logistis: 18/1/26

Τρίτη 20 Ιανουαρίου 2026

Ποιοι και πως πρέπει να ενημερώσουν το έντυπο Ε9 Γράφει ο Απόστολος Αλωνιάτης Νέες απαλλαγές σε ΕΝΦΙΑ και ημερομηνίες αποπληρωμής του φόρου

Ποιοι και πως πρέπει να ενημερώσουν το έντυπο Ε9

Γράφει ο Απόστολος Αλωνιάτης

Νέες απαλλαγές σε ΕΝΦΙΑ και ημερομηνίες αποπληρωμής του φόρου

Σήμερα θα δώσουμε περισσότερη έμφαση στην υποχρέωση που έχουμε μέχρι τις 31 Ιανουαρίου, να ενημερώσουμε το έντυπο «Δήλωση Στοιχείων Ακινήτων», το γνωστό και ως Ε9, με τις αλλαγές που πραγματοποιήθηκαν μέσα στο 2025, ώστε να κλείσει η πλατφόρμα και να εκδοθούν τα εκκαθαριστικά του ΕΝΦΙΑ για το 2026.

Μέχρι πότε υποβάλλεται η δήλωση

Η δήλωση Ε9 υποβάλλεται εμπρόθεσμα μέχρι και την 31η Ιανουαρίου, με εξαίρεση την κληρονομική διαδοχή.

Ειδικά για το έτος 2026 η δήλωση υποβάλλεται μέχρι και την 2α Φεβρουαρίου.

Όταν υπάρχει αποποίηση

Ως προς την κληρονομική διαδοχή, ο φορολογούμενος υποχρεούται σε υποβολή δήλωσης Ε9 μέχρι την τελευταία εργάσιμη ημέρα τού επόμενου μήνα τής λήξης τής προθεσμίας αποποίησης τής κληρονομίας.

Η αποποίηση πραγματοποιείται μέσα σε προθεσμία τεσσάρων μηνών από την ημερομηνία που ο κληρονόμος πληροφορήθηκε την επαγωγή και το λόγο της, δηλαδή από την ημερομηνία θανάτου, προκειμένου για τους εξ αδιαθέτου κληρονόμους και από την ημερομηνία δημοσίευσης τής διαθήκης, προκειμένου για τους εκ διαθήκης κληρονόμους.

Αν ο κληρονομούμενος είχε την τελευταία κατοικία του στο εξωτερικό ή αν ο κληρονόμος διέμενε στο εξωτερικό, η προθεσμία αποποίησης τής κληρονομιάς ορίζεται σε ένα έτος από την ημερομηνία θανάτου ή από την ημερομηνία δημοσίευσης τής διαθήκης.

Σε περίπτωση αποποίησης τής κληρονομιάς, ο συνεπεία αυτής καθιστάμενος κληρονόμος, έχει ανάλογη προθεσμία για αποποίηση.

Όταν δεν υπάρχει αποποίηση

Εφόσον δεν έγινε αποποίηση της κληρονομιάς εντός της οριζόμενης προθεσμίας από την ημερομηνία θανάτου ή της δημοσίευσης της διαθήκης και, ανεξάρτητα από το αν ο φορολογούμενος έχει αποδεχθεί την κληρονομιαία περιουσία μέσα σε αυτό το χρονικό διάστημα, οφείλει να την δηλώσει, μέχρι την τελευταία εργάσιμη ημέρα τού επόμενου μήνα, από την παρέλευση τής προθεσμίας αποποίησης.

Αν πριν την παρέλευση τής ημερομηνίας αποποίησης γίνει η αποδοχή κληρονομιάς και δεν έχει παρέλθει η 31η Ιανουαρίου τού επόμενου έτους, τότε ο φορολογούμενος υποχρεούται να δηλώσει την κληρονομιαία περιουσία εντός τής προθεσμίας αυτής.

Παράδειγμα

Ο Δ. απεβίωσε τη 12η Δεκεμβρίου 2025 και αφήνει κληρονόμο το μοναδικό του τέκνο Ζ., φορολογικό κάτοικο Ελλάδας, το οποίο:

α. δεν αποποιείται την κληρονομιά μέχρι τη 13η Απριλίου 2026.

Η εμπρόθεσμη δήλωσή του υποβάλλεται μέχρι την 29η Μαΐου 2026. β. αποδέχεται την κληρονομιά στις 27 Ιανουαρίου 2026.

Η εμπρόθεσμη δήλωσή του υποβάλλεται μέχρι τη 2α Φεβρουαρίου 2026.

Όποιος καθίσταται κληρονόμος μετά από αποποίηση, θα πρέπει να υποβάλει δήλωση Ε9 και για τα προηγούμενα έτη, όχι μόνο από το επόμενο έτος που κατέστη κληρονόμος μετά από αποποίηση. Συνεπώς εάν ο θανών πέθανε αδιάθετος, η δήλωση Ε9 υποβάλλεται αναδρομικά από το επόμενο έτος τού θανάτου τού κληρονομουμένου και, εάν υπάρχει διαθήκη, από το επόμενο έτος από τη δημοσίευσή της. Αυτό εφαρμόζεται σε αποποιήσεις που πραγματοποιούνται από το έτος 2022 και επόμενα έτη.

Συχνά λάθη που αυξάνουν τον ΕΝΦΙΑ

· Μη ορθός γεωγραφικός εντοπισμός, όχι μόνο στα κτίσματα και οικόπεδα, όσο και σε γήπεδα.

· Λανθασμένη αναγραφή κατηγορίας ακινήτων, κυρίως βοηθητικών χώρων, κολυμβητικών δεξαμενών και ειδικών κτηρίων, αλλά και κατοικία ή μονοκατοικία

· Λανθασμένη πρόσοψη, στα κτίσματα, οικόπεδα και αγροτεμάχια.

· Μη αναγραφή πρόσοψης σε ακίνητα εντός οικισμού ή σε κτίσματα επί αγροτεμαχίου.

· Αναγραφή τού αριθμού 0 στην απόσταση από τη θάλασσα.

· Μη συμπλήρωση επιφάνειας οικοπέδου, όπου απαιτείται.

· Μη συμπλήρωση των υφισταμένων κτισμάτων στο οικόπεδο.

· Λανθασμένη αναγραφή των καθέτων ιδιοκτησιών.

· Λανθασμένο έτος κατασκευής κυρίως μετά από τακτοποίηση.

· Λανθασμένη αναγραφή ημιτελών ακινήτων.

· Μη συμπλήρωση του κωδικού 8 στη στήλη 32 σε περίπτωση ημιτελούς κτηρίου σύμφωνα με τον ΑΠΑΑ, εφόσον αυτό είναι κενό και είτε δεν ρευματοδοτείται είτε ρευματοδοτείται με εργοταξιακό ρεύμα.

· Λανθασμένη αναγραφή εμπράγματου δικαιώματος μετά από συνένωση επικαρπίας.

· Δήλωση διαθήκης πριν την δημοσίευσή της.

· Δήλωση κωδικών μείωσης, χωρίς τα οικεία παραστατικά

Νέες απαλλαγές από τον ΕΝΦΙΑ

Να σημειώσουμε ότι στις μέχρι σήμερα απαλλαγές του ΕΝΦΙΑ, προστέθηκαν:

α) Με την παράγραφο 1 του 22 του ν. 5233/2025. η οποία και ισχύει από την 9η Ιουλίου 2024, απαλλάσσονται οι εκτάσεις που αποτελούν μέρος των Γαιών Μεταλιγνιτικής Αξιοποίησης και ανήκουν στην Ελληνική Εταιρεία Δίκαιης Αναπτυξιακής Μετάβασης Μονοπρόσωπη Α.Ε..

β) Με το άρθρο 129 του νόμου 5264/2025 (ΦΕΚ Α 239/19.12.2025) απαλλάσσονται από τον Ενιαίο Φόρο Ιδιοκτησίας Ακινήτων (ΕΝΦΙΑ.), ειδικά για το έτος 2026, τα ακίνητα που ευρίσκονται σε περιοχές της Περιφέρειας Αττικής, τις οποίες έπληξαν οι πυρκαγιές της 23ης και 24ης Ιουλίου 2018, υπό τις οριζόμενες προϋποθέσεις. Για το ίδιο έτος απαλλάσσονται από τον ΕΝΦΙΑ. τα δικαιώματα επί του συνόλου της ακίνητης περιουσίας των θανόντων εξαιτίας των προαναφερόμενων πυρκαγιών.

Μείωση ΕΝΦΙΑ. Ασφαλισμένων Κατοικιών

Από το έτος 2025 και επόμενα, ο ΕΝΦΙΑ. μειώνεται κατά 20%, σε ασφαλισμένα ακίνητα με τις εξής προϋποθέσεις:

· Είναι κατοικίες (μονοκατοικίες, κατοικίες, διαμερίσματα).

· Ανήκουν σε φυσικά πρόσωπα.

· Είναι ασφαλισμένα για πλημμύρα, πυρκαγιά και σεισμό (και για τις 3 κατηγορίες).

· Η διάρκεια της ασφάλισης είναι το λιγότερο 90 ημέρες το χρόνο αθροιστικά (με περισσότερα συμβόλαια και ασφαλιστικές).

· Η επιχείρηση να είναι εγγεγραμμένη στο Μητρώο Ασφαλιστικών Επιχειρήσεων, που τηρείται στην Τράπεζα τής Ελλάδος.

· Η φορολογητέα αξία των κατοικιών είναι έως 500.000 €.

· Το ασφαλισμένο κεφάλαιο και για τους τρεις κινδύνους, να καλύπτει το σύνολο της αξίας ανακατασκευής της κατοικίας και λαμβάνεται υπόψη η συνολική επιφάνεια των κύριων και βοηθητικών χώρων. Η αξία ανακατασκευής ορίζεται σε 1.000€/τ.μ..

· Σε περίπτωση που στο ασφαλιστήριο συμβόλαιο γίνουν τροποποιήσεις κατά τη διάρκεια του έτους ως προς την ασφαλισμένη αξία της κατοικίας ή το είδος των καλυπτόμενων κινδύνων, λαμβάνεται υπόψη το χρονικό διάστημα της ασφάλισης, για το οποίο πληρούνται οι ανωτέρω προϋποθέσεις.

Εάν οι προϋποθέσεις πληρούνται για χρονικό διάστημα ενός έτους χορηγείται μείωση 20% στον ΕΝΦΙΑ., που αναλογεί στους Α.Τ.ΑΚ. της ασφαλισμένης κατοικίας.

Εάν οι προϋποθέσεις πληρούνται για χρονικό διάστημα μικρότερο του έτους, όχι όμως μικρότερο των τριών μηνών, η μείωση του ΕΝΦΙΑ. πραγματοποιείται αναλογικά, με βάση το ποσοστό που προκύπτει από τον αριθμό των ημερών που καλύπτονται ανά έτος.

Για τους ιδιοκτήτες ασφαλισμένων κατοικιών, που η αξία τους είναι άνω των 500.000 €, η έκπτωση από τον ΕΝΦΙΑ. είναι 10%.

Η χορήγηση της μείωσης του ΕΝΦΙΑ. πραγματοποιείται κεντρικά από την Α.Α.Δ.Ε..

Προς τούτο υποβάλλεται αίτηση κατ’ έτος από τον φορολογούμενο στο myAADE, «Φορολογικές υπηρεσίες», «Αίτηση Χορήγησης Μείωσης ΕΝΦΙΑ Ασφαλισμένων Κατοικιών», με τους προσωπικούς του κωδικούς TAXISNET, στην εφαρμογή myPROPERTY.

Ο δικαιούχος πρέπει να επιλέξει τον Α.Τ.ΑΚ. που αντιστοιχεί στην ασφαλισμένη κατοικία και να τον αντιστοιχίσει με τον αριθμό του ασφαλιστηρίου συμβολαίου της κατοικίας.

Παραδείγματα εφαρμογής

Για να γίνει πιο σαφές το νέο καθεστώς, ακολουθούν ενδεικτικές περιπτώσεις:

Παράδειγμα 1: Πλήρης έκπτωση για όλο το έτος

Διαμέρισμα 90 τ.μ.
Φορολογητέα αξία: 180.000€
ΕΝΦΙΑ 2025: 460€
Ασφάλιση για τους τρεις κινδύνους για όλο το έτος

Έκπτωση: 20% → 92€
Τελικός ΕΝΦΙΑ: 368€

Παράδειγμα 2: Αναλογική έκπτωση

Μονοκατοικία 120 τ.μ.
Φορολογητέα αξία: 240.000€
Ασφάλιση από 1η Μαΐου έως 31 Δεκεμβρίου
Διάρκεια: 245 ημέρες
Ετήσια έκπτωση: 20%

Αναλογία: 245/365 ≈ 67% της έκπτωσης
Τελική μείωση: 20% × 67% ≈ 13,4%

Παράδειγμα 3: Κατοικία αξίας άνω των 500.000€

Διαμέρισμα 150 τ.μ. στο κέντρο
Φορολογητέα αξία: 640.000€
Πλήρης ασφάλιση για όλο το έτος

Έκπτωση: 10% στον ΕΝΦΙΑ που αναλογεί στο ακίνητο

Παράδειγμα 4: Ασφάλιση με πολλαπλά συμβόλαια

Διαμέρισμα ασφαλισμένο:

60 ημέρες με ασφαλιστική Α
40 ημέρες με ασφαλιστική Β

Σύνολο: 100 ημέρες → καλύπτεται το ελάχιστο των 90 ημερών, άρα δικαιούται έκπτωση.

Παράδειγμα 5: Μεταβολή συμβολαίου μέσα στο έτος

Αν μέσα στη χρονιά αφαιρεθεί ένας από τους τρεις κινδύνους (π.χ. σεισμός), η έκπτωση περιορίζεται μόνο στο διάστημα που καλύπτονταν και οι τρεις κίνδυνοι.

Πάγιες μειώσεις κατά 50% ή 100%

Πέρα από τις ειδικές απαλλαγές που δίνει ο νόμος ΝΟΜΟΣ ΥΠ’ ΑΡΙΘ. 4223 (ΦΕΚ Α' 287/31-12-2013) «Ενιαίος Φόρος Ιδιοκτησίας Ακινήτων και άλλες διατάξεις», στο άρθρο 3 (πληγέντες από φυσικές καταστροφές, σεισμούς , ειδικές περιπτώσεις κλπ.), ο νόμος στο άρθρο 7 χορήγει εκπτώσεων και αναστολή πληρωμής φόρου, σε ειδικές ομάδες.

1. Με πράξη της Φορολογικής Διοίκησης χορηγείται έκπτωση πενήντα τοις εκατό (50%) στον φορολογούμενο, τον ή την σύζυγο και τα εξαρτώμενα τέκνα της οικογένειάς του επί του ΕΝ.Φ.Ι.Α. που βεβαιώθηκε στα παραπάνω πρόσωπα, αν διαπιστώνεται οικονομική αδυναμία πληρωμής της συνολικής οφειλής για το οικείο έτος.

Η παραπάνω έκπτωση χορηγείται για τον οφειλόμενο ΕΝΦΙΑ. κάθε έτους, εφόσον πληρούνται σωρευτικά οι εξής προϋποθέσεις:

α) το συνολικό φορολογητέο οικογενειακό εισόδημα του τελευταίου φορολογικού έτους, για το οποίο έχει λήξει κατά τον χρόνο φορολογίας η προθεσμία υποβολής των δηλώσεων φορολογίας εισοδήματος, σύμφωνα με τις διατάξεις του ν. 4172/2013 (Α' 167) και κάθε άλλη συναφή κείμενη διάταξη, δεν υπερβαίνει τις εννέα χιλιάδες (9.000) ευρώ, προσαυξημένο κατά χίλια (1.000) ευρώ για τον ή την σύζυγο ή συμβιούντα και κάθε εξαρτώμενο μέλος,

β) το σύνολο της επιφάνειας των κτισμάτων στα οποία κατέχουν δικαιώματα της παρ. 2 του άρθρου 1, ο υπόχρεος δήλωσης φορολογίας εισοδήματος, ο ή η σύζυγος ή συμβιών και τα εξαρτώμενα τέκνα της οικογένειάς του, λαμβανομένων υπόψη του ποσοστού συνιδιοκτησίας και του είδους του δικαιώματος, δεν υπερβαίνει τα εκατόν πενήντα τετραγωνικά μέτρα (150 μ2) και η συνολική αξία της ακίνητης περιουσίας, όπως αυτή προσδιορίζεται σύμφωνα με την Ενότητα Ε' του άρθρου 4, δεν υπερβαίνει το ποσό των ογδόντα πέντε χιλιάδων (85.000) ευρώ για τον άγαμο, των εκατόν πενήντα χιλιάδων (150.000) ευρώ για τον έγγαμο και τον ή τη σύζυγό του ή συμβιούντα ή τη μονογονεϊκή οικογένεια με ένα εξαρτώμενο τέκνο και των διακοσίων χιλιάδων (200.000) ευρώ για τον έγγαμο, τον ή την σύζυγό του ή συμβιούντα και τα εξαρτώμενα τέκνα τους ή τη μονογονεϊκή οικογένεια με δύο εξαρτώμενα τέκνα και

γ) ο φορολογούμενος, ο ή η σύζυγος και τα εξαρτώμενα τέκνα της οικογένειάς του είναι φορολογικοί κάτοικοι Ελλάδας.

2. Η έκπτωση της προηγούμενης παραγράφου ανέρχεται σε ποσοστό εκατό τοις εκατό (100%), εφόσον πληρούνται σωρευτικά οι εξής προϋποθέσεις:

α) Το συνολικό φορολογητέο οικογενειακό εισόδημα του τελευταίου φορολογικού έτους, για το οποίο έχει λήξει κατά τον χρόνο φορολογίας η προθεσμία υποβολής των δηλώσεων φορολογίας εισοδήματος, σύμφωνα με τις διατάξεις του ν. 4172/2013 και κάθε άλλη συναφή κείμενη διάταξη, δεν υπερβαίνει τις δώδεκα χιλιάδες (12.000) ευρώ, προσαυξημένο κατά χίλια (1.000) ευρώ για τον ή την σύζυγο ή συμβιούντα και κάθε εξαρτώμενο μέλος,

β) το σύνολο της επιφάνειας των κτισμάτων στα οποία κατέχουν δικαιώματα της παραγράφου 2 του άρθρου 1, ο υπόχρεος δήλωσης φορολογίας εισοδήματος, ο ή η σύζυγος και τα εξαρτώμενα τέκνα της οικογένειάς του, λαμβανομένου υπόψη του ποσοστού συνιδιοκτησίας και του είδους του δικαιώματος, δεν υπερβαίνει τα εκατόν πενήντα τετραγωνικά μέτρα (150 μ ),

γ) ο φορολογούμενος, ο ή η σύζυγος και τα εξαρτώμενα τέκνα της οικογένειας του είναι φορολογικοί κάτοικοι Ελλάδας και

δ) ο αριθμός των εξαρτώμενων τέκνων ισούται ή υπερβαίνει τα τρία, ή ο φορολογούμενος, ο ή η σύζυγος ή οποιοδήποτε από τα εξαρτώμενα τέκνα της οικογένειάς του έχει αναπηρία σε ποσοστό ογδόντα τοις εκατό (80%) και άνω.

Ειδικές ρυθμίσεις για μικρούς οικισμούς

Για το έτος 2026, ο ΕΝΦΙΑ. μειώνεται κατά 50% σε φυσικά πρόσωπα, των οποίων η κύρια κατοικία βρίσκεται σε οικισμούς με πληθυσμό έως 1.500 κατοίκων, σύμφωνα με την απογραφή, εξαιρουμένων των οικισμών της Περιφέρειας Αττικής, πλην της Περιφερειακής Ενότητας Νήσων. Ειδικά για την Περιφέρεια Δυτικής, Μακεδονίας, την Περιφερειακή Ενότητα Έβρου και τους Δήμους της Περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας, της Περιφέρειας Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης και της Περιφέρειας Ηπείρου που εφάπτονται με τα σύνορα της Χώρας, το όριο της παρούσας παραγράφου ορίζεται σε πληθυσμό έως 1.700 κατοίκων. Εφόσον τα φυσικά πρόσωπα είναι φορολογικοί κάτοικοι Ελλάδας και η συνολική αξία του 100% της πλήρους κυριότητας της κατοικίας που υπολογίζεται για τους σκοπούς της επιβολής του φόρου, δεν υπερβαίνει τις 400.000 ευρώ. Η κύρια κατοικία προκύπτει από τη δήλωση φορολογίας εισοδήματος του προηγούμενου φορολογικού έτους για το οποίο έχει λήξει κατά τον χρόνο φορολογίας, η προθεσμία υποβολής των δηλώσεων φορολογίας εισοδήματος. {παρ. 2 του άρθρου 10 ν.5246/2025 (ΦΕΚ Α 198/11-11-2025)}.

Από το έτος 2027, η απαλλαγή αφορά το σύνολο του ποσού του κύριου φόρου της κύριας κατοικίας, με τις ίδιες προϋποθέσεις.{παρ. 1 του άρθρου 10 . ν5246/2025 (ΦΕΚ Α' 198/11.11.2025)}.

Ειδικά για τα έτη 2014, 2015, 2016, 2017, 2018 και 2019 και κατά παρέκκλιση των διατάξεων περί παραγραφής, όσοι απαλλάσσονται από τον ΕΝΦΙΑ. βάσει της παρ. 1 του άρθρου 10, μπορούν να υποβάλουν μέχρι και την 28η Φεβρουαρίου 2026 τροποποιητική δήλωση στοιχείων ακινήτων του άρθρου 2 του παρόντος, για ακίνητα για τα οποία δεν δηλώθηκε η ιδιοχρησιμοποίηση τους. Ποσά που έχουν βεβαιωθεί διαγράφονται. {παρ. 1 τού άρθρου 185 ν.5259/2025 (ΦΕΚ Α 228/12-12-2025)}

Εξόφληση του φόρου

Τα εκκαθαριστικά του ΕΝΦΙΑ του 2026 αναμένεται να αναρτηθούν έως τα μέσα Μαρτίου του 2026 στην πλατφόρμα της ΑΑΔΕ, Ο φόρος πρέπει να αποπληρωθεί σε 12 μηνιαίων δόσεων με την πρώτη τον Μάρτιο 2026 και την τελευταία τον Φεβρουάριο 2027 με τον παρακάτω τρόπο. Αναλυτικά: