Eurogroup: Γιατί έβαλαν «πάγο» στη δόση του 1 δισ. ευρώ

Ποια εμπόδια πρέπει να ξεπεράσει η κυβέρνηση για να δοθεί το «πράσινο φως» για εκταμίευση της δόσης

in.gr

12 Μαρτίου 2019, 08:12

•  
• 
• 
• 

Νέο «ραντεβού» την 25η Μαρτίου, ανήμερα της εθνικής εορτής, έδωσε ο υπουργός Οικονομικών, Ευκλείδης Τσακαλώτος με τους Ευρωπαίους όπου το Euroworking Group θα απασχοληθεί και πάλι με το ελληνικό ζήτημα.

Είναι η επόμενη ημερομηνία «ορόσημο» καθώς κατά τη συγκεκριμένη συνεδρίαση θα κριθεί αν έχουν κλείσει και οι τελευταίες εκκρεμότητες που θα επιτρέψουν στους υπουργούς Οικονομικών να εγκρίνουν την αποδέσμευση του 1 δισ. ευρώ κατά τη συνεδρίαση του Eurogroup στις 5 Απριλίου.

Το μεγαλύτερο ανοιχτό ζήτημα στις διαβουλεύσεις με τους θεσμούς είναι το διάδοχο σχήμα του νόμου Κατσέλη το οποίο θα ολοκληρωθεί μέχρι τις 25 Μαρτίου.

Καθώς από τις 28 Φεβρουαρίου έχει λήξει και η δίμηνη παράταση που δέχθηκαν οι δανειστές για την προστασία της πρώτης κατοικίας ακόμη το οικονομικό επιτελείο της κυβέρνησης δεν έχει καταθέσει στη Βουλή νέο σχέδιο για νέο σύστημα προστασίας.

Η ανησυχία των ευρωπαϊκών θεσμών για τη νέα ρύθμιση έγκειται στο:

• Να κλείσουν τα «παράθυρα» υπαγωγής όσων μπορούν να πληρώσουν
• Να γίνεται ηλεκτρονικά και αυτοματοποιημένα όλη η διαδικασία. Η βασική ανησυχία είναι ότι η διαδικασία δεν είναι απολύτως αυτοματοποιημένη, καθώς σε κάποια στάδια επεξεργασίας των στοιχείων των οφειλετών, παρεμβαίνει αναγκαστικά το… ανθρώπινο χέρι και
• Να μην προκύψουν καθυστερήσεις στους ελέγχους όπως στον νόμο Κατσέλη και να περιοριστούν και να είναι διαχειρίσιμοι οι κίνδυνοι για τις τράπεζες.

Εκτός από την προστασία από πλειστηριασμούς, με τις δηλώσεις του ο Επίτροπος Πιέρ Μοσκοβισί άνοιξε και ζήτημα για τις διαδικασίες επιδότησης των δανειοληπτών.

Υπενθυμίζεται ότι το τελευταίο σχέδιο συμφωνίας κυβέρνησης- τραπεζών, προβλέπει ότι το σύνολο της αξίας της ακίνητης περιουσίας- πλην κύριας κατοικίας- δεν πρέπει να ξεπερνά το ύψος του υπολοίπου δανείου, ενώ οι καταθέσεις δεν πρέπει να ξεπερνούν το 20-30% του υπολοίπου δανείου.

Την ίδια στιγμή, η Ελλάδα καλείται να κλείσει μία σειρά από άλλα ανοικτά μέτωπα τα οποία περιλαμβάνουν την πώληση των λιγνιτικών μονάδων, την Εγνατία Οδό, τη στελέχωση της ΑΑΔΕ, αλλά και την ταχύτερη απομείωση των οφειλών του κράτους προς ιδιώτες.

ΔΝΤ: Βλέπει εκτροχιασμό της οικονομίας – Οι πέντε κίνδυνοι

Πέντε βασικά προβλήματα εντοπίζει το ΔΝΤ στην πρώτη μεταμνημονιακή έκθεσή του

in.gr

12 Μαρτίου 2019, 12:27

•  
• 
• 
• 

Τον «κώδωνα του κινδύνου» κρούει το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο (ΔΝΤ) για τις προεκλογικές εξαγγελίες της κυβέρνησης ενώ εκφράζει την ανησυχία του για την ανταγωνιστικότητα της ελληνικής οικονομίας.

Στην πρώτη του έκθεση στο πλαίσιο ενισχυμένης μεταμνημονιακής εποπτείας το ΔΝΤ καταγράφει τους προβληματισμούς του για τις κινδύνους που ελλοχεύουν στο δημοσιονομικό τομέα εξαιτίας των αναμενόμενων αποφάσεων του Συμβουλίου της
Επικρατείς (ΣτΕ).

Αναφορικά με το φλέγον θέμα των κόκκινων δανείων, το ΔΝΤ αναφέρει, ενισχύστε το νομικό οπλοστάσιο για να διευκολύνετε τη μείωση των κόκκινων δανείων με όρους ιδιωτικού τομέα πριν σκεφτείτε τις κρατικές ενισχύσεις και αποφύγετε τη λήψη μέτρων που θα μπορούσαν να διαβρώσουν περαιτέρω την κουλτούρα πληρωμών, ενισχύοντας παράλληλα την εσωτερική τραπεζική διακυβέρνηση, διαμηνύει το Ταμείο.

Το ΔΝΤ εμμένει στην άποψή του για μείωση του αφορολογήτου το 2020 ώστε να δημιουργηθεί χώρος για μειώσεις φορολογικών συντελεστών στο εισόδημα των φυσικών προσώπων.

Επίσης, το Ταμείο ζητά σχέδιο έκτακτης ανάγκης υπό τον κίνδυνο μαζικές δικαστικές αποφάσεις ακύρωσης μνημονιακών περικοπών να οδηγήσουν σε φαινόμενο χιονοστιβάδας με εφάπαξ δημοσιονομικό κόστος έως και 9,5 δισ. ευρώ και μόνιμες επιβαρύνσεις της τάξεως του 1,5 δισ. ευρώ το χρόνο.

Μπορεί το ΔΝΤ εκτιμά ότι η Ελλάδα θα εμφανίσει πρωτογενή πλεονάσματα σε ευθυγράμμιση με τους στόχους, που έχει συμφωνήσει με τους Ευρωπαίους εταίρους, πλην όμως υπογραμμίζει ότι το μίγμα πολιτικής πρέπει οπωσδήποτε να βελτιωθεί.

Υπενθυμίζει ότι καταργήθηκε η προνομοθετημένη ρύθμιση για μείωση των συντάξεων το 2010 με αποτέλεσμα να περιοριστούν και τα μέτρα επεκτακτικής δημοσιονομικής πολιτικής (θετικά μέτρα). Ο πήχης πέφτει επίσης για τις σχεδιαζόμενες επενδύσεις ή υποκαθίσταται από ελαφρύνσεις στο φόρο ακινήτων και μείωση των εισφορών για τους αυτοαπασχολούμενους. Η μείωση του φορολογικού συντελεστή για τις επιχειρήσεις, που είχε αρχικά προγραμματιστεί για το 2020 θα είναι τελικά σταδιακή.

Τα πέντε «αγκάθια»

Οι τεχνοκράτες του ΔΝΤ  εντοπίζουν πέντε κινδύνους:

• Μεταρρυθμιστική κόπωση η οποία μπορεί να οδηγήσει σε πισωγυρίσματα έναντι προηγούμενων μεταρρυθμίσεων ιδίως εξαιτίας της προοπτικής εκλογών εντός του 2019.
• Καθυστερήσεις στην εξυγίανση των ισολογισμών των τραπεζών
• Μεγαλύτερες των προβλεπομένων αρνητικές επιδράσεις των υψηλών πρωτογενών πλεονασμάτων στην ανάπτυξη και καθυστερήσεις στις επενδύσεις λόγω πολιτικής αβεβαιότητας
• Ραγδαία επιδείνωση των παγκόσμιων οικονομικών συνθηκών
• Αύξηση του διεθνούς προστατευτισμού με ενίσχυση των εμπορικών πολέμων

ΕΝΦΙΑ: Πότε θα «χτυπήσει» την πόρτα σας

Νωρίτερα από ποτέ θα δουν τη λυπητερή του ΕΝΦΙΑ οι φορολογούμενοι φέτος

in.gr

12 Μαρτίου 2019, 10:18

•  
• 
• 
• 

Νωρίτερα από κάθε άλλη χρονιά ξεκινούν οι φορολογικές υποχρεώσεις για μισθωτούς, συνταξιούχος, ιδιοκτήτες ακινήτων, ελεύθερων επαγγελματιών και επιχειρήσεων.

Η ηλεκτρονική πύλη του Taxisnet για την υποβολή των φορολογικών δηλώσεων αναμένεται να ανοίξει εντός του Μαρτίου και οι φορολογούμενοι θα έχουν περιθώριο μέχρι το τέλος Ιουνίου για να εκπληρώσουν την ετήσια φορολογική τους υποχρέωση.

Μέχρι πρότινος η εκκαθάριση του φόρου για τα ακίνητα γινόταν στα τέλη Αυγούστου, με αποτέλεσμα η πρώτη δόση να καταβάλλεται τον Σεπτέμβριο.

Φέτος όλα θα γίνουν ένα μήνα νωρίτερα, άρα η πληρωμή του ΕΝΦΙΑ να ξεκινήσει τον Αύγουστο, μήνα που οι περισσότεροι Έλληνες βρίσκονται στις παραλίες. Έτσι,  η καταβολή του ΕΝΦΙΑ θα γίνει σε πέντε μηνιαίες δόσεις με την πρώτη τον Αύγουστο και την τελευταία τον Δεκέμβριο.

Ο ΕΝΦΙΑ θα υπολογιστεί με βάση τις αντικειμενικές αξίες που ισχύουν σήμερα με τις οποίες υπολογίστηκε και ο ΕΝΦΙΑ του 2018 και όχι αυτές που θα προκύψουν μετά την νέα αναπροσαρμογή των αντικειμενικών αξιών.

Από τη στιγμή που ο φόρος ακινήτων θα υπολογιστεί με τις ίδιες τιμές ζώνης η μοναδική αλλαγή που θα αποτυπωθεί στα φετινά εκκαθαριστικά θα είναι η έκπτωση που νομοθετήθηκε τον περασμένο Νοέμβριο, θα φτάνει μεσοσταθμικά το 10% και θα αφορά κυρίως στις ακίνητες περιουσίες από 60.000 έως και 150.000 ευρώ.

ΔΕΗ: Αγώνας δρόμου για τις λιγνιτικές μονάδες

Οι επενδυτές θα πρέπει να υποβάλλουν τις προσφορές τους μέχρι τις 8 Μαΐου

in.gr

12 Μαρτίου 2019, 11:55

•  
• 
• 
• 

Σε ασφυκτικά περιθώρια βρίσκεται η ρευστότητα της ΔΕΗ μαζεύοντας ευρώ, το αναγκαίο ποσό των 350 εκατ. ευρώ για την αποπληρωμή ομολόγου που λήγει στο τέλος του Απριλίου αλλά και για να αντεπεξέρχεται στις διαρκείς οικονομικές της υποχρεώσεις.

Την ίδια στιγμή, όπως αναφέρουν τα ΝΕΑ, νέα δοκιμασία περιμένει τη δημόσια εταιρεία, καθώς προκηρύχθηκε ξανά ο διαγωνισμός πώλησης των λιγνιτικών μονάδων της Μεγαλόπολης και της Μελίτης, που καλεί μέχρι την Παρασκευή 15 Μαρτίου τους επενδυτές της προηγούμενης διαδικασίας αλλά και νέους να εκδηλώσουν ενδιαφέρον για τη διεκδίκησή τους.

Αποκαλυπτικές του μεγέθους του προβλήματος της ρευστότητας ήταν οι δηλώσεις του προέδρου της ΔΕΗ, Μ. Παναγιωτάκη, αναφορικά με τον τρόπο αποπληρωμής του ομολόγου που λήγει στο τέλος του Απριλίου.

Όπως είπε ο πρόεδρος της ΔΕΗ, τα 200 εκατ. ευρώ θα τα αναζητήσει από γραμμή χρηματοδότησης που έχει η εταιρεία μέσω των τραπεζών, ενώ για τα υπόλοιπα 150 εκατ. ευρώ προσδοκά σε απόφαση του αναπληρωτή υπουργού Οικονομικών, Γιώργου Χουλιαράκη, με την οποία η ΔΕΗ θα πληρωθεί με 550 εκατ. ευρώ έναντι της ετήσιας κατανάλωσης ηλεκτρικής ενέργειας του Δημοσίου.

Στο μεταξύ το απόγευμα της περασμένης Παρασκευής η ΔΕΗ δημοσίευσε τη δημόσια πρόσκληση για τον νέο διαγωνισμό πώλησης των λιγνιτικών μονάδων, με την οποία καλεί επενδυτές να εκδηλώσουν ενδιαφέρον έως τη15η Μαρτίου, ενώ η υποβολή των δεσμευτικών προσφορών αναμένεται περί τις 8 Μαΐου

Διανομές Κερδών: Φορολογικά και Ασφαλιστικά Θέματα Στην πράξη υπάρχει αρκετή περιπτωσιολογία ως προς την ασφαλιστική κυρίως μεταχείριση των διανεμόμενων κερδών

Διανομές Κερδών: Φορολογικά και Ασφαλιστικά Θέματα

Στην πράξη υπάρχει αρκετή περιπτωσιολογία ως προς την ασφαλιστική κυρίως μεταχείριση των διανεμόμενων κερδών

12 Μαρ 2019 - 09:23

ΤΖΕΝΗ ΠΑΝΟΥ*, ΓΙΩΡΓΟΣ ΣΑΜΟΘΡΑΚΗΣ*

Ως γνωστόν, ο νέος ασφαλιστικός νόμος 4387/2016, ο οποίος ισχύει από την 1/1/2017, εντάσσει μεταξύ άλλων στην κατηγορία των αυτοαπασχολουμένων/ελεύθερων επαγγελματιών (άρθρο 39) τα μέλη και τους μετόχους κάθε μορφής εταιρειών (πλην ανωνύμων και ΙΚΕ) π.χ. εταίρους ΕΠΕ, ομόρρυθμων και ετερορρύθμων εταιρειών κ.λπ., τα μέλη διοικητικών συμβουλίων ανωνύμων εταιρειών με ποσοστό συμμετοχής τουλάχιστον 3%, τους διαχειριστές ΙΚΕ και τον μοναδικό εταίρο μονοπρόσωπης ΙΚΕ.

Οι εισφορές των ανωτέρω προσώπων (εφόσον δεν έχουν ταυτόχρονα την ιδιότητα του μισθωτού) υπολογίζονται κυρίως με βάση τα κέρδη ή τα μερίσματα που εισέπραξαν το προηγούμενο φορολογικό έτος. Εάν το προηγούμενο έτος δεν έλαβε χώρα διανομή κερδών ή η εταιρεία δεν είχε κέρδη, οι ασφαλιστικές εισφορές υπολογίζονται στο ελάχιστο πλαφόν (ήτοι επί του κατώτατου μισθού).

Στην πράξη υπάρχει αρκετή περιπτωσιολογία ως προς την ασφαλιστική κυρίως μεταχείριση των διανεμόμενων κερδών:

Ανώνυμες εταιρείες - μερίσματα και αμοιβές μελών Δ.Σ. από τα κέρδη

(i) Φορολόγηση: Τα μερίσματα, αλλά και οι αμοιβές που καταβάλλονται από τα κέρδη της ανώνυμης εταιρείας σε μέλη του Δ.Σ. θεωρούνται από πλευράς φορολογίας εισόδημα από μερίσματα και υπόκεινται σε παρακράτηση φόρου με συντελεστή 10% (σύμφωνα με την πρόσφατη νομοθετική ρύθμιση, που μείωσε τον προϊσχύοντα συντελεστή που ήταν 15%). Για τα εισοδήματα αυτά δεν οφείλεται περαιτέρω φόρος, αλλά υπάγονται κανονικά σε ειδική εισφορά αλληλεγγύης κατά την εκκαθάριση της δήλωσης του φορολογουμένου.

(ii) Ασφαλιστικές εισφορές στα μερίσματα: Εφόσον τα ανωτέρω μέλη Δ.Σ. συμμετέχουν και στο μετοχικό κεφάλαιο της Α.Ε. με ποσοστό τουλάχιστον 3%, οφείλονται και ασφαλιστικές εισφορές υπολογιζόμενες επί των μερισμάτων που έλαβαν το προηγούμενο φορολογικό έτος.

Αντίθετα, για τα μερίσματα που διανέμονται σε μέλη Δ.Σ., τα οποία συμμετέχουν στο μετοχικό κεφάλαιο της Α.Ε. με ποσοστό λιγότερο του 3%, δεν οφείλονται ασφαλιστικές εισφορές δεδομένου ότι τα πρόσωπα αυτά δεν αποκτούν ασφαλιστέα ιδιότητα μόνο εξ αυτού του λόγου.

Για τους μετόχους Α.Ε. που δεν είναι μέλη Δ.Σ. δεν οφείλονται ασφαλιστικές εισφορές επί των μερισμάτων.

(iii) Ασφαλιστικές εισφορές στις αμοιβές Δ.Σ. εκ των κερδών: Τα μέλη Δ.Σ. Α.Ε. (μέτοχοι ή μη) που λαμβάνουν αμοιβή από τα κέρδη λόγω της συγκεκριμένης ιδιότητάς τους, καταβάλλουν ασφαλιστικές εισφορές σύμφωνα με τα προβλεπόμενα για τους μισθωτούς, υπολογίζονται δηλαδή επί της αμοιβής κατ’ αποκοπήν και πρέπει να απεικονιστούν στην ΑΠΔ.

Οι αμοιβές αυτές καταβάλλονται ως αντάλλαγμα για τις υπηρεσίες που παρέχουν τα μέλη Δ.Σ. στην εταιρεία. Βάσει δε της φορολογικής νομοθεσίας χαρακτηρίζονται μερίσματα, από ασφαλιστικής πλευράς όμως θεωρούνται μισθός και συνυπολογίζονται με τυχόν λοιπές αμοιβές που λαμβάνουν τα ανωτέρω πρόσωπα από την Α.Ε. για τον υπολογισμό των ασφαλιστικών εισφορών.

ΕΠΕ και ΙΚΕ. Τα κέρδη που διανέμουν οι ΕΠΕ και ΙΚΕ στους εταίρους φορολογούνται όπως και τα μερίσματα των Α.Ε. υπόκεινται δηλαδή σε παρακράτηση φόρου 10% και υπάγονται κανονικά σε ειδική εισφορά αλληλεγγύης.

Από πλευράς ασφαλιστικών εισφορών, τα κέρδη των εταίρων ΕΠΕ και τα κέρδη του εταίρου της μονοπρόσωπης ΙΚΕ υπάγονται σε ασφαλιστικές εισφορές υπολογιζόμενες επί των κερδών που έλαβαν το προηγούμενο φορολογικό έτος.

Αντίθετα, τα κέρδη που λαμβάνουν οι εταίροι των μη μονοπρόσωπων ΙΚΕ δεν υπάγονται σε ασφαλιστικές εισφορές.

Ο.Ε. και Ε.Ε. Τα κέρδη που διανέμουν στους εταίρους οι ομόρρυθμες και οι ετερόρρυθμες εταιρείες με διπλογραφικά βιβλία φορολογούνται όπως και τα μερίσματα των Α.Ε., υπόκεινται δηλαδή σε παρακράτηση φόρου 10% και υπάγονται κανονικά σε ειδική εισφορά αλληλεγγύης.

Αντίθετα, τα κέρδη των εταίρων Ο.Ε. και Ε.Ε. με απλογραφικά βιβλία δεν υπόκεινται σε παρακράτηση φόρου στο πρόσωπο των εταίρων αλλά μόνο σε ειδική εισφορά αλληλεγγύης. Ουσιαστικά, η φορολόγηση των κερδών αυτών γίνεται μόνο στο επίπεδο της εταιρείας με συντελεστή 28% (για το 2019).

Περαιτέρω, τα κέρδη των εταίρων Ο.Ε. και Ε.Ε. υπάγονται σε ασφαλιστικές εισφορές υπολογιζόμενες επί των κερδών που έλαβαν το προηγούμενο φορολογικό έτος.

Σημειώνουμε ότι ο ΕΦΚΑ ενημερώνεται από την ΑΑΔΕ για όλα τα ανωτέρω εισοδήματα των φορολογουμένων και εφόσον υπάρχει ασφαλιστέα ιδιότητα, τα εισοδήματα αυτά λαμβάνονται υπόψη για τον υπολογισμό των ασφαλιστικών εισφορών και εκδίδονται τα σχετικά ειδοποιητήρια.

* Η κ. Τζένη Πάνου είναι υπεύθυνη του φορολογικού τμήματος της ASnetwork (www.asnetwork.gr).

** Ο κ. Γιώργος Σαμοθράκης είναι ορκωτός ελεγκτής-λογιστής.

kathimerini.gr

ΔΝΤ: Λιγότερους φόρους, περισσότερες μεταρρυθμίσεις «Καμπανάκι» από το Ταμείο: Ανάκαμψη στην Ελλάδα αλλά με υψηλά ρίσκα

ΔΝΤ: Λιγότερους φόρους, περισσότερες μεταρρυθμίσεις

«Καμπανάκι» από το Ταμείο: Ανάκαμψη στην Ελλάδα αλλά με υψηλά ρίσκα

Τρίτη, 12 Μαρτίου 2019 12:00

REUTERS/THOMAS PETER

Tο ΔΝΤ μιλά για ισχυρή ικανότητα αποπληρωμής του δημόσιου χρέους μόνο μεσοπρόθεσμα, εντοπίζοντας έντονες πιέσεις στην ελληνική οικονομία από το υφιστάμενο μείγμα δημοσιονομικής πολιτικής αλλά και από την έλλειψη μεταρρυθμιστικής προσήλωσης.

A- A A+

Αλλαγή του μίγματος δημοσιονομικής πολιτικής και επιτάχυνση των μεταρρυθμίσεων ζητάει το ΔΝΤστην πρώτη ολοκληρωμένη έκθεσή του για την ελληνική οικονομία στο πλαίσιο της μετα-προγραμματικής εποπτείας. Εκφράζει ανησυχία για τον αντίκτυπο προεκλογικών αποφάσεων και εξαγγελιών στην απασχόληση και την ανταγωνιστικότητα της οικονομίας, όπως και για πιέσεις στα δημοσιονομικά από δικαστικές αποφάσεις για τις συντάξεις και τα επιδόματα των δημοσίων υπαλλήλων. Διαμηνύει πως το τραπεζικό σύστημα παραμένει ευάλωτο, ενώ στον τομέα των «κόκκινων» δανείων θεωρεί αναγκαίο να αποφευχθούν μέτρα που θα διαβρώνουν την πειθαρχία των οφειλετών. Επιμένει τέλος στη μείωση του αφορολόγητου και στην ταυτόχρονη μείωση των φορολογικών συντελεστών.

«Τα μέλη του εκτελεστικού συμβουλίου καλωσορίζουν την πρόοδο στην εφαρμογή των μεταρρυθμίσεων, η οποία έχει συμβάλλει στην αποκατάσταση της σταθερότητας και της ανάπτυξης,τη μείωση της ανεργίας, την βελτίωση της βιωσιμότητας του χρέους και την επιστροφή στις αγορές» αναφέρει η έκθεση και προσθέτει: «Ενθαρρύνουν παράλληλα τις αρχές να αντιμετωπίσουν τις σημαντικές αδυναμίες, που εξακολουθούν να καταγράφονται, με περισσότερη ευελιξία στην αγορά εργασίας, επανεξισορρόπηση του μίγματος δημοσιονομικής πολιτικής και ενίσχυση των τραπεζικών ισολογισμών με στόχο τη βιώσιμη για ανάπτυξης για όλους».

Το ΔΝΤ διαπιστώνει ενίσχυση των κινδύνων στην ελληνική οικονομία, προβλέποντας σαφή πτωτική τάση στην ανάπτυξη από το 2020 και τα επόμενα χρόνια - «βλέπει» αργή αλλά σταθερή μείωση της ανεργίας.

Eκφράζει τον προβληματισμό για την αντιστροφή των μέτρων στα εργασιακά και πιέζει για «καλύτερα στοχευμένη» κοινωνική πολιτική.

Επιμένει στη μείωση του αφορολόγητου και στην ταυτόχρονη μείωση των φορολογικών συντελεστών.

Eπισημαίνει την ανάγκη να αντιμετωπιστούν τα διαρθρωτικά αίτια των ληξιπρόθεσμων οφειλών.

Στον τομέα των «κόκκινων» δανείων θεωρεί αναγκαίο να αποφευχθούν μέτρα που θα διαβρώνουν την πειθαρχία των οφειλετών.

Οι διευθυντές του Ταμείου επισημαίνουν ότι απαιτούνται περισσότερες προσπάθειες για την ενίσχυση της παραγωγικότητας και της ανταγωνιστικότητας και εκφράζουν ανησυχία τόσο για την αντιστροφή των μεταρρυθμίσεων στα εργασιακά και ειδικότερα για ανατροπή της μεταρρύθμισης του 2012 για τις συλλογικές συμβάσεις εργασίας όσο και για την αύξηση του κατώτατου μισθού σε ποσοστό πολύ υψηλότερο από την αύξηση της παραγωγικότητας. Συστήνουν επίσης βαθύτερες μεταρρυθμίσεις στις αγορές προϊόντων με στόχο τη βελτίωση της ποιότητας, του ανταγωνισμού και των επιλογών για τους καταναλωτές. 

Τα καμπανάκια

Κίνδυνοι για ανάπτυξη- απασχόληση

Η Ελλάδα ενίσχυσε την ανταγωνιστικότητά της και τις προοπτικές ανάπτυξης κατά τη διάρκεια των μνημονίων, αλλά έχει ακόμη μακρύ δρόμο μπροστά της, σύμφωνα με την έκθεση του Ταμείου. Οι κίνδυνοι για την ανάπτυξη έχουν αυξηθεί και είναι τόσο εξωτερικοί (επιβράδυνση της ανάπτυξης εμπορικών εταίρων, επιβράδυνση εν γένει του παγκόσμιου εμπορίου, πιθανή πιο σφιχτή νομισματική πολιτική) όσο και εσωτερική (μεταρρυθμιστική κόπωση, πρόσφατες αποφάσεις πολιτικής, εκλογική αβεβαιότητα, τραπεζικοί κίνδυνοι). 

Μία πηγή ιδιάιτερης ανησυχίας είναι σύμφωνα με το Ταμείο «η περιορισμένη ευελιξία στην αγορά εργασίας και οι αυξήσεις στους μισθούς, που απειλούν να ανατρέψουν τα κέρδη στην ανταγωνιστικότητα και να αποδυναμώσουν τις προοπτικές ανάπτυξης».  

Κίνδυνοι για τα δημοσιονομικά 

Το Ταμείο εκτιμά ότι η Ελλάδα θα εμφανίσει πρωτογενή πλεονάσματα σε ευθυγράμμιση με τους στόχους, που έχει συμφωνήσει με τους Ευρωπαίους εταίρους, αλλά υπογραμμίζει ότι το μίγμα πολιτικής πρέπει οπωσδήποτε να βελτιωθεί.

Υπενθυμίζει ότι καταργήθηκε η προνομοθετημένη ρύθμιση για μείωση των συντάξεων το 2010 με αποτέλεσμα να περιοριστούν και τα μέτρα επεκτακτικής δημοσιονομικής πολιτικής (θετικά μέτρα). Ο πήχης πέφτει επίσης για τις σχεδιαζόμενες επενδύσεις ή υποκαθίσταται από από ελαφρύνσεις στο φόρο ακινήτων και μείωση των εισφορών για τους αυτοαπασχολούμενους. Η μείωση του φορολογικού συντελεστή για τις επιχειρήσεις, που είχε αρχικά προγραμματιστεί για το 2020λ θα είναι τελικά σταδιακή. 

Απειλή θεωρούνται και οι νομικές προκλήσεις, που αφορούν παρελθούσες μεταρρυθμίσεις για τους μισθούς του δημοσίου και τις συντάξεις.  

Ακόμη ένας σοβαρός κίνδυνος είναι και το γεγονός ότι οι εγγυήσεις του δημοσίου σε μη κρατικές οντότητες ανέρχονται στο 5,5% του ΑΕΠ, περιλαμβανομένων αυτών για τραπεζικά δάνεια. 

Το Ταμείο υπογραμμίζει δε ότι δεν έχει υπολογίσει στο βασικό σενάριό του προεκλογικές δεσμεύσεις όπως α) περαιτέρω μείωση του ΕΝΦΙΑ και του ΦΠΑ, η οποία θα μπορούσε να περιορίσει το πρωτογενές πλεόνασμα κατά 0,5% του ΑΕΠ από το 2021. β) Περαιτέρω αύξηση στις προσλήψεις προσωπικού στο δημόσιο 

Κίνδυνοι από το χρηματοπιστωτικό σύστημα και τη διασύνδεση τραπεζών- δημοσίου 

Το ελληνικό τραπεζικό σύστημα παραμένει εξαιρετικά ευάλωτο, καθώς το ποσοστό των κόκκινων δανείων είναι υψηλό και η ποιότητα των εξυπηρετούμενων δανείων αβέβαιη. Οι τράπεζες υπό την πίεση και του SSM στοχεύουν σε ταχύτερη μείωση των μη εξυπηρετούμενων ανοιγμάτων, αλλά η προσπάθειά τους περιορίζεται από τα χαμηλά κεφάλαια, την αδύναμη κερδοφορία και την σφιχτή ρευστότητα. Οι όποιες καθυστερήσεις στην εξυγίανση των τραπεζών θα μπορούσαν να τις καταστήσουν ακόμη πιο ευάλωτες και να πυροδοτήσουν έναν φαύλο κύκλο κάμψης της εμπιστοσύνης, προβλημάτων ρευστότητας και εξάντλησης των κεφαλαίων, προειδοποιεί το Ταμείο. 

Σημειώνει επίσης ότι το κράτος εξακολουθεί να έχει σημαντική έκθεση στον τραπεζικό τομέα είτε μέσω μετοχικών μεριδίων είτε μέσω των αναβαλλόμενων φορολογικών υποχρεώσεων. Επίσης το κράτος εξακολουθεί να στηρίζεται στην συμμετοχή των τραπεζών σε εκδόσεις ομολόγων και hedging επιτοκίου. Η συνολική έκθεση των τραπεζών στο κράτος είναι κοντά στο 180% των αθροιστικών τους κεφαλαίων CET1, υπολογίζει το ΔΝΤ. Εκτιμά ότι μία αύξηση 100 μονάδων βάσης στις αποδόσεις των κρατικών ομολόγων θα ίχε ως αποτέελσμα μείωση των δεικτών κεφαλαιακής επάρκειας CET1 των τραπεζών κατά μισή ποσοστιαία μονάδα κατά μέσο όρο. 

Οι συστάσεις 

Το Ταμείο επισημαίνει την ανάγκη για πολιτικές, που θα ενισχύσουν την ανθεκτικότητα της ελληνικής οικονομίας και θα δώσουν ώθηση στην ανάπτυξη. Μεταξύ άλλων προτείνει

α) ενίσχυση της ευελιξίας της αγοράς εργασίας και τόνωση της παραγωγικότητας. Η Ελλάδα πρέπει να επανεξετάσει τις πρόσφατες αλλαγές στις συλοογικές διαπραγματεύσεις και να προχωρήσει στην ολοκλήρωση της μεταρρυθμιστικής ατζέντας. 

β) Προώθηση δημοσιονομικού μίγματος, που θα ευνοεί περισσότερο την ανάπτυξη. Αυτό θα πρέπει να στοχεύει σε χαμηλότερους άμεσους φόρους, υψηλότερες δημόσιες επενδύσεις και καλύτερα στοχευμένες κοινωνικές δαπάνες, όπως επίσης και διεύρυνση της φορολογικής βάσης. Θεωρεί αναγκαία την μείωση του αφορολόγητου ορίου. 

γ) Επιτάχυνση της εξυγίανσης των τραπεζικών ισολογισμών.  

Οι εκτιμήσεις για την ανάπτυξη 

Το Ταμείο υπολογίζει ότι η ελληνική οικονομία θα αναπτυχθεί με ρυθμούς 2,4% το 2019 ύστερα από μεγέθυνση του ΑΕΠ κατά 2,1% το 2018, χάρη στις εξαγωγές, τη δυναμική του τουρισμού, αλλά και την ανάκαμψη της κατανάλωσης.  Ωστόσο προβλέπει σαφή πτωτική τάση στην ανάπτυξη από το 2020 και τα επόμενα χρόνια. Συγκεκριμένα όσον αφορά στις μεσοπρόθεσμες προοπτικές, βλέπει ρυθμούς ανάπτυξης λίγο πάνω από το 1%. Χτυπάει καμπανάκι για τις επενδύσεις, των οποίων η αύξηση όπως αναφέρει, παραμένει άτονη.

Οι χρηματοδοτικές ανάγκες 

Η μεσοπρόθεσμη ικανότητα αποπληρωμής του δημόσιου χρέους παραμένει ισχυρή, σύμφωνα με το ΔΝΤ, χάρη και στο προληπτικό μαξιλάρι ρευστότητας. Οι στόχοι πρωτογενών πλεονασμάτων αναμένεται να επιτευχθούν και το χρέος αναμένεται να μειωθεί μεσοπρόθεσμα. Ωστόσο, όπως επισημαίνεται, χρειάζεται μια ισχυρή αντίδραση σε όρους πολιτικής για να διασφαλιστεί η ικανότητα αποπληρωμής του χρέους μεσοπρόθεσμα σε περίπτωση πραγματοποίησης σημαντικών κινδύνων. 

Η θέση των ελληνικών αρχών

Η ελληνική κυβέρνηση μοιράζεται κάποιες από τις ανησυχίες του Ταμείου, αλλά εκφράζει την διαφωνία της με τις επισημάνσεις- προτάσεις για τα εργασιακά. Υπογραμμίεζι ότι η αύξηση του κατώτατου μισθού θα βοηθήσει να ανακτηθεί η ισορροπία στην δυναμική διαπραγματεύσεων και την εσωτερική ζήτηση. Οι αρνητικές επιπτώσεις θεωρεί πως θα είναι ελάχιστες, δεδομένου του μικρού ποσοστού εργαζομένου που αμείβονται με τον κατώτατο μισθό, αλλά της μονοψωνιακής, όπως τη χαρακτηρίζουν δομής, στην αγορά εργασίας χαμηλής ειδίκευσης. 

Οι ελληνικές αρχές εκφράζουν επίσης την πεποίθησή τους για επίτευξη των δημοσιονομικών στόχων της περιόδου 2019-2020, αν και αναγνωρίζουν την ανάγκη να παρακολουθούν και να θωρακίζουν τα δημοσιονομικά έναντι πιθανών κινδύνων. Συγκεκριμένα αναγνωρίζουν πιθανούς κινδύνους από δικαστικές αποφάσεις, τονίζοντας ότι τόσο η έκταση όσο και το χρονοδιάγραμμα τέτοιων κινδύνων χαρακτηρίζονται από αβεβαιότητα. 

Όσον αφορά στο αφορολόγητο, αναφέρουν ότι επεναξετάζεται στο πλαίσιο της αναθεώρησης του μεσοπρόθεσμου προγράμματος και του προϋπλογισμού του 2020 η προνομοθετημένη φορολογική μεταρρύθμιση για το 2020.

naftemporiki.gr