατασκευές ή έχουν εγκατασταθεί αυθαίρετες χρήσεις:
α) που υφίστανται προ της 30.11.1955, ημερομηνίας ισχύος του από 9.8.1955 βασιλικού διατάγματος ή
β) που έχουν απαλλαγεί από την κατεδάφιση, σύμφωνα µε τις διατάξεις της παρ. 1 του άρθρου 3 του ν. 720/1977 (Α΄ 297) ή
γ) που έχουν εξαιρεθεί από την κατεδάφιση, σύμφωνα µε τις διατάξεις της παρ. 5 του άρθρου 16 του ν. 1337/1983 (Α΄ 33) ή των παραγράφων 8 και 10 του άρθρου 9 του ν. 1512/1985 (Α΄4) ή
δ) που έχει ανασταλεί η κατεδάφιση, σύμφωνα µε τις διατάξεις των άρθρων 15, 16, 20 και 21 του ν. 1337/1983 (Α΄ 33), όπως ισχύουν, χωρίς όμως να έχει απορριφθεί µε απόφαση του αρμοδίου κατά περίπτωση οργάνου η αίτηση για την εξαίρεση από την κατεδάφιση ή
ε) που έχουν εξαιρεθεί από την κατεδάφιση, σύμφωνα µε τις διατάξεις του άρθρου 4 του ν. 3399/2005 (Α΄ 255) ή
στ) που έχει περατωθεί η διαδικασία διατήρησης, σύμφωνα µε τις διατάξεις του ν. 3775/2009 (Α΄ 122) ή του ν. 3843/2010 (Α΄ 62) και για το χρονικό διάστημα που προβλέπεται σε αυτές και υπό τις προϋποθέσεις του παρόντος νόμου ή
ζ) που έχει περατωθεί η διαδικασία καταβολής του ενιαίου ειδικού προστίμου ή έχει καταβληθεί ποσοστό 30% του συνολικού ποσού προστίμου ή του σχετικού παραβόλου εφόσον ορίζεται κατά τις διατάξεις του παρόντος και κατά τις διατάξεις του ν. 4014/2011 και υπό τις προϋποθέσεις του παρόντος νόμου (Α΄ 209).»
Άρα όσοι έχουν την δυνατότητα να ενταχθούν στο νέο νόμο και έχουν ξεκινήσει τις διαδικασίες τακτοποίησης αυθαιρέτων με τον νόμο 4014/2011, πρέπει να τα αναγράψουν στο έντυπο Ε1.
Για αυτό το λόγο μάλιστα, στο έντυπο Ε1, του οικονομικού έτους 2014, έχουν ενταχθεί νέοι κωδικοί για την απεικόνιση  των τετραγωνικών που έχουν τακτοποιηθεί σε κύριους (Κωδ.  231,232,233) και βοηθητικούς  (Κωδ.  234,235,236), με αιτιολογία «Επιφάνειες κύριων χώρων ν.4178/2013» και   «Επιφάνειες βοηθητικών χώρων ν.4178/2013»
Η διαφοροποίηση από τους λοιπούς κωδικούς γίνεται διότι σύμφωνα τόσο με τον νόμο 4014/2011 , που κρίθηκε αντισυνταγματικός , όσο και με τον νόμο 4178/2013 που το αντικατέστησε, ο νόμος δίνει ως κίνητρο για την νομιμοποίηση των αυθαιρέτων απαλλαγή κατά 50% στην επιβολή οποιουδήποτε φόρου (φόρος μεταβίβασης, κληρονομιών, ακίνητης περιουσίας, ΤΑΠ, προσδιορισμός τεκμηρίου διαβίωσης) για όλους τους χώρους τόσο σε υπόγειες στάθμες όσο και στους εσωτερικούς εξώστες, και τις σοφίτες.
Πιο συγκεκριμένα:
Νόμος 4014/21.9.2011, άρθρο 24 παράγραφος 22.
 «22. Για τις αυθαίρετες κατασκευές και αλλαγές χρήσης που εξαιρούνται της επιβολής κυρώσεων με βάση τις διατάξεις του παρόντος νόμου δεν οφείλονται αναδρομικά ασφαλιστικές εισφορές και οποιοσδήποτε φόρος, καθώς και οποιασδήποτε μορφής πρόστιμα και τέλη, όπως το τέλος ακίνητης περιουσίας, καθαριότητας, φωτισμού και δυνητικά ανταποδοτικά τέλη. Τυχόν ήδη καταβληθέντες φόροι, τέλη και πρόστιμα δεν αναζητούνται. Η αλλαγή χρήσης δεν λαμβάνεται υπόψη για τον υπολογισμό του τέλους του άρθρου 24 του ν. 2130/1993, καθώς και των τελών του ν. 25/1975 και του άρθρου 25 του ν. 1828/1989, όπως ισχύουν και δεν επιβάλλονται αναδρομικά διαφορές που προκύπτουν ως προς το ύψος των τελών, οι οποίες προέρχονται από την αλλαγή χρήσης.
Για τη χρήση κατοικίας κατά τον υπολογισμό της αξίας για την επιβολή οποιουδήποτε φόρου (φόρος μεταβίβασης, κληρονομιών, ακίνητης περιουσίας, ΤΑΠ, προσδιορισμός τεκμηρίου διαβίωσης) για όλους τους χώρους σε υπόγειες στάθμες, τα πατάρια που πολεοδομικά δεν αποτελούν όροφο και τις σοφίτες, εφαρμόζεται μειωτικός συντελεστής 50%.»
Νόμος 4178/08.08.2013, άρθρο 24 παράγραφοι  8 και 9.
«8. Για τις αυθαίρετες κατασκευές και αλλαγές χρήσης προ τις 28.7.2011, που εξαιρούνται της επιβολής κυρώσεων με βάση τις διατάξεις του παρόντος νόμου ή εξαιρέθηκαν της επιβολής κυρώσεων με βάση τις διατάξεις του ν. 4014/2011 (Α΄209),δεν οφείλονται αναδρομικά βεβαιωμένες ασφαλιστικές εισφορές (ΙΚΑ κ.λπ.) και οποιοσδήποτε φόρος, καθώς και οποιασδήποτε μορφής πρόστιμα και τέλη, όπως το τέλος ακίνητης περιουσίας, καθαριότητας, φωτισμού και δυνητικά ανταποδοτικά τέλη. Τυχόν ήδη καταβληθέντες φόροι, τέλη και πρόστιμα δεν αναζητούνται. Η αλλαγή χρήσης δεν λαμβάνεται υπόψη για τον υπολογισμό του τέλους του άρθρου 24 του ν. 2130/1993 (Α΄ 62), καθώς και των τελών του ν. 25/1975 (Α΄ 74) και του άρθρου 25 του ν. 1828/1989 (Α΄ 2), όπως ισχύουν και δεν επιβάλλονται αναδρομικά διαφορές που προκύπτουν ως προς το ύψος των τελών, οι οποίες προέρχονται από την αλλαγή χρήσης.
9. Για τη χρήση κατοικίας κατά τον υπολογισμό της αξίας για την επιβολή οποιουδήποτε φόρου (φόρος μεταβίβασης, κληρονομιών, ακίνητης περιουσίας, ΤΑΠ, προσδιορισμός τεκμηρίου διαβίωσης) για όλους τους χώρους τόσο σε υπόγειες στάθμες όσο και στους εσωτερικούς εξώστες, και τις σοφίτες, εφαρμόζεται μειωτικός συντελεστής 50%.»
Κλείνουμε το κείμενο αυτό με δύο γενικότερες  παρατηρήσεις σχετικά με τα ακίνητα:
Πότε δηλώνεται το τακτοποιημένο ακίνητο
Τα ακίνητα αυτά δηλώνονται τουλάχιστον στο επόμενο έτος από όταν έγινε η τακτοποίηση. Ημερομηνία τακτοποίησης θεωρείται η ημερομηνία αίτησης για τακτοποίηση. Όταν τακτοποιηθούν τα κτίσματα αυτά η εφορία δεν ζητάει την εγγραφή τους σε παλαιότερα χρόνια.
Ποια είναι η επιφάνεια του ακινήτου;
Είναι το εμβαδόν σε τετραγωνικά μέτρα (μ2). Προκειμένου περί κτισμάτων, ως επιφάνεια λαμβάνεται το εμβαδόν αυτών μετά των εξωτερικών τοίχων. Αν στην επιφάνεια περιλαμβάνονται και οι κοινόχρηστοι χώροι (μικτή επιφάνεια), ως επιφάνεια λαμβάνεται η μικτή μειωμένη κατά ποσοστό δέκα στα εκατό (10%), δηλαδή πολλαπλασιασμένη επί 0,90. Στην επιφάνεια δεν περιλαμβάνονται οι ανοικτοί ημιυπαίθριοι χώροι.
Ολοκληρώσαμε την παρουσίαση σχετικά με την αντικειμενική δαπάνη κατοικίας.
Στο επόμενο σημείωμα μας θα συνεχίσουμε την παρουσίαση των αντικειμενικών δαπανών.
*Ο Απόστολος Αλωνιάτης είναι οικονομολόγος - φοροτεχνικός, Α. Αντιπρόεδρος του Ινστιτούτου Οικονομικών & Φορολογικών Μελετών (Ι.Ο.ΦΟ.Μ), οικονομικός διευθυντής της PROSVASIS AEBE, συγγραφέας


Πηγή: Αντικειμενικές δαπάνες διαβίωσης (τεκμήριο) κατοικίας για το φορολογικό έτος 2014 | newmoney.gr http://www.newmoney.gr/article/43938/antikeimenikes-dapanes-diaviosis-tekmirio-katoikias-gia-forologiko-etos-2014#ixzz2ywtWgJmM


Πώς φορολογείται η διαφορά εισοδήματος και αντικειμενικών δαπανών διαβίωσης - Πώς μπορούν να αμφισβητηθούν οι τελευταίες

Γράφει ο Απόστολος Αλωνιάτης
Οικονομολόγος - Φοροτεχνικός , Συγγραφέας, Μέλος του Δ.Σ. του Ινστιτούτου Οικονομικών & Φορολογικών Μελετών (Ι.Ο.ΦΟ.Μ), Οικονομικός Διευθυντής της PROSVASIS AEBE
 
 
Ολοκληρώνουμε σήμερα το αφιέρωμα μας στις αντικειμενικές δαπάνες διαβίωσης, με την περιπτώσεις που ο νόμος δίνει την δυνατότητα να αμφισβητηθούν οι αντικειμενικές δαπάνες διαβίωσης, καθώς και τους άλλους  τρόπους που μπορούμε να τις καλύψουμε. Ακόμη παρουσιάζουμε τους τρόπους φορολόγησης της διαφοράς μεταξύ εισοδήματος και αντικειμενικών δαπανών διαβίωσης     
 
Το ετήσιο συνολικό ποσό της αντικειμενικής δαπάνης διαβίωσης που προκύπτει από την κύρια και τις δευτερεύουσες κατοικίες, καθώς και αυτό που προσδιορίστηκε από τις λοιπές αντικειμενικές δαπάνες διαβίωσης, μπορεί να αμφισβητηθεί από το φορολογούμενο όταν η πραγματική δαπάνη του φορολογουμένου και των μελών που τον βαρύνουν είναι μικρότερη από την αντικειμενική δαπάνη, όπως αποδεικνύεται από τον υπόχρεο με βάση πραγματικά περιστατικά.
 
Η επίκληση των περιστατικών αυτών μπορεί να γίνει μόνο από τους υπόχρεους οι οποίοι:
 
α) Υπηρετούν τη στρατιωτική θητεία τους στις Ένοπλες Δυνάμεις.
 
β) Είναι φυλακισμένοι.
 
γ) Νοσηλεύονται σε νοσοκομείο ή κλινική.
 
δ) Είναι άνεργοι και για το χρονικό διάστημα που δικαιούνται βοήθημα ανεργίας.
 
ε) Συγκατοικούν με συγγενείς πρώτου βαθμού και έχουν μειωμένες δαπάνες διαβίωσης, γιατί αποδεικνύεται ότι στις δαπάνες συμβάλλουν οι συγγενείς αυτοί οι οποίοι πραγματοποιούν εισόδημα από εμφανείς πηγές.
 
στ) Είναι ορφανοί ανήλικοι, οι οποίοι έχουν στην κυριότητά τους επιβατικά αυτοκίνητα ιδιωτικής χρήσης, από κληρονομιά του πατέρα ή της μητέρας τους.
 
ζ) Προσκομίζουν στοιχεία από τα οποία αποδεικνύεται ότι από γεγονότα ανώτερης βίας πραγματοποίησαν δαπάνη μικρότερη από την αντικειμενική.
 
Ο φορολογούμενος που επικαλείται τα πιο πάνω περιστατικά έχει υποχρέωση να υποβάλει μαζί με τη δήλωσή του και τα αναγκαία δικαιολογητικά, καθώς και δικαιολογητικά που να αποδεικνύουν ότι πραγματοποίησε δαπάνη μικρότερη από την αντικειμενική.
 
Για παράδειγμα, στην περίπτωση που ο φορολογούμενος δεν έχει πληρωθεί για έναν ολόκληρο χρόνο από την εργασία του και δεν έχει κανένα άλλο εισόδημα ούτε αυτός ούτε η σύζυγός του, τότε το ποσό της ετήσιας αντικειμενικής δαπάνης που προκύπτει από την ιδιοκτησία Ι.Χ. αυτοκινήτου αμφισβητείται και δεν υπολογίζεται. 
 
Στις πιο πάνω α΄ και ε΄ περιπτώσεις, η διαφορά μεταξύ της αντικειμενικής και της πραγματικής δαπάνης διαβίωσης λαμβάνεται υπόψη για τον υπολογισμό της συνολικής αντικειμενικής δαπάνης του γονέα ή του τέκνου που συμβάλλει στις δαπάνες διαβίωσης του υποχρέου.
 
Αν πρόκειται για τους γονείς, η διαφορά αντικειμενικής δαπάνης καταλογίζεται σε εκείνον που έχει το μεγαλύτερο εισόδημα.
 
Αναφορικά με τα παραπάνω διευκρινίζονται τα εξής:
 
α) Στην περίπτωση των φορολογουμένων που υπηρετούν την στρατιωτική τους θητεία δεν περιλαμβάνονται οι μόνιμοι αξιωματικοί (π.χ. οπλίτες, έφεδροι αξιωματικοί, υπαξιωματικοί). H δυνατότητα επίκλησης μικρότερης τεκμαρτής δαπάνης δεν επηρεάζεται από την ύπαρξη εισοδήματος ή όχι ή από τον τόπο όπου υπηρετεί τη θητεία του ο στρατευμένος.
 
β) Οι υπόχρεοι σε δήλωση οι οποίοι είναι άνεργοι πρέπει να είναι εγγεγραμμένοι στο μητρώο των μακροχρόνια ανέργων του ΟΑΕΔ ή να λαμβάνουν επίδομα ανεργίας από τον εν λόγω οργανισμό καθώς και από άλλα ταμεία (π.χ. NAT). Επιπλέον, να μην έχουν κατά τη χρήση 2013 πραγματικά εισοδήματα άλλης πηγής. Στην έννοια του πραγματικού εισοδήματος δεν περιλαμβάνονται τα τεκμαρτά εισοδήματα.
 
γ) Όσοι φορολογούμενοι εμπίπτουν στις διατάξεις της παρ. 3 του άρθρου 46 του ΚΦΕ δηλαδή όσοι εισπράττουν καθυστερημένα δεδουλευμένες αποδοχές λόγω έκδηλης οικονομικής αδυναμίας του εργοδότη τους και εφόσον έγινε επίσχεση της εργασίας από τους μισθωτούς ή επειδή ο εργοδότης κηρύχθηκε σε κατάσταση πτώχευσης και τις δήλωσε στο χρόνο είσπραξής τους ή ειδικά για μη εισπραχθείσες δεδουλευμένες αποδοχές της χρήσης του 2013, μπορούν επίσης ν' αμφισβητήσουν ποσά τεκμαρτής δαπάνης διαβίωσης, με την προϋπόθεση ότι η ανωτέρω περίπτωση αποδεικνύεται από τον υπόχρεο με βάση πραγματικά περιστατικά.
 
Συνεπώς, σε κάθε περίπτωση δεν αρκεί να συντρέχει μία από τις πιο πάνω περιπτώσεις για να αμφισβητηθεί η αντικειμενική δαπάνη, αλλά πρέπει και ο φορολογούμενος σε κάθε περίπτωση να αποδείξει ότι δεν πραγματοποίησε ή πραγματοποίησε μειωμένη δαπάνη, θέμα πραγματικό το οποίο ανάγεται στην εξελεγκτική αρμοδιότητα του προϊσταμένου της αρμόδιας ΔΟΥ. 
 
Τρόπος  φορολόγησης της διαφοράς μεταξύ  του εισοδήματος που  δηλώθηκε και της συνολικής ετήσιας  δαπάνης για εισοδήματα έτους 2013 (δηλώσεις οικονομικού έτους 2014).
 
Συμφωνά με την παράγραφο 1 του άρθρου 19 του Ν. 2238/1994 (όπως αντικαταστάθηκε) :
 
«1. Η διαφορά του εισοδήματος που δηλώθηκε από το φορολογούμενο, τη σύζυγό του και τα πρόσωπα που τους βαρύνουν ή προσδιορίστηκε από τον προϊστάμενο της δημόσιας οικονομικής υπηρεσίας και της συνολικής ετήσιας δαπάνης τους, των άρθρων 16 και 17, προσαυξάνει τα εισοδήματα που δηλώνονται ή προσδιορίζονται από τον προϊστάμενο της δημόσιας οικονομικής υπηρεσίας κατά το ίδιο οικονομικό έτος, του φορολογούμενου ή της συζύγου του της κατηγορίας από την οποία δηλώνονται τα μεγαλύτερα εισοδήματα και, αν δεν δηλώνεται εισόδημα από καμία κατηγορία, η διαφορά αυτή λογίζεται εισόδημα της παραγράφου 3 του άρθρου 48.».
 
Η  διαφορά  του  εισοδήματος  που  δηλώθηκε  από  το  φορολογούμενο,  τη  σύζυγό  του  και  τα πρόσωπα που τους βαρύνουν ή προσδιορίστηκε από τον προϊστάμενο της Δ.Ο.Υ.  και της συνολικής ετήσιας δαπάνης τους (αντικειμενικής δαπάνης και δαπάνης απόκτησης περιουσιακών στοιχείων), προσαυξάνει τα εισοδήματα που δηλώνονται ή προσδιορίζονται από τον προϊστάμενο της ∆.Ο.Υ.  κατά το ίδιο οικονομικό έτος, του φορολογούμενου  ή  της  συζύγου  του  της  πηγής  από  την  οποία  δηλώνονται  τα  μεγαλύτερα εισοδήματα και, αν δεν δηλώνεται εισόδημα από καμία κατηγορία, η διαφορά αυτή λογίζεται εισόδημα από μισθωτές  υπηρεσίες.
 
Συγκεκριμένα:
 
 
β) Φορολογούμενος δεν έχει εισόδημα αλλά είναι επιτηδευματίας και παρουσιάζει ζημιά π.χ. -2.000 από την επιχειρηματική δραστηριότητα.
 
Στην περίπτωση αυτή θα φορολογηθεί με την κλίμακα των εσόδων από την επιχειρηματική δραστηριότητα για την διαφορά των τεκμαρτών εισοδημάτων που παρουσιάζει από τις αντικειμενικές δαπάνες διαβίωσης και από τα τεκμήρια απόκτησης περιουσιακών στοιχείων.
 
 
Παράδειγμα 4
 
Φορολογούμενος δεν έχει πραγματικό εισόδημα για την χρήση του 2013, αλλά έχει τεκμήρια 10.000 
 
Θα φορολογηθεί με την κλίμακα των μισθωτών.
 
Είναι σαφές ότι για το έτος 2013 ,οι φορολογούμενοι των παραδειγμάτων 1 και 4 πρέπει να προσκομίσουν  αποδείξεις για το σύνολο των τεκμαρτών εισοδημάτων τους, που φορολογούνται με την κλίματα των εισοδημάτων από μισθούς και συντάξεις και ποιο συγκεκριμένα:
 
Παράδειγμα 1.
 
Εισοδήματα από μισθούς 20.000 + διαφορά τεκμηρίων 15.000 = 35.000  άρα αποδείξεις για 35.000 ευρώ εισόδημα (35.000 Χ25%) δηλαδή 8.750.
 
Παράδειγμα 2
 
Διαφορά τεκμηρίων 10.000 Χ 25% = 2.500
 
Εδώ βεβαίως αποδεικνύεται και το παράλογο του νόμου, όπου απαιτεί από φορολογούμενο χωρίς κανένα εισόδημα, να πρέπει να προσκομίσουν αποδείξεις για να μην πληρώσουν φόρο-πρόστιμο 22%.
 
Άλλοι τρόποι κάλυψης των τεκμηρίων – Ανάλωση κεφαλαίου.
 
Δάνεια από συγγενείς, τραπεζικά δάνεια, πώληση περιουσιακών στοιχείων, γονική παροχή ή δωρεά χρηματικών ποσών και ανάλωση αποταμιεύσεων από εισόδημα παλαιότερων ετών μπορεί να επικαλεστούν οι φορολογούμενοι για να αποφύγουν τις παγίδες που κρύβουν τα υψηλά τεκμήρια διαβίωσης. 
 
Τα «όπλα» που μπορείτε να χρησιμοποιήσετε είναι τα παρακάτω:
 
1. Δάνεια, γονικές (και όχι μόνο) παροχές ή δωρεές. Τα ποσά που προέρχονται από δάνεια μπορούν επίσης να χρησιμοποιηθούν για την κάλυψη των τεκμηρίων. Προσοχή όμως γιατί το δάνειο θα πρέπει να έχει συναφθεί πριν γίνει η συγκεκριμένη δαπάνη, ενώ η δήλωση για τον φόρο δωρεάς ή γονικής παροχής πρέπει να έχει υποβληθεί στην αρμόδια ΔΟΥ μέχρι 31 Δεκεμβρίου 2013. Τα παραπάνω δεν είναι ανέξοδα πλέον μιας και πέρα από τους τόκους δανείων, και την δυσκολία να τα πάρετε λόγο των συνθηκών της αγοράς, οι δωρεές ή γονικές παροχές χρηματικών ποσών φορολογούνται από το πρώτο ευρώ με συντελεστή 10% αν γίνονται σε συγγενείς πρώτου βαθμού με 20% για τους υπόλοιπους συγγενείς και με 40% αν είναι άλλο άσχετο πρόσωπο.
 
2. Διάθεση περιουσιακών στοιχείων. Τα ποσά που εισπράχθηκαν από πωλήσεις αυτοκινήτων, ακινήτων, σκαφών αναψυχής κ.λπ. μπορούν να χρησιμοποιηθούν για την αποφυγή των τεκμηρίων. Από τα ποσά αυτά ωστόσο θα πρέπει να αφαιρεθούν οι δαπάνες που πραγματοποιήθηκαν για την απόκτηση των συγκεκριμένων περιουσιακών στοιχείων. Όσοι επικαλεστούν ποσά από την πώληση περιουσιακών στοιχείων πρέπει να συνυποβάλουν με τη φορολογική δήλωση κυρωμένο αντίγραφο συμβολαίου ή προσυμφώνου ή βεβαίωση του συμβολαιογράφου από τα οποία προκύπτουν τα χρηματικά ποσά που εισπράχθηκαν. Για αγοραπωλησία αυτοκινήτων μεταξύ ιδιωτών αρκεί μία υπεύθυνη δήλωση του ν. 1599/1986 από τους δύο συναλλασσομένους. Τα ποσά από πωλήσεις περιουσιακών στοιχείων πρέπει να αναγραφούν στους σχετικούς κωδικούς του πίνακα 6 (Πρόσθετα πληροφοριακά στοιχεία – Ποσά που μειώνουν την ετήσια δαπάνη ) στην τρίτη σελίδα της φορολογικής δήλωσης (του εντύπου Ε1).
 
3. Ανάλωση αποταμιευμάτων (ανάλωση κεφαλαίου). Η ανάλωση κεφαλαίου προηγούμενων ετών είναι ένας από του τρόπους για να αντιμετωπισθούν τα τεκμήρια. Μπορείτε να ανατρέξετε στις προηγούμενες δηλώσεις και να συγκεντρώσετε τα ποσά που σας περισσεύουν. Ποιο συγκεκριμένα μπορείτε να επικαλεστείτε αποταμιεύματα, όσα χρόνια διαθέτετε στοιχεία (δηλώσεις) στο προσωπικό σας αρχείο (μην περιμένετε να πάρετε στοιχεία από την εφορία). 
 
Ο νομοθέτης έχει ορίσει ειδική διαδικασία προσδιορισμού του κεφαλαίου αυτού, η οποία ισχύει από το οικονομικό έτος 1992. Αν ο φορολογούμενος επικαλεστεί κεφάλαιο που σχηματίστηκε πριν από το έτος αυτό, γεγονός που ο νόμος επιτρέπει, τότε θα χρησιμοποιηθεί άλλη μεθοδολογία προσδιορισμού του πιο πάνω κεφαλαίου. 
 
Για τον προσδιορισμό κάθε χρόνο του κεφαλαίου που μπορεί να επικαλεστεί ο φορολογούμενος από τα πραγματικά εισοδήματα που έχουν υπαχθεί σε φορολογία με την κλίμακα φορολογίας ή σε αυτοτελή φορολογία με εξάντληση της φορολογικής υποχρέωσης (π.χ. τόκοι καταθέσεων ή ομολόγων του ελληνικού Δημοσίου) ή νόμιμα έχουν απαλλαγεί της φορολογίας (π.χ. υπεραξία από την εξαγορά μεριδίων αμοιβαίων κεφαλαίων), καθώς και από τα χρηματικά ποσά που δεν θεωρούνται εισόδημα, χρηματικά ποσά που προέρχονται από τη διάθεση περιουσιακών στοιχείων, εισαγωγή συναλλάγματος, δάνεια, δωρεά ή γονική παροχή χρηματικών ποσών, καθώς και από οποιοδήποτε άλλο ποσό το οποίο αποδεδειγμένα έχει εισπραχθεί, π.χ. αποζημίωση αγροτικών ζημιών λόγω καταστροφής της καλλιέργειας,  Προϋπόθεση για να ληφθούν αθροιστικά υπόψη τα πιο πάνω χρηματικά ποσά είναι να έχουν δηλωθεί από τον φορολογούμενο. Ο φορολογούμενος να τα έχει γράψει σε φορολογική του δήλωση. Από το άθροισμα των πιο πάνω χρηματικών ποσών, εισοδημάτων και εσόδων αφαιρούνται τα τεκμήρια, π.χ. το τεκμαρτό μίσθωμα κύριας κατοικίας πάνω από 200 τ.μ. κτλ., καθώς και οι δαπάνες απόκτησης περιουσιακών στοιχείων, π.χ. η δαπάνη για αγορά ΙΧ επιβατικού αυτοκινήτου κτλ. Σύμφωνα με τον νόμο, αν δεν υπάρχουν τεκμαρτές δαπάνες ή αν το ποσό τους είναι μικρότερο από 2.900 ευρώ, το ποσό που πρέπει να αφαιρεθεί αντί αυτών προσδιορίζεται με βάση την κοινωνική, οικονομική και οικογενειακή κατάσταση του φορολογουμένου, χωρίς να μπορεί αυτό το ποσό να είναι μικρότερο από 2.900 ευρώ. 
 
Η διαφορά που προκύπτει, σύμφωνα με τα όσα αναφέρθηκαν, αποτελεί το χρηματικό κεφάλαιο που σχηματίστηκε κάθε προηγούμενο του έτους της φορολογίας έτος, το οποίο ο φορολογούμενος μπορεί να επικαλεστεί ως ανάλωση για να δικαιολογήσει οποιοδήποτε τεκμήριο.
 
Να σημειώσουμε ότι με τον ν.3296/2004 ρυθμίστηκε και νομοθετικά αυτό το οποίο ίσχυε μέχρι τότε διοικητικά ότι δηλαδή κατά τον προσδιορισμό κεφαλαίων προηγούμενων ετών στην ανάλωση, θα αφαιρούνται οι δαπάνες των άρθρων 16 και 17 του Κ.Φ.Ε. σε κάθε περίπτωση, ανεξάρτητα από τον αν έχει εφαρμογή ή όχι το τεκμήριο για τις δαπάνες αυτές. 
 
Οι χρήσεις 2008 και 2009 αποτελούν την μοναδική εξαίρεση και συνεπώς κατά τις χρήσεις αυτές στον σχηματισμό κεφαλαίου προηγούμενων ετών οι δαπάνες των άρθρων 16 και 17 θα αφαιρούνται μόνο εφόσον εμπίπτουν στις διατάξεις περί εφαρμογής του τεκμηρίου.
 
Δηλαδή ενώ μέχρι το 2007 τα αυτοκίνητα ήταν τεκμήριο, για την ετήσια δήλωση φορολογίας εισοδήματος,  μόνο αν είχαν εργοστασιακή αξία πάνω από 50.000 ευρώ, αλλά αποτελούσαν μειωτικό στοιχείο του εισοδήματος μας για την ανάλωση κεφαλαίου, για το 2008 και 2009 αυτά τα ποσά δεν τα αφαιρούμε από την ανάλωση κεφαλαίου.  
 
Ειδικά για εισοδήματα και δαπάνες που πραγματοποιούνται από 1.1.2011 και   μετά ισχύουν όσα προαναφέραμε σχετικά με το πραγματικό μας εισόδημα αλλά  εκπίπτουν πλέον οι αντικειμενικές δαπάνες διαβίωσης και οι δαπάνες απόκτησης περιουσιακών στοιχείων.
 
Αν δεν υπάρχουν δαπάνες διαβίωσης και δαπάνες απόκτησης περιουσιακών στοιχείων τότε θα αφαιρεθούν τα ποσά 3.000 ευρώ για τον άγαμο και 5.000 ευρώ για τον έγγαμο.
 
(Στοιχεία και αποφάσεις για την ανάλωση κεφαλαίου θα βρείτε στην ιστοσελίδα μας στο άρθρο «Όλα όσα πρέπει να γνωρίζετε για τα εμβάσματα του εξωτερικού»)
 
4. Κέρδη από τυχερά παιχνίδια. Τα κέρδη από τυχερά παιχνίδια και λαχεία μπορούν να χρησιμοποιηθούν για την κάλυψη των τεκμηρίων εφόσον επισυναφθεί σχετική βεβαίωση από τον ΟΠΑΠ ή τη Διεύθυνση Λαχείων. Η εφορία δεν αναγνωρίζει τα κέρδη από καζίνο. 
 
 
Πηγές:
 
«Φόροι 2014», (Χ. Τσοχαντάρης – Α. Αλωνιάτης, εκδόσεις PROSVASIS AEBE)
 
Φορολογικές Σημειώσεις  2014  και σημειώσεις για τα σεμινάρια της εταιρίας PROSVASIS AEBE ( Γ. Α. Κορομηλά) .
 
«Συμπλήρωση φορολογικών εντύπων». (Α. Αλωνιάτης  - Σημειώσεις για τα σεμινάρια του ΚΕΚ του Οικονομικού Πανεπιστημίου Αθηνών)
 
Σχετικά:
 
 
 


Πηγή: Πώς φορολογείται η διαφορά εισοδήματος και αντικειμενικών δαπανών διαβίωσης - Πώς μπορούν να αμφισβητηθούν οι τελευταίες | newmoney.gr http://www.newmoney.gr/article/46841/pos-forologeitai-i-diafora-eisodimatos-kai-antikeimenikon-dapanon-diaviosis-pos#ixzz2ywtdHRVW

Δεν υπάρχουν σχόλια: