Twitter: https://bit.ly/3RIbTJF
Instagram: https://bit.ly/3S7xScR
Παρασκευή 7 Νοεμβρίου 2025
Κυριακή 2 Νοεμβρίου 2025
Νέα πλατφόρμα - μητρώο για τους αυτόματους πωλητές Τι Πρέπει να προσέξουν οι ιδιοκτήτες του Γράφει ο Απόστολος Αλωνιάτης Παρατάσεις υποβολής ΠΟΘΕΝ ΕΣΧΕΣ ,δηλώσεων πλοίων δεύτερης κατηγορίας και της υποχρέωσης αποδοχής πληρωμών μέσω υπηρεσιών άμεσης πληρωμής από τα νομικά πρόσωπα (IRIS)
Νέα πλατφόρμα - μητρώο
για τους αυτόματους πωλητές
Τι Πρέπει να προσέξουν οι ιδιοκτήτες του
Γράφει ο Απόστολος Αλωνιάτης
Παρατάσεις υποβολής ΠΟΘΕΝ ΕΣΧΕΣ ,δηλώσεων πλοίων δεύτερης
κατηγορίας και της υποχρέωσης αποδοχής πληρωμών μέσω υπηρεσιών άμεσης πληρωμής
από τα νομικά πρόσωπα (IRIS)
Κατατέθηκε στη Βουλή το νέο φορολογικό νομοσχέδιο με τις
διατάξεις από τις εξαγγελίες της ΔΕΘ.
Το σχέδιο νόμου του Υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και
Οικονομικών «Φορολογική μεταρρύθμιση για το δημογραφικό και τη μεσαία τάξη -
Μέτρα στήριξης για την κοινωνία και την οικονομία» περιλαμβάνει όλες τις
διατάξεις για τα μέτρα που είχαν εξαγγελθεί στη ΔΕΘ.
Παρατάσεις υποχρεώσεων
Παράταση Πόθεν έσχες έως
15.11.2025
Με τροπολογία κατατέθηκε στη Βουλή στο
νομοσχέδιο του ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΥ ΥΓΕΙΑΣ ΜΕ ΤΙΤΛΟ «Ρυθμίσεις για την ενίσχυση
της δημόσιας υγείας και την αναβάθμιση των υπηρεσιών υγείας» παρατείνεται,
μέχρι τις 15.11.2025 ο χρόνος υποβολής των ετήσιων Δηλώσεων Περιουσιακής
Κατάστασης και Οικονομικών Συμφερόντων, έτους 2025 (χρήση 2024), που
υποβάλλονται σύμφωνα με τις διατάξεις του ν.5026/2023.
Το σχετικό άρθρο της τροπολογίας :
Άρθρο 5
Παράταση της καταληκτικής ημερομηνίας ετήσιων
Δηλώσεων Περιουσιακής Κατάστασης και Δηλώσεων Οικονομικών Συμφερόντων για το
έτος 2025
Η καταληκτική ημερομηνία υποβολής των ετήσιων
Δηλώσεων Περιουσιακής Κατάστασης και Οικονομικών Συμφερόντων του έτους 2025
(χρήση 2024) της παρ. 1 του άρθρου 18 και του άρθρου 23 του
ν. 5026/2023 (Α' 45) παρατείνεται μέχρι τη 15η.11.2025.
Παράταση έως 16.12.2025 για
τις δηλώσεις φόρου πλοίων δεύτερης κατηγορίας
Με δελτίο τύπου με θέμα
«Παράταση έως τις 16/12 για τις δηλώσεις φόρου πλοίων δεύτερης
κατηγορίας» η Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων (ΑΑΔΕ) ανακοίνωσε ότι
παρατείνεται έως τις 16 Δεκεμβρίου 2025, η προθεσμία για την υποβολή των
δηλώσεων φόρου πλοίων δεύτερης κατηγορίας ν. 27/1975 για το φορολογικό έτος
2024, σύμφωνα με Κοινή Απόφαση του Υφυπουργού Εθνικής Οικονομίας και
Οικονομικών Γιώργου Κώτσηρα και του Διοικητή της ΑΑΔΕ Γιώργου Πιτσιλή
(Α.1144/2025).
Η υποβολή των δηλώσεων πραγματοποιείται ψηφιακά, μέσω της
πύλης myAADE (myaade.gov.gr), ακολουθώντας τη διαδρομή: Εφαρμογές >
Φορολογικές Υπηρεσίες > Πλοία / ναυτιλιακές εταιρείες > Δηλώσεις φόρου
πλοίων β’ κατηγορίας ν. 27/1975.
Επισημαίνεται ότι η καταβολή της πρώτης και της δεύτερης
δόσης του φόρου γίνεται εμπρόθεσμα μέχρι 31 Δεκεμβρίου 2025.
Για περισσότερες πληροφορίες οι ενδιαφερόμενοι μπορούν να
απευθύνονται στην Εξυπηρέτηση Φορολογουμένων της ΑΑΔΕ, my1521:
• Τηλεφωνικά στο 1521, χωρίς χρέωση, εργάσιμες ημέρες από
7:00 έως 20:00
• Ψηφιακά μέσω της πλατφόρμας my1521, 24 ώρες το 24ωρο, 7
ημέρες την εβδομάδα, επιλέγοντας: Θέματα Πλοίων και Ναυτιλιακών Εταιρειών >
Φορολογία Εισοδήματος Πλοίων > Ναυτιλιακές Δηλώσεις & Φορολογία Πλοίων/
Δήλωση φόρου πλοίων 2ης κατηγορίας Ν 27/1975
Αυτόματοι
πωλητές
Μια νέα πλατφόρμα - μητρώο
για τους αυτόματους πωλητές των επιχειρήσεων
Δημοσιεύθηκε στο ΦΕΚ η απόφαση Α.1143/2025 σχετικά με τον
καθορισμό του περιεχομένου, της διαδικασίας, του τρόπου και του χρόνου υποβολής
των Δηλώσεων Αυτόματων Πωλητών, από τις υπόχρεες οντότητες του άρθρου 1 του ν.
4308/2014, στην Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων για την τήρηση Μητρώου
Αυτόματων Πωλητών.
Στόχος είναι η δημιουργία Μητρώου Αυτόματων Πωλητών στην
ΑΑΔΕ, ώστε να διασφαλιστεί η πλήρης φορολογική συμμόρφωση των επιχειρήσεων που
τους εκμεταλλεύονται.
Υπόχρεες για τη δήλωση είναι όλες οι οντότητες του άρθρου 1
του ν. 4308/2014, οι οποίες:
- έχουν στην κατοχή ή εκμεταλλεύονται αυτόματους πωλητές,
- ανεξάρτητα αν οι μηχανές είναι εγκατεστημένες εντός ή
εκτός των επαγγελματικών εγκαταστάσεών τους.
Εξαιρούνται από την υποχρέωση τα μηχανήματα ψυχαγωγίας ή
τυχερών παιγνίων (παιχνιδομηχανές, παιγνιομηχανές) που λειτουργούν με
κερματοδέκτη.
Οι υπόχρεες οντότητες έχουν υποχρέωση να υποβάλλουν τη
«Δήλωση Έναρξης Εκμετάλλευσης Αυτόματου Πωλητή», για το σύνολο των αυτόματων
πωλητών που εκμεταλλεύονται κατά τον χρόνο δημοσίευσης της απόφασης, από
14/11/2025 έως και την 12/12/2025..
Η απόφαση Α.1143/2025
1. Ορισμοί
• Αυτόματος Πωλητής: Κάθε μηχάνημα που πωλεί ή παρέχει
υπηρεσίες σε καταναλωτές χωρίς παρουσία προσωπικού.
• Εκμεταλλευτής Αυτόματου Πωλητή: Κάθε οντότητα (φυσικό ή
νομικό πρόσωπο) που ασκεί εκμετάλλευση αυτόματου πωλητή, ανεξάρτητα από το αν
είναι ιδιοκτήτης ή μισθωτής.
• Μητρώο Αυτόματων Πωλητών: Η ηλεκτρονική βάση δεδομένων που
τηρείται στην ΑΑΔΕ και περιλαμβάνει όλους τους εν λειτουργία αυτόματους
πωλητές.
• Μέσο Πληρωμών: Κάθε συσκευή ή μέθοδος για αποδοχή πληρωμών
με κάρτα ή υπηρεσίες άμεσης πληρωμής (π.χ. IRIS).
2. Υπόχρεοι και Έκταση
Εφαρμογής
• Όλες οι επιχειρήσεις που εκμεταλλεύονται αυτόματους
πωλητές, ανεξάρτητα από τοποθεσία (εντός ή εκτός επαγγελματικής εγκατάστασης),
υποχρεούνται να δηλώσουν κάθε μηχάνημα στο Μητρώο.
• Εξαιρούνται μηχανήματα με κερματοδέκτη που προσφέρουν
υπηρεσίες ψυχαγωγίας ή τυχερά παιχνίδια.
3. Δηλώσεις και Διαδικασία
Υποβολής
Οι δηλώσεις που υποβάλλονται στην ΑΑΔΕ μέσω myAADE ή API
είναι τριών ειδών:
i.
Δήλωση Έναρξης Εκμετάλλευσης Αυτόματου Πωλητή –
έως τη 10η ημέρα του επόμενου μήνα από την έναρξη.
ii.
Δήλωση Μεταβολής Εκμετάλλευσης – έως τη 10η
ημέρα του επόμενου μήνα από τη μεταβολή.
iii.
Δήλωση Διακοπής Εκμετάλλευσης – έως τη 10η ημέρα
του επόμενου μήνα από την παύση χρήσης.
4. Ειδικές Προθεσμίες
Εφαρμογής
• Για τους αυτόματους πωλητές που ήδη λειτουργούν κατά τη
δημοσίευση της απόφασης:
·
Υποβολή δήλωσης από 14/11/2025 έως 12/12/2025.
Για ενάρξεις, μεταβολές ή παύσεις
που πραγματοποιούνται έως 30/11/2025:
·
Υποβολή δήλωσης έως 12/01/2026.
Από 2026 και εφεξής:
·
Ισχύει η προθεσμία της 10ης ημέρας του επόμενου
μήνα.
5. Κυρώσεις
Η μη υποβολή ή εκπρόθεσμη/ελλιπής υποβολή δήλωσης θεωρείται
παράβαση πληροφοριακού χαρακτήρα και επισύρει κυρώσεις σύμφωνα με το άρθρο 53
παρ. 1 περ. α’ του Κώδικα Φορολογικής Διαδικασίας :
Άρθρο 53.
Κυρώσεις για παράλειψη υποβολής ή εκπρόθεσμη υποβολή
φορολογικών δηλώσεων και δηλώσεων πληροφοριακού χαρακτήρα και παράλειψη
χορήγησης στοιχείων που ζητούνται από τη Φορολογική Διοίκηση
1. Με την επιφύλαξη του οίκοθεν προσδιορισμού της παρ. 4 του
άρθρου 36, σε φορολογούμενους που παραλείπουν να υποβάλουν ή υποβάλλουν
εκπρόθεσμα φορολογικές δηλώσεις και δηλώσεις πληροφοριακού χαρακτήρα από τις
οποίες δεν προκύπτει υποχρέωση καταβολής φόρου ή δεν ανταποκρίνονται σε
αίτημα της Φορολογικής Διοίκησης για παροχή πληροφοριών ή στοιχείων,
επιβάλλεται πρόστιμο εκατό (100) ευρώ για κάθε παράβαση. Παράβαση του πρώτου
εδαφίου συνιστούν ιδίως:
α) η μη υποβολή ή η ελλιπής υποβολή ή η εκπρόθεσμη υποβολή
δήλωσης πληροφοριακού χαρακτήρα ή φορολογικής δήλωσης, συμπεριλαμβανομένων των
δηλώσεων που υποβάλλονται στη φορολογία κεφαλαίου, από την οποία δεν προκύπτει
υποχρέωση καταβολής φόρου, και των δηλώσεων παρακράτησης φόρου,
6. Χρήσιμες Επισημάνσεις για
Επιχειρήσεις
• Οι δηλώσεις υποβάλλονται αποκλειστικά ηλεκτρονικά.
• Κάθε αυτόματος πωλητής λαμβάνει μοναδικό αριθμό
καταχώρισης στο Μητρώο.
• Είναι δυνατή η ακύρωση δήλωσης έναρξης εφόσον δεν έχει
γίνει μεταβολή ή διακοπή.
• Οι προδιαγραφές των αρχείων και η τεχνική διασύνδεση μέσω
API θα ανακοινωθούν από την ΑΑΔΕ.
Έκδοση παραστατικών
Σχετικά με την έκδοση παραστατικών, οι αυτόματοι πωλητές δεν
έχουν την υποχρέωση, σήμερα, να εκδίδουν
παραστατικά.
Με την Α. 1064 /25-04-2024
Τροποποίηση της υπό στοιχεία ΠΟΛ.1002/ 31.12.2014 απόφασης
της Γενικής Γραμματέως Δημοσίων Εσόδων (Γ.Γ.Δ.Ε.) «Κατηγορίες οντοτήτων που
απαλλάσσονται από τη χρησιμοποίηση φορολογικών ηλεκτρονικών μηχανισμών.
Αναγραφή πρόσθετων στοιχείων στα εκδιδόμενα στοιχεία λιανικής πώλησης ορισμένων
κατηγοριών υπηρεσιών ή αγαθών. Δήλωση διακοπής λειτουργίας φορολογικού
ηλεκτρονικού μηχανισμού λόγω τεχνικού προβλήματος» (Β’ 3/2015), είχε δοθεί παράταση
στην υποχρέωση χρήσης ΦΗΜ στους αυτόματους πωλητές
Περιεχόμενο της απόφασης
Με την υπόψη Απόφαση, οι αποδείξεις λιανικών συναλλαγών που
εκδίδονται από Παρόχους τηλεπικοινωνιών και αφορούν σε πωλήσεις αγαθών ή παροχή
υπηρεσιών, πλην παραστατικών λογαριασμών τηλεπικοινωνιακών υπηρεσιών έως και
την μετατροπή των εν λόγω οντοτήτων σε Παρόχους Ηλεκτρονικής Έκδοσης Στοιχείων
για τις υπηρεσίες που οι ίδιοι παρέχουν, απαλλάσσονται από την υποχρέωση
έκδοσης των σχετικών αποδείξεων, μέσω φορολογικού ηλεκτρονικού μηχανισμού.
Επιπλέον, απαλλάσσονται από την υποχρέωση έκδοσης των
αποδείξεων λιανικής πώλησης, μέσω φορολογικού ηλεκτρονικού μηχανισμού, έως και
την 31.12.2024, οι συναλλαγές των οντοτήτων που δραστηριοποιούνται στην πώληση
αγαθών ή παροχή υπηρεσιών από αυτόματα μηχανήματα – πωλητές (π.χ. αυτόματοι
πωλητές αναψυκτικών, τροφίμων, πλυσίματος αυτοκινήτων, ρούχων κ.λπ.), λόγω τεχνικής δυσκολίας των μηχανημάτων να
υποστηρίξουν την άμεση έκδοση αποδείξεων λιανικής πώλησης με τη χρήση
φορολογικού ηλεκτρονικού μηχανισμού, καθώς και της πρακτικής δυσκολίας φυσικής
παρουσίας υπαλλήλου για την έκδοση των αποδείξεων σε κάθε πώληση αγαθών ή
παροχή υπηρεσίας σε περίπτωση χρήσης ΦΗΜ
που δεν ενσωματώνεται στο αυτόματο μηχάνημα - πωλητή. Τέλος, την παρούσα
χρονική στιγμή δεν υφίσταται εγκεκριμένος, από την Επιτροπή Ελέγχου
Καταλληλότητας Φ.Η.Μ., τύπος ΦΗΜ που να υποστηρίζει τη διενέργεια συναλλαγών
μέσω αυτόματων μηχανημάτων – πωλητών.
Άρθρο Μόνο
Τροποποιούμε την υπό στοιχεία ΠΟΛ.1002/ 31.12.2014 απόφαση της Γενικής Γραμματέως Δημοσίων
Εσόδων «Κατηγορίες οντοτήτων που απαλλάσσονται από τη χρησιμοποίηση φορολογικών
ηλεκτρονικών μηχανισμών. Αναγραφή πρόσθετων στοιχείων στα εκδιδόμενα στοιχεία
λιανικής πώλησης ορισμένων κατηγοριών υπηρεσιών ή αγαθών. Δήλωση διακοπής
λειτουργίας φορολογικού ηλεκτρονικού μηχανισμού λόγω τεχνικού προβλήματος.» (Β’
3/2015), ως ακολούθως:
1. Το πρώτο εδάφιο του άρθρου 1 τροποποιείται ως εξής:
«Ορίζουμε τις οντότητες που απαλλάσσονται από το τρέχον
φορολογικό έτος και εφεξής, από τη χρήση ΦΗΜ (Φορολογικών Ηλεκτρονικών
Μηχανισμών), καθώς και τις περιπτώσεις λιανικών συναλλαγών που απαλλάσσονται
από την υποχρέωση έκδοσης των σχετικών παραστατικών (αποδείξεων) μέσω
φορολογικού ηλεκτρονικού μηχανισμού, ως εξής:».
2. Μετά την περ. ε’ της παρ. 4 του άρθρου 1 προστίθενται οι
περ. στ’ και ζ’ ως εξής: «στ) Οι αποδείξεις λιανικών συναλλαγών που εκδίδονται
από Παρόχους τηλεπικοινωνιών και αφορούν σε πωλήσεις αγαθών ή παροχή υπηρεσιών,
πλην παραστατικών λογαριασμών τηλεπικοινωνιακών υπηρεσιών. Η απαλλαγή παύει
αυτοδικαίως για κάθε Πάροχο τηλεπικοινωνιών που λαμβάνει «άδεια καταλληλότητας»
λογισμικού ηλεκτρονικής έκδοσης στοιχείων λιανικής πώλησης,
ζ) Οι αποδείξεις λιανικών συναλλαγών που εκδίδονται για
συναλλαγές που αφορούν σε πωλήσεις αγαθών ή παροχή υπηρεσιών από αυτόματα
μηχανήματα - πωλητές, (π.χ. αυτόματοι πωλητές αναψυκτικών, τροφίμων, πλυσίματος
αυτοκινήτων, ρούχων κ.λπ.) έως την 31.12.2024.
Από τις παραπάνω περιπτώσεις, εξαιρούνται οι συναλλαγές που
διενεργούνται μέσω αυτόματων μηχανημάτων πώλησης υγρών καυσίμων.».
3. Το άρθρο 2 τροποποιείται ως εξής:
«Στα εκδιδόμενα στοιχεία λιανικής πώλησης που αφορούν σε
παραστατικά λογαριασμών πωλήσεων πόσιμου ύδατος μέσω δικτύου, ηλεκτρικού
ρεύματος και τηλεπικοινωνιακών υπηρεσιών, καθώς και στις ασφαλιστικές
υπηρεσίες, αναγράφονται και το ονοματεπώνυμο του πελάτη, η διεύθυνσή του και ο
αριθμός φορολογικού μητρώου ή ο αριθμός της αστυνομικής του ταυτότητας, αν
στερείται αριθμού φορολογικού μητρώου.»
4. Η απόφαση αυτή ισχύει από τη δημοσίευσή της στην
Εφημερίδα της Κυβερνήσεως.
Η απόφαση αυτή να δημοσιευθεί στην Εφημερίδα της
Κυβερνήσεως.
Αθήνα, 25 Απριλίου 2024
Πέρα της ανωτέρω απόφασης
δόθηκε και νέα παράταση μέχρι 31.12.2025
Απόφαση ΑΑΔΕ Αριθμ. Α.1201/2024
ΦΕΚ 7269/Β/31-12-2024
Άρθρο μόνο
Τροποποιούμε την υπό στοιχεία ΠΟΛ.1002/2014 απόφαση της
Γενικής Γραμματέως Δημοσίων Εσόδων «Κατηγορίες οντοτήτων που απαλλάσσονται από
τη χρησιμοποίηση φορολογικών ηλεκτρονικών μηχανισμών. Αναγραφή πρόσθετων
στοιχείων στα εκδιδόμενα στοιχεία λιανικής πώλησης ορισμένων κατηγοριών
υπηρεσιών ή αγαθών. Δήλωση διακοπής λειτουργίας φορολογικού ηλεκτρονικού
μηχανισμού λόγω τεχνικού προβλήματος.» (Β'3/2015), ως ακολούθως:
1. Η περ. ζ' της παρ. 4 του άρθρου 1 αντικαθίσταται ως εξής:
«ζ) Οι αποδείξεις λιανικών συναλλαγών που εκδίδονται για
συναλλαγές που αφορούν σε πωλήσεις αγαθών ή παροχή υπηρεσιών από αυτόματα
μηχανήματα - πωλητές, (π.χ. αυτόματοι πωλητές αναψυκτικών, τροφίμων, πλυσίματος
αυτοκινήτων, ρούχων κ.λπ.) έως την 31.12.2025. Από τις παραπάνω περιπτώσεις,
εξαιρούνται οι συναλλαγές που διενεργούνται μέσω αυτόματων μηχανημάτων πώλησης
υγρών καυσίμων.».
2. Η απόφαση αυτή ισχύει από τη δημοσίευσή της στην
Εφημερίδα της Κυβερνήσεως.
Υποχρεώσεις βάσει της Α.1111/2025
Η Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων (ΑΑΔΕ) εξέδωσε την απόφαση
Α.1111/2025, με την οποία τροποποιείται η ΠΟΛ.1220/2012 ως προς το άρθρο 18 που
αφορά τις ΑΔΗΜΕ (Αυτόματες Διατάξεις Ηλεκτρονικής Μηχανογράφησης Ελέγχου) των
αυτόματων πωλητών.
Η νέα απόφαση καθορίζει επικαιροποιημένες τεχνικές και
λειτουργικές προδιαγραφές για τα μηχανήματα αυτόματης πώλησης προϊόντων και
υπηρεσιών, καθώς και τη διασύνδεσή τους με την ΑΑΔΕ μέσω του συστήματος Esend.
Σύμφωνα με την απόφαση
• Οι ΑΔΗΜΕ
πρέπει να είναι τοποθετημένες στο εσωτερικό του αυτόματου πωλητή, συνδεδεμένες
με τη μητρική πλακέτα του.
• Υποστηρίζονται
συγκεκριμένα πρωτόκολλα επικοινωνίας (EXECUTIVE, MDB/IPC, PARALLEL, PULSE,
MARSHALL).
• Σε
περίπτωση βλάβης της ΑΔΗΜΕ, ο αυτόματος πωλητής παύει να λειτουργεί.
• Οι
φορολογικές αποδείξεις εκδίδονται αυτόματα από την ΑΔΗΜΕ και αποθηκεύονται
ηλεκτρονικά — χωρίς υποχρεωτική εκτύπωση.
• Όλα τα
δεδομένα των συναλλαγών αποστέλλονται ηλεκτρονικά στο Πληροφοριακό Σύστημα
Esend της ΑΑΔΕ.
• Η
ημερήσια αναφορά Ζ εκδίδεται αυτόματα εντός 24 ωρών από την πρώτη απόδειξη.
• Δεν
επιτρέπονται ακυρώσεις, εκπτώσεις ή αλλαγές σε εκδοθείσες αποδείξεις.
• Η
λειτουργία αυτόματων πωλητών χωρίς διασύνδεση με ΑΔΗΜΕ δεν θα επιτρέπεται μετά
τη λήξη της μεταβατικής περιόδου.
Η απόφαση τίθεται σε ισχύ από τη δημοσίευσή της στο ΦΕΚ (5
Αυγούστου 2025), αλλά όπως είπαμε έχω δοθεί παράταση για την εφαρμογή του έως
31.12.2025
Από 1 η Δεκεμβρίου το IRIS
για τα νομικά πρόσωπα
Με το άρθρο 46 του νέου φορολογικού νομοσχεδίου που
κατατέθηκε στη βουλή : Φορολογική μεταρρύθμιση για το δημογραφικό και τη μεσαία
τάξη - Μέτρα στήριξης για την κοινωνία και την οικονομία, προβλέπεται η
μετάθεση της έναρξης ισχύος της υποχρέωσης αποδοχής πληρωμών μέσω
υπηρεσιών άμεσης πληρωμής από τα νομικά πρόσωπα.
Αιτιολογική έκθεση
Με την προτεινόμενη ρύθμιση τροποποιείται η παρ. 4 του
άρθρου 245 του ν. 5193/2025 (Α’ 56), με σκοπό την παράταση της έναρξης ισχύος
της υποχρέωσης αποδοχής πληρωμών μέσω υπηρεσιών άμεσης πληρωμής από τα νομικά
πρόσωπα, ώστε να δοθεί περίοδος προσαρμογής στους φορείς και να διασφαλιστεί η
ομαλή και αποτελεσματική εφαρμογή του μέτρου. Σύμφωνα με την παρ. 11 του άρθρου
47 του σχεδίου νόμου το παρόν άρθρο ισχύει από την 1η.11.2025.
Διάταξη νομοσχεδίου
Το άρθρο 46 προβλέπει τα ακόλουθα :
Άρθρο 46
Μετάθεση έναρξης ισχύος της υποχρέωσης αποδοχής πληρωμών
μέσω υπηρεσιών άμεσης πληρωμής - Τροποποίηση παρ. 4 άρθρου 245 ν.
5193/2025
Στην παρ. 4 του άρθρου 245 του ν. 5193/2025 (Α’ 56), περί
έναρξης ισχύος, οι λέξεις «από την 31η Οκτωβρίου 2025» αντικαθίστανται από τις
λέξεις «από την 1η Δεκεμβρίου 2025» και η παρ. 4 διαμορφώνεται ως εξής:
«4. Το άρθρο 219, περί επέκτασης της υποχρέωσης υπηρεσιών
άμεσης πληρωμής σε νομικά πρόσωπα, ισχύει από την 1η Δεκεμβρίου 2025.».
Υπενθυμίζουμε ότι με το άρθρο 219 του ν. 5193/2025 ορίζεται
ότι:
«5. Τα νομικά πρόσωπα που είναι δικαιούχοι πληρωμής, στο
πλαίσιο των συναλλαγών τους με πληρωτές οι οποίοι ενεργούν για λόγους που δεν
εμπίπτουν στην εμπορική, επιχειρηματική ή επαγγελματική τους δραστηριότητα,
δέχονται υποχρεωτικά πληρωμές μέσω υπηρεσιών άμεσης πληρωμής».
Αλωνιάτης Απόστολος
Οικονομολόγος - φοροτεχνικός, Α' Αντιπρόεδρος του
Ινστιτούτου Οικονομικών & Φορολογικών Μελετών (Ι.Ο.ΦΟ.Μ), Σύμβουλος
Διοίκησης της PROSVASIS AEBE και συγγραφέας.
Δημοσιεύθηκε στην εφημερίδα Voice (Finance
& Markets Voice) , την Κυριακή 2 Νοεμβρίου 2025
Τρίτη 28 Οκτωβρίου 2025
Υποχρεώσεις που πρέπει να προσέξουμε μέχρι το τέλος του μήνα Γράφει ο Απόστολος Αλωνιάτης Δωρεάν η υποχρεωτική απογραφή επιχειρήσεων στο OpenBusiness έως 31 Δεκεμβρίου (Αναλυτικός κατάλογος υπόχρεων ενημέρωσης του OpenBusiness ανά ΚΑΔ)
Υποχρεώσεις που πρέπει να προσέξουμε μέχρι το τέλος του
μήνα
Γράφει ο Απόστολος Αλωνιάτης
Δωρεάν η υποχρεωτική απογραφή επιχειρήσεων στο
OpenBusiness έως 31 Δεκεμβρίου
(Αναλυτικός κατάλογος υπόχρεων ενημέρωσης του OpenBusiness ανά
ΚΑΔ)
Σήμερα θα έλθουμε στα …. γήινα, δηλαδή θα δώσουμε τις
κυριότερες υποχρεώσεις που πρέπει να προσέξουν οι φορολογούμενοι μέχρι την
Παρασκευή 31 Οκτωβρίου 2025.
Πέρα από τις τρέχουσες ασφαλιστικές και φορολογικές
υποχρεώσεις , δηλαδή μηνιαίο και τριμηνιαίο ΦΠΑ, για όλες τις επιχειρήσεις
ανεξαρτήτων βιβλίων, ΙΚΑ για τους μισθωτούς και ΕΦΚΑ – ΟΑΕΕ για τους
επιχειρηματίες και ΕΦΚΑ – ΟΓΑ για τους αγρότες, Φόρο Μισθωτών Υπηρεσιών (ΦΜΥ)
και Φόρο από εμπορική δραστηριότητα, έχουμε και τις παρακάτω υποχρεώσεις.
ΠΛΗΡΩΜΕΣ
Α) Υποβολή δήλωσης και
απόδοση φόρου μερισμάτων προσωπικών εταιρειών που τηρούν διπλογραφικά βιβλία
για το φορολογικό έτος 2024.
Εγκύκλιο
ΠΟΛ.1223/8.10.2015 «Κοινοποίηση των διατάξεων του άρθρου 8 του νέου Κ.Φ.Ε.
(ν.4172/2013)», μεταξύ άλλων, αναφέρονται:
«[...] Όσον αφορά στις
ομόρρυθμες και ετερόρρυθμες εταιρείες, τις κοινωνίες αστικού δικαίου που ασκούν
επιχείρηση ή επάγγελμα, τις αστικές κερδοσκοπικές εταιρείες, τις συμμετοχικές ή
αφανείς εταιρείες, καθώς και τις κοινοπραξίες, που τηρούν διπλογραφικά βιβλία,
χρόνος απόκτησης του δικαιώματος είσπραξης των διανεμόμενων κερδών
(μερισμάτων), όπως αυτά προκύπτουν από τις σχετικές εγγραφές στα τηρούμενα
βιβλία, θεωρείται η τελευταία ημέρα του επόμενου μήνα από την καταληκτική
ημερομηνία υποβολής της εμπρόθεσμης δήλωσης φορολογίας εισοδήματός τους. Αν
έχουν διενεργηθεί προσωρινές απολήψεις κερδών ή διανομή κερδών παρελθουσών
χρήσεων, χρόνος κτήσης του εισοδήματος αυτού θεωρείται ο χρόνος που λαμβάνει
χώρα η απόληψη ή η διανομή αυτών (πίστωση ή καταβολή). Οδηγίες σχετικά με την
παρακράτηση φόρου στις προσωρινές απολήψεις κερδών έχουν δοθεί με την
ΠΟΛ.1042/26.1.2015 εγκύκλιό μας. Επισημαίνεται ότι για τα ίδια πιο πάνω
πρόσωπα, που τηρούν βιβλία με την απλογραφική μέθοδο, χρόνος απόκτησης του
δικαιώματος είσπραξης του συνόλου των κερδών που προκύπτουν από αυτά θεωρείται
η ημερομηνία στην οποία έκλεισε η διαχείριση. [...]».
Για το φορολογικό έτος
2024, η προθεσμία υποβολής των δηλώσεων φορολογίας εισοδήματος για τις εν λόγω
εταιρείες έληξε στις 21.7.2025, κατόπιν της
παράτασης που δόθηκε και το εισόδημα αυτό θεωρείται σε κάθε περίπτωση
πως αποκτήθηκε από τους δικαιούχους στις 31.8.2025.
Συνεπώς, η εμπρόθεσμη
ηλεκτρονική υποβολή της δήλωσης και η απόδοση του φόρου μερισμάτων (ποσοστού
5%) πρέπει να πραγματοποιηθεί μέχρι τις 31.10.2025 (βλ. απόφαση
Α.1100/18.3.2019 «Δήλωση απόδοσης φόρου μερισμάτων τόκων δικαιωμάτων»).
Β) Δηλώσεις
i.
Πλοίων
·
Να υπενθυμίσουμε ότι την Δευτέρα 27 Οκτωβρίου
είναι η καταληκτική ημερομηνία για τις
δηλώσεις φόρου πλοίων δεύτερης κατηγορίας του
ν.27/1975 για το έτος 2024 και 31 Οκτωβρίου, η καταληκτική ημερομηνία
πληρωμής φόρου
·
Πληρωμή του τέλους κρουαζιέρας πραγματοποιείται
με ηλεκτρονικό παράβολο, το οποίο εκδίδεται αποκλειστικά μέσω της ηλεκτρονικής
εφαρμογής https://e.hcg.gov.gr/
. Το τέλος αφορά τις αποβιβάσεις έως 30 Σεπτεμβρίου, το τέλος θα αποδοθεί έως
31 Οκτωβρίου.
(σ.σ. Η υποχρέωση αυτή πήρε παράταση, με δελτίο τύπου, για 16 Δεκεμβρίου 2025)
ii.
ΠΟΘΕΝ ΕΣΧΕΣ
Υποβολή
ετήσιων δηλώσεων Πόθεν Έσχες (Δ.Π.Κ. και Δ.Ο.Σ.) έτους 2025 (χρήση 2024).
Άρθ. 18 έως και
23 του ν.5026/2023 (ΦΕΚ Α' 45/28.2.2023) «Υποβολή των δηλώσεων περιουσιακής
κατάστασης (πόθεν έσχες) και οικονομικών συμφερόντων - Ρυθμίσεις για την
ενίσχυση της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας Λοιπές επείγουσες ρυθμίσεις», όπως
τροποποιήθηκαν με τον ν.5172/2025 (ΦΕΚ Α' 10/29.1.2025)
Απόφαση
Α.1094/14.7.2025 (ΦΕΚ Β' 3680/15.7.2025) «Παράταση της προθεσμίας υποβολής των
δηλώσεων φορολογίας εισοδήματος φορολογικού έτους 2024 φυσικών προσώπων του
άρθρου 3 και νομικών προσώπων και νομικών οντοτήτων του άρθρου 45 του ν.
4172/2013» στην οποία ορίζονται:
«Άρθρο Μόνο
1. Η προθεσμία
υποβολής των δηλώσεων φορολογίας εισοδήματος του πρώτου εδαφίου της παρ. 3 του
άρθρου 67 του ν. 4172/2013 φορολογικού έτους 2024 για τα φυσικά πρόσωπα του
άρθρου 3 του ν. 4172/2013 παρατείνεται μέχρι και την 21η Ιουλίου 2025. Όταν ο
φόρος που οφείλεται με βάση την εμπρόθεσμη δήλωση που υποβάλλεται μέχρι την
ανωτέρω ημερομηνία, καταβληθεί μέχρι την καταληκτική ημερομηνία καταβολής της
πρώτης δόσης, παρέχεται στο συνολικό ποσό του φόρου και των λοιπών
συμβεβαιούμενων με αυτόν οφειλών έκπτωση δύο τοις εκατό (2%).
2. Η προθεσμία
υποβολής των δηλώσεων φορολογίας εισοδήματος των νομικών προσώπων και νομικών
οντοτήτων του άρθρου 45 του ν. 4172/2013 των οποίων το φορολογικό έτος λήγει
την 31.12.2024, παρατείνεται μέχρι και την 21η Ιουλίου 2025.
Η απόφαση αυτή
να δημοσιευθεί στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως.».
Η από 1.8.2025
ανακοίνωση του pothen.gr αναφέρονται:
«Ανακοίνωση για
ετήσιες ΔΠΚ και ΔΟΣ 2025
Η υποβολή των
ετήσιων δηλώσεων περιουσιακής κατάστασης και Δ.Ο.Σ. 2025 (χρήση 2024) έχει ημερομηνία
έναρξης την 1η Αυγούστου 2025 και ημερομηνία λήξης την 31η Οκτωβρίου 2025.».
(σ.σ. Η υποχρέωση αυτή πήρε παράταση, τροπολογία που κατατέθηκε
στην βουλή για 15 Νοεμβρίου 2025)
iii.
IRIS για εταιρίες
Με το άρθρο 219 του ν. 5193/2025 (ΦΕΚ Α' 56/11-04-2025)
προστέθηκε νέα παράγραφος 5 στο άρθρο 65 του ν. 4446/2016, η οποία ορίζει την
υποχρέωση αποδοχής μέσων άμεσης πληρωμής (iris) για τα νομικά πρόσωπα.
Συγκεκριμένα, η ως άνω παράγραφος 5 ορίζει τα ακόλουθα:
«Τα νομικά πρόσωπα που είναι δικαιούχοι πληρωμής, στο
πλαίσιο των συναλλαγών τους με πληρωτές οι οποίοι ενεργούν για λόγους που δεν
εμπίπτουν στην εμπορική, επιχειρηματική ή επαγγελματική τους δραστηριότητα,
δέχονται υποχρεωτικά πληρωμές μέσω υπηρεσιών άμεσης πληρωμής».
Προσοχή: Η διάταξη αυτή ισχύει από 31/10/2025,
σύμφωνα με την παράγραφο 4 του άρθρου 245 του ιδίου νόμου (ν. 5193/2025).
Συνεπώς οι εταιρίες πρέπει μέχρι αυτή την ημερομηνία να
έχουν έλθει σε επαφή με τις τράπεζες που διατηρούν των επαγγελματικό τους
λογαριασμό, ώστε πάνω σε αυτών να ενεργοποιήσουν την δυνατότητα να δέχονται και
αυτές εισπράξεις μέσω του συστήματος IRIS.
Να θυμίσουμε ότι την υποχρέωση αυτή έχουν από πέρυσι οι
ατομικές επιχειρήσεις.
Πρόστιμα.
Να θυμίσουμε ότι σε περίπτωση που οι επιχειρήσεις δεν
συμμορφώνονται με την ανωτέρω διάταξη ισχύει το πρόστιμο (1.500 ευρώ) που
προβλέπεται στο άρθρο 5 της Κ.Υ.Α. με αριθμ. ΚΥΑ 119899/2023.
Είναι έτοιμες οι τράπεζες;;
Είναι ένα θέμα που δεν μπορούμε να απαντήσουμε με βεβαιότητα
μιας και δεν γνωρίζουμε κατά πόσον οι
τράπεζες είναι έτοιμες μέχρι σήμερα να ενεργοποιήσουν τη συγκεκριμένη υπηρεσία
στα νομικά πρόσωπα που είναι υπόχρεα.
Όπως είχαμε ξαναγράψει , το σύστημα IRIS, λειτουργεί με διασύνδεση του
επαγγελματικού λογαριασμού με το email, το ΑΦΜ και το
κινητό τηλέφωνο του φυσικού προσώπου που είναι επιτηδευματίας.
Για τις ατομικές επιχειρήσεις αυτό είναι εύκολο.
Είναι φανερό ότι οι τράπεζες δεν είναι ακόμη έτοιμες για να
«βάλουν» τις εταιρίες στο σύστημα.
Οι απαντήσεις που πήραμε από κάποιες τράπεζες είναι ότι
μπορούν να υποστηρίζουν όσους έχουν POS, αλλά όχι όλες τις επιχειρήσεις, και ειδικά αυτές που δεν
έχουν την υποχρέωση να έχουν διασυνδεδεμένο POS
Διασύνδεση IRIS και συστημάτων πληρωμής
Οι οντότητες της που είναι υπόχρεες σε αποδοχή πληρωμών μέσω
υπηρεσιών άμεσης πληρωμής από λογαριασμό σε λογαριασμό, όπως η υπηρεσία IRIS online payments, αποδέχονται τις
σχετικές πληρωμές στο Σημείο Πώλησης είτε μέσω διασυνδεδεμένων τερματικών
«Ηλεκτρονικής Μεταφοράς Κεφαλαίων στο Σημείο Πώλησης (Electronic Funds Transfer at the point of sale, EFT/POS)», είτε μέσω Υπηρεσιών Παρόχου Ηλεκτρονικής Έκδοσης
Στοιχείων.
Η αναβάθμιση των POS ώστε να δέχονται πληρωμές IRIS αφορά μόνο διασυνδεδεμένα με τον πάροχο ή με ΦΗΜΑΣ POS.
Τι πρέπει αν γίνει για την διασύνδεση
·
Αναβάθμιση των διασυνδεδεμένων POS, ώστε να δέχονται
ανέπαφη άμεση πληρωμή IRIS
από συσκευές (πχ κινητά τηλέφωνα) που έχουν εφαρμογές internet banking για πληρωμές ή
ψηφιακά πορτοφόλια με δυνατότητα άμεσης πληρωμής IRIS.
·
Τα e-shop πρέπει στο κλείσιμο της παραγγελίας να προσφέρουν και την δυνατότητα
άμεσης πληρωμής IRIS.
·
Εναλλακτικά προβλέπεται ότι το ERP μπορεί να παρέχει δυνατότητα λήψης άμεσης
πληρωμής (παραγωγή QR Code IRIS)
μέσω διασύνδεσης με τον Πάροχο Ηλεκτρονικής Έκδοσης Στοιχείων. Απαιτείται
τεχνικά και διασύνδεση με την
Τράπεζα.
Προσοχή: Την ώρα που γράφονται αυτές η γραμμές δεν
υπάρχει κόμη απόφαση για την υποχρεωτική διασύνδεση του IRIS. Βέβαια , όπως γράψαμε και παραπάνω
όσοι ενεργοποιήσουν το IRIS μέχρι 31.10.2025, θα έχουν και την διασύνδεση μιας και οι
τράπεζες προσφέρουν την υπηρεσία μόνο μέσω των διασυνδεδεμένων POS.
Ελλάς το μεγαλείο σου!!!
(σ.σ. Η υποχρέωση αυτή πήρε παράταση, με άρθρο που κατατέθηκε
στην βουλή μαζι με το φορολογικό νομοσχέδιο , για 1 Δεκεμβρίου 2025)
ΔΩΡΕΑΝ ΜΕΧΡΙ ΤΟ ΤΕΛΟΣ ΤΟΥ ΕΤΟΥΣ
Εγγραφή επιχειρήσεων στο OpenBusiness (ΟΠΣ-ΑΔΕ)
Έως τις 31 Δεκεμβρίου 2025 θα πρέπει να ολοκληρώσουν την
υποχρεωτική απογραφή τους στο πληροφοριακό σύστημα OpenBusiness (ΟΠΣ-ΑΔΕ) όλες
οι επιχειρήσεις και δραστηριότητες που λειτουργούν και υπάγονται στις διατάξεις
του ν. 4442/2016. Η απογραφή είναι δωρεάν, αρκεί να πραγματοποιηθεί εμπρόθεσμα.
Μετά τη λήξη της προθεσμίας, η καθυστερημένη απογραφή θα επιβαρύνεται με
παράβολο ύψους 200 ευρώ.
Η διαδικασία απογραφής εντάσσεται στο νέο ψηφιακό περιβάλλον
αδειοδότησης και ελέγχου επιχειρηματικών δραστηριοτήτων, μετά τη θέση σε
λειτουργία του Ολοκληρωμένου Πληροφοριακού Συστήματος 'Άσκησης Δραστηριοτήτων
και Ελέγχων (ΟΠΣ-ΑΔΕ) με την ονομασία OpenBusiness, από τις 3 Φεβρουαρίου 2025,
σύμφωνα με απόφαση του υφυπουργού Ανάπτυξης (6763/28-01-2025, Β' 242).
Το νέο σύστημα αντικαθιστά το NotifyBusiness, το οποίο
παραμένει διαθέσιμο μόνο για αναζήτηση ήδη υποβληθέντων στοιχείων. Από το
OpenBusiness θα διεκπεραιώνονται πλέον όλες οι γνωστοποιήσεις και αιτήσεις
έγκρισης λειτουργίας βάσει του ν. 4442/2016.
Ποιοι είναι υπόχρεοι
Πιο αναλυτικά, όπως αναφέρει σε ενημερωτικό έγγραφό του το
Βιοτεχνικό Επιμελητήριο Αθήνας, βάσει του άρθρου 95 του Ν.5172/2025 -
Α΄16/29-1-2025) έως τις 31-12-2025, οι ασκούντες δραστηριότητες που έχουν
υπαχθεί στα κεφάλαια του ειδικού μέρους του Ν. 4442/2016 και συγκεκριμένα:
1. Μεταποίηση - Εφοδιαστική - Περιβάλλον -
Πληροφορική όπως: Μεταποιητικές και συναφείς δραστηριότητες, Κέντρα δεδομένων
(Data centers), Συστήματα Περιβαλλοντικών Υποδομών, Κέντρα Αποθήκευσης και
Διανομής (Κ.Α.Δ.),
2. Εξόρυξη όπως : Λατομεία, Μεταλλεία,
Ηλεκτρομηχανολογικές εγκαταστάσεις (Η/Μ) εντός λατομικών χώρων και
μεταλλευτικών χώρων
3. Καταστήματα Υγειονομικού Ενδιαφέροντος -
Ψυχαγωγία - Τουρισμός όπως: Χιονοδρομικά κέντρα: Τουριστικοί λιμένες, Δωμάτια
απόδρασης (escape rooms), Τουριστικά καταλύματα, Χώροι παιδικής αναψυχής,
Εκμίσθωση θαλάσσιων μέσων αναψυχής, Ψυχαγωγικές δραστηριότητες λούνα-παρκ,
τσίρκο και παγοδρόμια, Καταστήματα Υγειονομικού Ενδιαφέροντος - ΚΥΕ εντός
κύριας τουριστικής δραστηριότητας (τουριστικού καταλύματος ή εγκατάστασης
ειδικής τουριστικής υποδομής), Θέατρα & κινηματογράφοι, Καταστήματα
Υγειονομικού Ενδιαφέροντος - ΚΥΕ (λιανική διάθεση τροφίμων και ποτών, μαζική
εστίαση, κομμωτήρια, κουρεία, περιποίηση νυχιών, δερματοστιξία, γραφεία
κηδειών), Κολυμβητικές δεξαμενές εντός κύριας τουριστικής δραστηριότητας,
Τουριστικές επιχειρήσεις οδικών μεταφορών (ΤΕΟΜ), Τουριστικά γραφεία
4. Κτηνοτροφία - Υδατοκαλλιέργειες - Κτηνιατρικές
Δραστηριότητες όπως: Κτηνιατρεία,
Κτηνοτροφικές εγκαταστάσεις, Μονάδες υδατοκαλλιέργειας, Κτηνιατρικές
κλινικές, Εκτροφή, αναπαραγωγή και εμπορία ζώων συντροφιάς
5. Εγκαταστάσεις Εξυπηρέτησης Οχημάτων Συνεργάτες
οδικής βοήθειας οχημάτων, Υπαίθριοι
χώροι στάθμευσης αυτοκινήτων, μοτοσικλετών και μοτοποδηλάτων, Συνεργεία
επισκευής και συντήρησης αυτοκινήτων, μοτοσικλετών και μοτοποδηλάτων,
Στεγασμένοι χώροι στάθμευσης αυτοκινήτων, μοτοσικλετών και μοτοποδηλάτων, Χώροι
στάθμευσης βαρέων οχημάτων, Πλυντήρια ή/και λιπαντήρια οχημάτων, Σταθμοί
υπεραστικών λεωφορείων, Επιχειρήσεις οδικής βοήθειας οχημάτων
6. Διατροφή - Ευεξία όπως: Αυτοτελή διαιτολογικά
γραφεία, Πολυδύναμες διαιτολογικές μονάδες, Εργαστήρια αισθητικής, Μονάδες ιαματικής θεραπείας (ΜΙΘ), Κέντρα
ιαματικού τουρισμού-θερμαλισμού (ΚΙΤ-Θ), Κέντρα θαλασσοθεραπείας
7. Εκπαίδευση - Κατάρτιση όπως: Σχολές/κέντρα
επαγγελματικής κατάρτισης για τη χορήγηση Πιστοποιητικού Επαγγελματικής
Ικανότητας (Π.Ε.Ι.) σε οδηγούς οχημάτων μεταφοράς επιβατών και εμπορευμάτων,
Φροντιστήρια & κέντρα ξένων γλωσσών με δυναμικότητα <75 άτομα/ώρα,
Κολλέγια, Ιδιωτικά Ινστιτούτα Επαγγελματικής Κατάρτισης (Ι.ΙΕΚ), Φροντιστήρια
& κέντρα ξένων γλωσσών με δυναμικότητα >75 άτομα/ώρα, Σχολές οδηγών
αυτοκινήτων και μοτοσικλετών, Υποκαταστήματα σχολών οδηγών αυτοκινήτων και
μοτοσικλετών, Κέντρα Θεωρητικής Εκπαίδευσης Υποψήφιων Οδηγών (ΚΕ.Θ.Ε.Υ.Ο.),
Σχολές Επαγγελματικής Κατάρτισης Οδηγών Οχημάτων Μεταφοράς Επικίνδυνων
Εμπορευμάτων (Σ.Ε.Κ.Ο.Ο.Μ.Ε.Ε.), Σχολές Επαγγελματικής Κατάρτισης Μεταφορέων
(Σ.Ε.ΚΑ.Μ.), Σχολές ναυαγοσωστικής εκπαίδευσης
8. Κοινωνική Μέριμνα όπως : Κέντρα Ημερήσιας
Φροντίδας Ηλικιωμένων (ΚΗΦΗ), Κέντρα Διημέρευσης και Ημερήσιας Φροντίδας ατόμων
με αναπηρία (ΚΔΗΦ)
«(α) Καλούνται να απογράψουν τη δραστηριότητά τους
και τα βασικά στοιχεία της στη διαδικτυακή πληροφοριακή πύλη του OpenBusiness
https://openbusiness-portal.mindev.gov.gr/. Από την υποχρέωση αυτή
απαλλάσσονται όσοι έχουν υποβάλει γνωστοποίηση μέσω του NotifyBusiness, καθώς
θα γίνει αυτομάτως η μετάπτωση των στοιχείων στη νέα πλατφόρμα.
(β) Καλούνται να αναρτούν τα δικαιολογητικά για τη
νόμιμη λειτουργία τους στο σύστημα. Οι επιχειρήσεις που έχουν ήδη υποβάλει
γνωστοποίηση στο NotifyBusiness επίσης θα πρέπει, για τη νόμιμη λειτουργία
τους, να αναρτήσουν στο OpenBusiness (με τροποποίηση της υφιστάμενης
καταχώρησης) όλα τα προβλεπόμενα δικαιολογητικά που με το προϋφιστάμενο σύστημα
τηρούσαν στο φάκελο αδειοδότησής τους στην έδρα της δραστηριότητας. Αν τα
δικαιολογητικά δεν αναρτηθούν εμπρόθεσμα, επιβάλλονται οι προβλεπόμενες για
κάθε οικονομική δραστηριότητα κυρώσεις περί έλλειψης δικαιολογητικών».
Προσοχή:
·
Η προθεσμία ανάρτησης των δικαιολογητικών λήγει
επίσης στις 31 Δεκεμβρίου 2025, ενώ η μη ανάρτηση επιφέρει κυρώσεις για έλλειψη
νόμιμων εγγράφων.
·
Η υποχρέωση αυτή ισχύει μόνο για δραστηριότητες
που λειτουργούν με γνωστοποίηση του Ν. 4442/2016 και όχι για όσες εξακολουθούν
να λειτουργούν με παλαιότερα καθεστώτα αδειοδότησης (όπως τουριστικά καταλύματα
με Ειδικό Σήμα Λειτουργίας ή συνεργεία οχημάτων με άδεια λειτουργίας). Στις
περιπτώσεις αυτές αναρτάται μόνο το αποδεικτικό αδειοδότησης (π.χ. ΕΣΛ, άδεια
λειτουργίας ή βεβαίωση νόμιμης λειτουργίας).
Αλωνιάτης Απόστολος
Οικονομολόγος - φοροτεχνικός, Α' Αντιπρόεδρος του
Ινστιτούτου Οικονομικών & Φορολογικών Μελετών (Ι.Ο.ΦΟ.Μ), Σύμβουλος
Διοίκησης της PROSVASIS AEBE και συγγραφέας.
Δημοσιεύθηκε στην εφημερίδα Voice (Finance
& Markets Voice) , την Κυριακή 26 Οκτωβρίου 2025
Παραθέτω του γενικούς ΚΑΔ αν
θέλεις να τους ανεβάσεις με QRCODE
(Ο πίνακας είναι από την
σελίδα https://openbusiness-portal.mindev.gov.gr/nomothesia/adeiodotisi-drastiriotiton/
Περιέχει και τις αποφάσεις
και τα άρθρα των νόμων και οι διασυνδέσεις παραπέμπουν στο υπουργείο και τα ΦΕΚ)
Ο ν.4442/2016 στο γενικό του μέρος θέτει τις
βασικές αρχές αδειοδότησης, ενώ στο ειδικό του μέρος περιέχει τους επιμέρους
τομείς δραστηριοτήτων, που ρυθμίζονται βάσει των αρχών αυτών. Το ειδικό μέρος
εμπλουτίζεται σταδιακά με την προσθήκη νέων τομέων. Μέχρι σήμερα το ειδικό
μέρος του ν.4442/2016, όπως αυτό διαμορφώνεται με τις
προσθήκες-τροποποιήσεις του, ρυθμίζει τις ακόλουθες, ανά κατηγορία,
δραστηριότητες (στον πίνακα περιλαμβάνονται και οι κανονιστικές πράξεις που
έχουν εκδοθεί κατ’ εξουσιοδότηση του ειδικού μέρους του ν.4442/2016):
1. Μεταποίηση – Εφοδιαστική – Περιβάλλον – Πληροφορική
|
Δραστηριότητα |
Ενδεικτικοί
κωδικοί |
Αδειοδοτικό
καθεστώς |
Αρμόδια
αρχή |
ΦΕΚ |
|
|
Μεταποιητικές
και συναφείς δραστηριότητες |
10 έως
και 33, |
Γ &
Ε |
–
Διεύθυνση Ανάπτυξης της οικείας Περιφερειακής Ενότητας |
Κεφ.
ΣΤ (άρθρα 17-26) όπως
τροποποιήθηκε με τα άρθρα 71-76 του ν.4549/2018 |
|
|
Κέντρα
Αποθήκευσης και Διανομής (Κ.Α.Δ.) |
45 και
46(*) |
Γ &
Ε |
Διεύθυνση
Ανάπτυξης της οικείας Περιφερειακής Ενότητας |
Κεφ.
I (άρθρα 48ΣΤ-48ΙΒ) όπως
προστέθηκε με το άρθρο 160 του ν.4512/2018 και τροποποιήθηκε με το άρθρο 7
του ν.5111/2024 |
|
|
Συστήματα
Περιβαλλοντικών Υποδομών |
37 και
38 |
Γ &
Ε |
Υπηρεσία
Περιβάλλοντος της οικείας Περιφερειακής Ενότητας |
Κεφ.
IΔ (άρθρα 77-83) όπως
προστέθηκε με το άρθρο 78 του ν.4549/2018 |
Β΄ 436/2019 |
|
Κέντρα
Δεδομένων (data centers) |
63.11.1 |
Γ |
Διεύθυνση
Ανάπτυξης της οικείας Περιφέρειας ή της Περιφερειακής Ενότητας |
Κεφ.
ΜΓ (άρθρα 320-333) όπως
προστέθηκε με το άρθρο 3 του ν.5069/2023 |
2. Εξόρυξη
|
Δραστηριότητα |
Ενδεικτικοί
κωδικοί |
Αδειοδοτικό
καθεστώς |
Αρμόδια
αρχή |
Kεφάλαιο |
ΦΕΚ |
|
Λατομεία |
8.11,
8.12, |
Γ &
Ε |
Υπουργείο
Περιβάλλοντος και Ενέργειας |
Κεφ.
IΒ (άρθρα 57-67) όπως
προστέθηκε με το άρθρο 66.3 του ν.4512/2018 |
|
|
Μεταλλεία |
07,
07.1, 07.2, |
Γ &
Ε |
Υπουργείο
Περιβάλλοντος και Ενέργειας |
Κεφ.
IΓ (άρθρα 68-76) όπως
προστέθηκε με το άρθρο 67 του ν.4512/2018 |
|
|
Ηλεκτρομηχανολογικές
εγκαταστάσεις (Η/Μ) εντός λατομικών χώρων και μεταλλευτικών χώρων |
Γ &
Ε |
Υπουργείο
Περιβάλλοντος και Ενέργειας |
– Κεφ.
IΒ (άρθρο 65) |
3. Καταστήματα Υγειονομικού Ενδιαφέροντος – Ψυχαγωγία –
Τουρισμός
|
Δραστηριότητα |
Ενδεικτικοί
κωδικοί |
Αδειοδοτικό
καθεστώς |
Αρμόδια
αρχή |
Kεφάλαιο |
ΦΕΚ |
|
Καταστήματα
Υγειονομικού Ενδιαφέροντος – ΚΥΕ (λιανική διάθεση τροφίμων και ποτών, μαζική
εστίαση, κομμωτήρια, κουρεία, περιποίηση νυχιών, δερματοστιξία, γραφεία
κηδειών) |
47.11,
47.19 |
Γ |
–
Οικείος Δήμος |
Κεφ.
Ζ (άρθρα 27-38) όπως
τροποποιήθηκε με τα άρθρα 21-23 του ν.4796/2021 |
|
|
Θέατρα
& κινηματογράφοι |
59.14 |
Γ |
Οικείος
Δήμος |
Κεφ.
Ζ (άρθρα 27-38) όπως
τροποποιήθηκε με τα άρθρα 21-23 του ν.4796/2021 |
|
|
Κολυμβητικές
δεξαμενές εντός τουριστικών καταλυμάτων και εγκαταστάσεων ειδικής τουριστικής
υποδομής |
Γ |
–
Οικεία Περιφερειακή Υπηρεσία Τουρισμού (Π.Υ.Τ.) για τις κολυμβητικές
δεξαμενές εντός τουριστικών καταλυμάτων ενός (1), δύο (2) και τριών (3)
αστέρων ή με αρ. κλινών ≤ 300 |
Κεφ.
Η (άρθρα 39-48) όπως
τροποποιήθηκε με το άρθρο 24 του ν.4796/2021 και με το άρθρο 63 του ν.5121/2024 |
||
|
Τουριστικά
καταλύματα |
55.10 |
Γ |
–
Οικεία Περιφερειακή Υπηρεσία Τουρισμού (Π.Υ.Τ.) για τα τουριστικά καταλύματα
ενός (1), δύο (2) και τριών (3) αστέρων ή με αρ. κλινών ≤ 300 |
Κεφ.
Η (άρθρα 39-48) όπως
τροποποιήθηκε με το άρθρο 24 του ν.4796/2021 και με το άρθρο 63 του ν.5121/2024 |
|
|
Τουριστικές
επιχειρήσεις οδικών μεταφορών (ΤΕΟΜ) |
49.39 |
Γ |
Οικεία
Περιφερειακή Υπηρεσία Τουρισμού (Π.Υ.Τ.) |
Κεφ.
ΛΣΤ (άρθρα 259-267) όπως προστέθηκε με το άρθρο 9 του ν.4811/2021 |
|
|
Τουριστικά
γραφεία |
79.11,
79.12, 79.90, 49.39, 52.21 |
Γ |
|
Κεφ.
ΛΕ (άρθρα 249-258) όπως προστέθηκε με το άρθρο 8 του ν.4811/2021 |
|
|
Στεγασμένοι
& υπαίθριοι χώροι παιδικής αναψυχής |
Ε |
Δ/νση
Ανάπτυξης της οικείας Περιφέρειας |
Κεφ.
IΔ (άρθρα 77-83) όπως
προστέθηκε με το άρθρο 158.3 του ν.4635/2019 |
||
|
Εκμίσθωση
θαλάσσιων μέσων αναψυχής |
77.21.10.04 |
Ε |
Οικεία
Λιμενική Αρχή |
|
|
|
Ψυχαγωγικές
δραστηριότητες λούνα-παρκ, τσίρκων και παγοδρομίων |
93.21 |
Γ &
Ε |
– Δήμος |
Κεφ.
ΙΘ (άρθρα 109-120) όπως
προστέθηκε με το άρθρο 3 του ν.4796/2021 και τροποποιήθηκε με το άρθρο 41
του ν.4872/2021 και το άρθρο 75 του ν.4914/2022 |
|
|
Δωμάτια απόδρασης
(escape rooms) |
93.29.19.10 |
Γ |
Δήμος |
Κεφ.
ΜΑ (άρθρα 301-310) όπως
προστέθηκε με το άρθρο 54 του ν.5019/2023 |
|
|
Τουριστικοί
λιμένες |
52.22.11.05 |
Ε |
Υπουργείο
Τουρισμού |
Κεφ.
ΛΘ (άρθρα 287 Α – 287 Γ και 288-291) όπως προστέθηκε με τα άρθρα 94-98 του ν.4926/2022 και τροποποιήθηκε με τα άρθρα 55-58 του ν.4974/2022 |
|
|
Χιονοδρομικά
κέντρα |
93.29 |
Ε |
Υπουργείο
Τουρισμού |
Κεφ.
Μ (άρθρα 292-300) όπως
προστέθηκε με τα άρθρα 99-108 του ν.4926/2022 και τροποιήθηκε με το άρθρο 53 του ν.5019/2023. |
Β’ 4134/2022 |
4. Κτηνοτροφία – Υδατοκαλλιέργειες – Κτηνιατρικές
Δραστηριότητες
|
Δραστηριότητα |
Ενδεικτικοί
κωδικοί |
Αδειοδοτικό
καθεστώς |
Αρμόδια
αρχή |
Kεφάλαιο |
ΦΕΚ |
|
Κτηνοτροφικές
εγκαταστάσεις |
01.41,
01.42*, 01.43, |
Γ &
Ε |
Διεύθυνση
Αγροτικής Οικονομίας και Κτηνιατρικής της οικείας Περιφερειακής Ενότητας
(Δ.Α.Ο.Κ.) |
Κεφ.
ΙΗ (άρθρα 102-108) όπως
προστέθηκε με το άρθρο 4 του ν.4711/2020 |
|
|
Μονάδες
υδατοκαλλιέργειας |
03.21 |
Γ &
Ε |
Διεύθυνση
Αγροτικών Υποθέσεων της οικείας Αποκεντρωμένης Διοίκησης |
Κεφ.
IΕ (άρθρα 84-88) όπως
προστέθηκε με το άρθρο 1 του ν.4711/2020 |
|
|
Κτηνιατρικές
κλινικές, κτηνιατρεία |
75.0 |
Ε |
Κτηνιατρικές
υπηρεσίες της οικείας Περιφερειακής Ενότητας |
Κεφ.
IΣΤ (άρθρα 89-95) όπως προστέθηκε με το άρθρο 2 του ν.4711/2020 |
|
|
Εκτροφή
ζώων συντροφιάς |
01.49.12.04 |
Ε |
Κτηνιατρικές
υπηρεσίες της οικείας Περιφερειακής Ενότητας |
Κεφ.
ΙΖ (άρθρα 96-101) όπως προστέθηκε με το άρθρο 3 του ν.4711/2020 |
5. Εγκαταστάσεις Εξυπηρέτησης Οχημάτων
|
Δραστηριότητα |
Ενδεικτικοί
κωδικοί |
Αδειοδοτικό
καθεστώς |
Αρμόδια
αρχή |
Kεφάλαιο |
ΦΕΚ |
|
Συνεργεία
επισκευής και συντήρησης αυτοκινήτων, μοτοσικλετών και μοτοποδηλάτων |
45.20.1,
45.20.2 |
Γ |
Υπηρεσία
Μεταφορών και Επικοινωνιών της οικείας Περιφερειακής Ενότητας |
Κεφ.
ΚΕ (άρθρα 165-172) όπως
προστέθηκε με το άρθρο 9 του ν.4796/2021 |
|
|
Χώροι
στάθμευσης αυτοκινήτων, μοτοσικλετών και μοτοποδηλάτων |
52.21.24.02 |
Γ |
Υπηρεσία
Μεταφορών και Επικοινωνιών της οικείας Περιφερειακής Ενότητας |
Κεφ.
ΚΣΤ (άρθρα 173-180) όπως
προστέθηκε με το άρθρο 10 του ν.4796/2021 και τροποποιήθηκε με το άρθρο
28 του ν.5069/2023 |
|
|
Χώροι
στάθμευσης βαρέων οχημάτων |
52.21.24.04 |
Γ |
Υπηρεσία
Μεταφορών και Επικοινωνιών της οικείας Περιφερειακής Ενότητας |
Κεφ.
ΚΘ (άρθρα 197-205) όπως
προστέθηκε με το άρθρο 13 του ν.4796/2021 |
|
|
Πλυντήρια
ή/και λιπαντήρια οχημάτων |
45.20.3 |
Γ |
Υπηρεσία
Μεταφορών και Επικοινωνιών της οικείας Περιφερειακής Ενότητας |
Κεφ.
ΚΖ (άρθρα 181-188) όπως
προστέθηκε με το άρθρο 11 του ν.4796/2021 |
|
|
Σταθμοί
υπεραστικών λεωφορείων |
52.21.21 |
Γ |
Υπηρεσία
Μεταφορών και Επικοινωνιών της οικείας Περιφερειακής Ενότητας |
Κεφ.
ΚΗ (άρθρα 189-196) όπως προστέθηκε με το άρθρο 12 του ν.4796/2021 |
|
|
Επιχειρήσεις
οδικής βοήθειας οχημάτων και συνεργάτες οδικής βοήθειας οχημάτων |
52.21 |
Γ |
Υπηρεσία
Μεταφορών και Επικοινωνιών της οικείας Περιφερειακής Ενότητας |
Κεφ.
Λ (άρθρα 206-214) όπως
προστέθηκε με το άρθρο 3 του ν.4811/2021 |
6. Αθλητισμός – Διατροφή – Ευεξία
|
Δραστηριότητα |
Ενδεικτικοί
κωδικοί |
Αδειοδοτικό
καθεστώς |
Αρμόδια
αρχή |
Kεφάλαιο |
ΦΕΚ |
|
Ιδιωτικά
γυμναστήρια και ιδιωτικές αθλητικές σχολές |
93.13.10.01 |
Γ |
Διεύθυνση
Αθλητισμού της οικείας Περιφέρειας |
Κεφ.
ΜΒ (άρθρα 311-319) όπως προστέθηκε με το άρθρο 9 του ν.5025/2023 |
αναμένεται
σύντομα |
|
Αυτοτελή
διαιτολογικά γραφεία |
96.04.10.01 |
Γ |
Διεύθυνση
Δημόσιας Υγείας της οικείας Περιφέρειας |
Κεφ.
ΛΓ (άρθρα 233-240) όπως προστέθηκε με το άρθρο 6 του ν.4811/2021 |
|
|
Πολυδύναμες
διαιτολογικές μονάδες |
96.04.10.02 |
Γ |
Διεύθυνση
Δημόσιας Υγείας της οικείας Περιφέρειας |
Κεφ.
ΛΓ (άρθρα 233-240) όπως
προστέθηκε με το άρθρο 6 του ν.4811/2021 |
|
|
Εργαστήρια
αισθητικής |
96.02 |
Γ |
Διεύθυνση
Δημόσιας Υγείας της οικείας Περιφέρειας |
Κεφ.
ΛΔ (άρθρα 241-248) όπως
προστέθηκε με το άρθρο 7 του ν.4811/2021 |
|
|
Μονάδες
ιαματικής θεραπείας (ΜΙΘ) |
96.04 |
Γ |
Ειδική
Υπηρεσία Προώθησης και Αδειοδότησης Τουριστικών Επενδύσεων (Ε.Υ.Π.Α.Τ.Ε.) του
Υπουργείου Τουρισμού |
Κεφ.
ΛΖ (άρθρα 268-277) όπως
προστέθηκε με το άρθρο 10 του ν.4811/2021 |
|
|
Κέντρα
ιαματικού τουρισμού-θερμαλισμού (ΚΙΤ-Θ) |
96.04 |
Γ |
Ειδική
Υπηρεσία Προώθησης και Αδειοδότησης Τουριστικών Επενδύσεων (Ε.Υ.Π.Α.Τ.Ε.) του
Υπουργείου Τουρισμού |
Κεφ.
ΛΖ (άρθρα 268-277) όπως
προστέθηκε με το άρθρο 10 του ν.4811/2021 |
|
|
Κέντρα
θαλασσοθεραπείας |
96.04 |
Γ |
Ειδική
Υπηρεσία Προώθησης και Αδειοδότησης Τουριστικών Επενδύσεων (Ε.Υ.Π.Α.Τ.Ε.) του
Υπουργείου Τουρισμού |
Κεφ.
ΛΖ (άρθρα 268-277) όπως προστέθηκε με το άρθρο 10 του ν.4811/2021 |
|
|
Κέντρα
αναζωογόνησης (spa) |
96.04 |
Γ |
Ειδική
Υπηρεσία Προώθησης και Αδειοδότησης Τουριστικών Επενδύσεων (Ε.Υ.Π.Α.Τ.Ε.) του
Υπουργείου Τουρισμού |
Κεφ.
ΛΖ (άρθρα 268-277) όπως τροποποιήθηκε με τα άρθρα 19-21 του ν.5121/2024 |
Β΄ 3301/2025 |
7. Εκπαίδευση – Κατάρτιση
|
Δραστηριότητα |
Ενδεικτικοί
κωδικοί |
Αδειοδοτικό
καθεστώς |
Αρμόδια
αρχή |
Kεφάλαιο |
ΦΕΚ |
|
Κολλέγια |
85.41 |
E |
Υπουργείο
Παιδείας και Θρησκευμάτων |
Κεφ.
ΛΗ (άρθρα 278-287) όπως προστέθηκε με το άρθρο 71 του ν.4849/2021 |
|
|
Ιδιωτικά
Ινστιτούτα Επαγγελματικής Κατάρτισης (Ι.ΙΕΚ) |
85.41 |
E |
Υπουργείο
Παιδείας και Θρησκευμάτων |
Κεφ.
ΛΗ (άρθρα 278-287) όπως
προστέθηκε με το άρθρο 71 του ν.4849/2021 |
|
|
Φροντιστήρια |
85.41 |
Γ &
Ε |
Εθνικός
Οργανισμός Πιστοποίησης Προσόντων και Επαγγελματικού Προσανατολισμού
(Ε.Ο.Π.Π.Ε.Π.) |
Κεφ.
ΛΗ (άρθρα 278-287) όπως
προστέθηκε με το άρθρο 71 του ν.4849/2021 |
|
|
Κέντρα
Ξένων Γλωσσών |
85.41 |
Γ &
Ε |
Εθνικός
Οργανισμός Πιστοποίησης Προσόντων και Επαγγελματικού Προσανατολισμού
(Ε.Ο.Π.Π.Ε.Π.) |
Κεφ.
ΛΗ (άρθρα 278-287) όπως προστέθηκε με το άρθρο 71 του ν.4849/2021 |
|
|
Σχολές
οδηγών αυτοκινήτων και μοτοσικλετών και υποκαταστήματα αυτών |
85.53.11 |
Γ |
Υπηρεσία
Μεταφορών και Επικοινωνιών της οικείας Περιφερειακής Ενότητας |
Κεφ.
ΛΑ (άρθρα 215-223) όπως
προστέθηκε με το άρθρο 4 του ν.4811/2021 |
|
|
Κέντρα
Θεωρητικής Εκπαίδευσης Υποψήφιων Οδηγών (ΚΕ.Θ.Ε.Υ.Ο.) |
85.53.11 |
Γ |
Υπηρεσία
Μεταφορών και Επικοινωνιών της οικείας Περιφερειακής Ενότητας |
Κεφ.
ΛΑ (άρθρα 215-223) όπως προστέθηκε με το άρθρο 4 του ν.4811/2021 |
|
|
Σχολές/κέντρα
επαγγελματικής κατάρτισης για τη χορήγηση Πιστοποιητικού Επαγγελματικής
Ικανότητας (Π.Ε.Ι.) σε οδηγούς οχημάτων μεταφοράς επιβατών και εμπορευμάτων |
85.59.13.06 |
Ε |
Υπηρεσία
Μεταφορών και Επικοινωνιών της οικείας Περιφερειακής Ενότητας |
Κεφ.
ΛΒ (άρθρα 224-232) όπως προστέθηκε με το άρθρο 5 του ν.4811/2021 |
|
|
Σχολές
Επαγγελματικής Κατάρτισης Οδηγών Οχημάτων Μεταφοράς Επικίνδυνων Εμπορευμάτων
(Σ.Ε.Κ.Ο.Ο.Μ.Ε.Ε.) |
85.32 ή
85.59 |
Γ |
Υπηρεσία
Μεταφορών και Επικοινωνιών της οικείας Περιφερειακής Ενότητας |
Κεφ.
ΚΔ (άρθρα 156-164) όπως προστέθηκε με το άρθρο 8 του ν.4796/2021 |
|
|
Σχολές
Επαγγελματικής Κατάρτισης Μεταφορέων (Σ.Ε.ΚΑ.Μ.) |
85.59 |
Γ |
Υπηρεσία
Μεταφορών και Επικοινωνιών της οικείας Περιφερειακής Ενότητας |
Κεφ.
ΚΓ (άρθρα 147-155) όπως
προστέθηκε με το άρθρο 7 του ν.4796/2021 |
|
|
Σχολές
ναυαγοσωστικής εκπαίδευσης |
85.59 |
Γ |
Οικεία
Λιμενική Αρχή |
Κεφ.
ΚΑ (άρθρα 130-138) όπως προστέθηκε με το άρθρο 5 του ν.4796/2021 |
8. Κοινωνική Μέριμνα
|
Δραστηριότητα |
Ενδεικτικοί
κωδικοί |
Αδειοδοτικό
καθεστώς |
Αρμόδια
αρχή |
Kεφάλαιο |
ΦΕΚ |
|
Κέντρα
Ημερήσιας Φροντίδας Ηλικιωμένων (ΚΗΦΗ) |
88.10.12 |
Ε |
Υπηρεσία
αρμόδια για θέματα δημόσιας υγείας και κοινωνικής μέριμνας της οικείας
Περιφέρειας |
Κεφ.
Κ (άρθρα 121-129) όπως
προστέθηκε με το άρθρο 4 του ν.4796/2021 |
|
|
Κέντρα
Διημέρευσης και Ημερήσιας Φροντίδας ατόμων με αναπηρία (ΚΔΗΦ) |
88.10.15 |
Ε |
Υπηρεσία
αρμόδια για θέματα δημόσιας υγείας και κοινωνικής μέριμνας της οικείας
Περιφέρειας |
Κεφ.
Κ (άρθρα 121-129) όπως
προστέθηκε με το άρθρο 4 του ν.4796/2021 |
Εγγραφή σε:
Αναρτήσεις (Atom)