Τετάρτη 7 Δεκεμβρίου 2022

Ανατομία του νέου φορολογικού νομοσχέδιου Γράφει ο Απόστολος Αλωνιάτης Με αλλαγές, αλλά και παρατάσεις σε ήδη ληφθέντα μέτρα , κατατέθηκε στην βουλή και καλύπτει πολλά θέματα, φορολογικού και ασφαλιστικού ενδιαφέροντος.


 

Ανατομία του νέου φορολογικού νομοσχέδιου

Γράφει ο Απόστολος Αλωνιάτης

Με αλλαγές, αλλά και παρατάσεις σε ήδη ληφθέντα μέτρα , κατατέθηκε στην βουλή  και καλύπτει πολλά θέματα, φορολογικού και ασφαλιστικού ενδιαφέροντος.

 

Δυο από τα μέτρα που περιέχει το νέο νομοσχέδιο, αναλύσαμε στο φύλο της εφημερίδας μας τις 13 Νοεμβρίου. Αυτά τα μέτρα αφορούν την παράταση της αναστολής ισχύος του άρθρου 41 ΚΦΕ για την επιβολή φόρου υπεραξίας από μεταβίβαση ακίνητης περιουσίας, μέχρι την 31η Δεκεμβρίου 2024,  και την παράταση ισχύος της μείωσης του φόρου για δαπάνες αναβάθμισης κτιρίων μέχρι και τις 31 Δεκεμβρίου 2024, αντί της προβλεπόμενης ημερομηνίας της 31ης Δεκεμβρίου 2022.

Ας δούμε όμως τις διατάξεις του συγκεκριμένου νομοσχέδιου, για θέματα που αφορούν τον Κώδικα Φορολογίας Εισοδήματος , το ΦΠΑ και άλλα θέματα φορολογικού και ασφαλιστικού ενδιαφέροντος.

ΦΠΑ

1.       Παρατείνονται έως τις 30.6.2023 οι μειωμένοι και υπερμειωμένοι συντελεστές ΦΠΑ σε ορισμένα αγαθά και υπηρεσίες, μεταξύ των οποίων οι υπηρεσίες μεταφοράς προσώπων και των αποσκευών τους, οι υπηρεσίες εστίασης, τα μη αλκοολούχα ποτά, οι υπηρεσίες γυμναστηρίων και σχολών χορού, το τουριστικό πακέτο, τα εισιτήρια θεάτρου, αγαθά που χρησιμοποιούνται στην αιμοκάθαρση και στους απινιδωτές κ.ά. Επιπλέον, προβλέπεται ότι από την 1η.1.2023 έως και τις 30.6.2023 τα εισιτήρια κινηματογράφων υπάγονται στον υπερμειωμένο συντελεστή Φ.Π.Α. 6%.

Οι παρατάσεις αφορούν:

α) Μειωμένος συντελεστής 13%

Αγαθά

·         τα μη αλκοολούχα ποτά και τα αεριούχα νερά,

·         η εισαγωγή αντικειμένων τέχνης, συλλογών ή αρχαιοτήτων και την παράδοση αντικειμένων καλλιτεχνικής αξίας

Υπηρεσίες

·         οι υπηρεσίες μεταφοράς προσώπων και των αποσκευών τους,

·         οι υπηρεσίες εστίασης,

·         τα εισιτήρια για ζωολογικούς κήπους,

·         οι υπηρεσίες που παρέχονται από γυμναστήρια και σχολές εκμάθησης χορού, εφόσον οι υπηρεσίες από τις σχολές αυτές δεν απαλλάσσονται.

Προσοχή: Στην περίπτωση που για γυμναστήρια και σχολές χορού παρέχονται και λοιπές υπηρεσίες πέραν των σχετιζόμενων με την σωματική άσκηση, ενδεικτικά υπηρεσίες σάουνας, ατμόλουτρου, σολάριουμ, μασάζ, υδρομασάζ, αισθητικής, διαιτολογίας, οι υπηρεσίες αυτές υπάγονται στον κανονικό συντελεστή ΦΠΑ 24%.

Β) Στον υπερμειωμένο συντελεστή 6%

Αγαθά

·         Οι Απινιδωτές (Δ.Κ. ΕΧ 9018)

·         τα φίλτρα και τις γραμμές αιμοκάθαρσης, αιμοδιήθησης, αιμοδιαδιήθησης και πλασμαφαίρεσης,

·         τα μέσα ατομικής υγιεινής και προστασίας (μάσκες προστασίας και γάντια για την ιατρική, σαπούνι και άλλα παρασκευάσματα για την ατομική υγιεινή, αντισηπτικά διαλύματα, μαντηλάκια και άλλα παρασκευάσματα,

Υπηρεσίες

·         Τα Εισιτήρια κινηματογράφων για τα οποία ο συντελεστής του φόρου ορίζεται σε έξι τοις εκατό (6%)

·         Τα Εισιτήρια θεατρικών παραστάσεων και συναυλιών για τα οποία ο συντελεστής του φόρου ορίζεται σε έξι τοις εκατό (6%).

2.       Παρατείνεται, μέχρι το τέλος του 2024, η δυνατότητα υπαγωγής στο καθεστώς αναστολής του Φ.Π.Α. στα ακίνητα. Έτσι, η παράδοση των ιδιοκτησιών δεν επιβαρύνεται με Φ.Π.Α. έως 31.12.2024.

 

3.       Λοιπές διατάξεις

α. Εξομοιώνεται με ενδοκοινοτική απόκτηση, υπό τις οριζόμενες προϋποθέσεις, η χρησιμοποίηση αγαθών από τις Ελληνικές Ένοπλες Δυνάμεις που συμμετέχουν σε αμυντική προσπάθεια για την υλοποίηση ενωσιακής δραστηριότητας στο πλαίσιο της Κοινής Πολιτικής Ασφάλειας και Άμυνας (Κ.Π.Α.Α.), εφόσον τα αγαθά αποκτήθηκαν στο εσωτερικό άλλου κράτους μέλους της Ε.Ε.

 β. Απαλλάσσονται του Φ.Π.Α. αγαθά που:

·         εισάγονται ή παραδίδονται και υπηρεσίες που παρέχονται στην Ελλάδα από άλλο κράτος μέλος της Ε.Ε. που συμμετέχει σε αμυντική προσπάθεια στο πλαίσιο της Κ.Π.Α.Α.

·         παραδίδονται και υπηρεσίες που παρέχονται από την Ελλάδα προς άλλο κράτος μέλος της Ε.Ε. για χρήση από τις ένοπλες δυνάμεις οποιουδήποτε κράτους μέλους στο πλαίσιο αμυντικών προσπαθειών. (άρθρα 1- 4)

Κώδικα Φορολογίας Εισοδήματος (ΚΦΕ)

1.       Παρατείνεται, έως τις 31.12.2024, η αναστολή του φόρου υπεραξίας 15% στις μεταβιβάσεις ακινήτων.

2.       Παρατείνεται, έως τις 31.12.2024, η έκπτωση φόρου εισοδήματος φυσικών προσώπων κατά 40%, για τις δαπάνες που καταβάλλουν οι πολίτες για την ενεργειακή, λειτουργική και αισθητική αναβάθμιση των κτιρίων τους.

 

Ειδικός τρόπος φορολόγησης εισοδήματος

Οι διατάξεις αφορούν τον ειδικό τρόπο φορολόγησης των εισοδημάτων που  αφορούν την εναλλακτική φορολόγηση εισοδήματος που προκύπτει στην αλλοδαπή φυσικών προσώπων που μεταφέρουν τη φορολογική τους κατοικία στην Ελλάδα (Άρθρο 5Α/Ν.4172.2013)    

Ποιο συγκεκριμένα

         i.            Τροποποιούνται οι διατάξεις του άρθρου 5Α του ΚΦΕ (Ν. 4172/2013) για την εναλλακτική φορολόγηση εισοδήματος που προκύπτει στην αλλοδαπή, φυσικών προσώπων που μεταφέρουν τη φορολογική τους κατοικία στην Ελλάδα, που αφορούν στην:

 α) προθεσμία της Φορολογικής Διοίκησης για την εξέταση της αίτησης μεταφοράς της φορολογικής κατοικίας με υπαγωγή στον εναλλακτικό τρόπο φορολόγησης εισοδήματος,

 β) άρση της υπαγωγής στην εναλλακτική φορολόγηση σε περίπτωση μη ολοκλήρωσης της απαιτούμενης επένδυσης εντός του οριζόμενου χρονικού διαστήματος

       ii.            Τίθενται μεταβατικές διατάξεις για τις αιτήσεις υπαγωγής στον εναλλακτικό τρόπο φορολόγησης για τα φορολογικά έτη 2020, 2021 και 2022.

Η παρ. 81 του άρθρου 72 του Κώδικα Φορολογίας Εισοδήματος (ν. 4172/2013, Α' 167) τροποποιείται με την προσθήκη περ. β' και γ' και την υποδιαίρεση του πρώτου εδαφίου ως περ. α' και διαμορφώνεται ως εξής:

«81.α. Ειδικά τα φυσικά πρόσωπα με πρώτο έτος υπαγωγής στον εναλλακτικό τρόπο φορολόγησης για το εισόδημα που προκύπτει στην αλλοδαπή του άρθρου 5 Α του παρόντος, το φορολογικό έτος 2021, κατά παρέκκλιση των παρ. 2 και 5 του ίδιου άρθρου, εφόσον καταβάλλουν το κατ' αποκοπή ποσό φόρου της παρ. 2 του άρθρου αυτού για το εισόδημα που προκύπτει στην αλλοδαπή κατά το φορολογικό έτος 2021 έως και την 20ή.7.2022, εξακολουθούν να υπάγονται στο καθεστώς του άρθρου 5 Α του παρόντος και εκδοθείσες αποφάσεις άρσης της υπαγωγής τους για το φορολογικό έτος 2021, κατ' εφαρμογή της παρ. 5 του ίδιου άρθρου, ανακαλούνται.

β. Ειδικά για τα φυσικά πρόσωπα που έχουν υπαχθεί στον εναλλακτικό τρόπο φορολόγησης για το εισόδημα που προκύπτει στην αλλοδαπή του άρθρου 5Α κατά τα φορολογικά έτη 2020 και

2021, η προϋπόθεση της περ. β) της παρ. 1 του ίδιου άρθρου πληρούται, εφόσον διαπιστωθεί ότι ολοκληρώθηκε η προβλεπόμενη στην ίδια διάταξη επένδυση εντός της τιθέμενης προθεσμίας των τριών (3) ετών από την υποβολή της αίτησης σύμφωνα με τα οριζόμενα στην παρ. 3 του ίδιου άρθρου.

γ. Ειδικά για το φορολογικό έτος 2022, η αίτηση υπαγωγής στον εναλλακτικό τρόπο φορολόγησης του άρθρου 5Α υποβάλλεται στη Φορολογική Διοίκηση από το φυσικό πρόσωπο μέχρι τη 15η Δεκεμβρίου 2022. Η Φορολογική Διοίκηση εξετάζει την αίτηση και εκδίδει απόφαση, με την οποία την εγκρίνει ή την απορρίπτει, έως την τελευταία εργάσιμη ημέρα του μηνός Δεκεμβρίου του έτους 2022. »

ΟΧΗΜΑΤΑ – ΤΕΛΗ ΚΥΚΛΟΦΟΡΙΑΣ

Τι θα ισχύει για τουριστικά - λεωφορεία

1.       Παρατείνονται τα μειωμένα τέλη κυκλοφορίας τουριστικών λεωφορείων και για το έτος 2023, αντίστοιχων με τα τέλη που καταβάλλουν τα υπεραστικά λεωφορεία.

Η σχετική διάταξη αναφέρει συγκεκριμένα:

«Εξαιρετικά για τα έτη 2021, 2022 και 2023, για τα τουριστικά λεωφορεία καταβάλλονται τέλη κυκλοφορίας σύμφωνα με τον κατωτέρω πίνακα:

Κατηγορία Τουριστικά

θέσεις καθήμενων

τέλη κυκλοφορίας (σε ευρώ)

Α'

έως 40

215

Β'

41 και άνω

300

 

δ2) Εξαιρετικά για τα έτη 2021, 2022 και 2023, επιπλέον ποσά τελών κυκλοφορίας που έχουν καταβληθεί από ιδιοκτήτες τουριστικών λεωφορείων βάσει του τρίτου πίνακα της υποπερ. δ' (τουριστικά λεωφορεία) είναι αχρεωστήτως καταβληθέντα και επιστρέφονται σύμφωνα με τις κείμενες διατάξεις.»

2.       Απλοποιούνται οι όροι και η διαδικασία ακινητοποίησης οχημάτων που τίθενται στο τελωνειακό καθεστώς της προσωρινής εισαγωγής.

3.       Παρατείνεται, μέχρι τις 31.12.2024, το καθεστώς φορολογίας μεταβίβασης των οχημάτων δημόσιας χρήσης του άρθρου 10 του ν. 2579/1998, το οποίο λήγει στις 1.12.2022. Αυτό επιφέρει απλούστευση φορολογικών διαδικασιών κατά τη μεταβίβαση αυτοκινήτων δημόσιας χρήσης από επαχθή αιτία. Η ευνοϊκή ρύθμιση αφορά ΤΑΞΙ, τουριστικά λεωφορεία, λεωφορεία ενταγμένα σε ΚΤΕΛ.

Σύμφωνα με την σχετική διάταξη:

«1. Η προθεσμία του δεκάτου εδαφίου της παρ. 1 και του εβδόμου εδαφίου της παρ. 2 του άρθρου 10 του ν. 2579/1998 (Α' 31), ως προς τα οριζόμενα ποσά φόρου για κάθε μεταβίβαση αυτοκινήτου δημόσιας χρήσης από επαχθή αιτία, περιλαμβανομένης και της ανταλλαγής του, παρατείνεται και ισχύει για τις μεταβιβάσεις που πραγματοποιούνται έως και την 31η.12.2024.»

Να θυμίσουμε ότι η σχετική διάταξη προβλέπει ότι σε κάθε μεταβίβαση αυτοκινήτου δημόσιας χρήσης με την άδεια κυκλοφορίας του από επαχθή αιτία, περιλαμβανομένης και της ανταλλαγής του, πριν από τη μεταβίβαση αυτή, καταβάλλεται εφάπαξ πάγιο ποσό φόρου για τη μεταβίβαση της άδειας κυκλοφορίας. Τα τέλη καθορίζονται στο σχετικό άρθρο.

«2. Από την παράταση της προθεσμίας της παρ. 1 εξαιρείται η περ. ε της παρ. 1 του άρθρου 10 του ν. 2579/1998». Δηλαδή για λεωφορείο δημόσιας χρήσης που ανήκει στον Οργανισμό Αστικών Συγκοινωνιών Θεσσαλονίκης (Ο.Α.Σ.Θ.), για το οποία καθοριζόταν σχετικό τέλος το ποσό τριών χιλιάδων τριακοσίων εβδομήντα πέντε (3.375) ευρώ.

ΑΝΤΙΚΕΙΜΕΝΙΚΕΣ ΑΞΙΕΣ

Σε ποιες περιπτώσεις θα επανεξεταστούν οι τιμές ζώνης

Στο νομοσχέδιο υπάρχει και σχετική διάταξη , και συγκεκριμένα το άρθρο 51, που δίνει την δυνατότητα στους δήμους να ζητήσουν την επανεξέταση των τιμών ζώνης που καθοριστικών με την σχετική απόφαση  και ισχύουν από 1.1.2022. Σύμφωνα με την σχετική διάταξη που κατατέθηκε προς ψήφιση προβλέπεται, υπό ορισμένες προϋποθέσεις, η δυνατότητα επανάληψης της διαδικασίας καθορισμού τιμών εκκίνησης των περιοχών, οι οποίες είναι ενταγμένες στο σύστημα αντικειμενικού προσδιορισμού φορολογητέας αξίας ακινήτων, κατόπιν υποβολής από την 10η.12.2022 έως και την 20η.1.2023 της προβλεπόμενης γνώμης των δημοτικών συμβουλίων των οικείων δήμων. Είναι γεγονός ότι, κατά τον καθορισμό των τιμών εκκίνησης των περιοχών που είναι ενταγμένες στο σύστημα αντικειμενικού προσδιορισμού φορολογητέας αξίας ακινήτων, βάσει της υπό στοιχεία 57732 ΕΞ 2021 κοινής απόφασης του Υπουργού και του Υφυπουργού Οικονομικών (Β' 2375), διαπιστώθηκε ότι υπήρξαν περιοχές στη χώρα για τις οποίες δεν εκφράστηκε η γνώμη των δημοτικών συμβουλίων, σύμφωνα με τις κείμενες διατάξεις. Το γεγονός αυτό, σε συνδυασμό με τη σημαντική άνοδο των τιμών εκκίνησης σε ορισμένες περιοχές, δημιούργησε σε κάποιους δήμους επιφυλάξεις, καθώς επικαλούνται πραγματικά στοιχεία, τα οποία δεν ελήφθησαν υπόψη και σε επανεξέταση θα οδηγούσαν ενδεχομένως σε διαφορετικά αποτελέσματα, ως προς τον καθορισμό των τιμών εκκίνησης του συστήματος προσδιορισμού της φορολογητέας αξίας των εντός σχεδίου πόλης ή ορίων οικισμού ακινήτων.

Υπερβολικές αυξήσεις

Να θυμίσουμε ότι σε ορισμένες περιοχές οι αυξήσεις που δόθηκαν με την απόφαση, είναι υπερβολικές. Πολλοί ιδιοκτήτες ακινήτων να δουν την αξία των περιουσίων τους να αυξάνεται , χωρίς βέβαια να υπάρχει κάποιος ειδικό λόγος (π.χ. στάση μετρό, κατασκευή πλατείας, πολεοδομικές αλλαγές που θα δικαιολογούσαν αύξηση).

Όπως έχουμε ξαναγράψει , οι αυξήσεις αυτές στις αντικειμενικές αξίες και η διοικητική αύξηση της αξίας των ακινήτων, έφερε σε δύσκολη θέση αρκετούς ιδιοκτήτες ακινήτων με χαμηλά εισοδήματα , διότι έχασαν επιδόματα και εκπτώσεις που είχαν , μιας και η αύξηση αυτή επηρέασε το κριτήριο του περιουσιακού στοιχείου.

Είχαμε γράψε και παλιότερα ότι πρέπει να παρέμβει το κράτος ώστε να αλλάξουν τα όρια του περιουσιακού στοιχείου που σε πολλές περιπτώσεις για τους άγαμους είναι στα 80.000 ή 85.000 ευρώ.

Ασφαλιστικός Νομός

Δημοσιεύθηκε στο ΦΕΚ Α' 219/2022 ο νέος νόμος 4997/2022. «Εξορθολογισμός ασφαλιστικής και συνταξιοδοτικής νομοθεσίας, ενίσχυση ευάλωτων κοινωνικών ομάδων και άλλες διατάξεις».

Μεταξύ άλλων διατάξεων ψηφίστηκα και:

1)      Παραγραφή οφειλών e-ΕΦΚΑ

Με το άρθρο 6 του νόμου,  υπόκειται σε δεκαετή παραγραφή, από εικοσαετή που ισχύει, η αξίωση του Ηλεκτρονικού Εθνικού Φορέα Κοινωνικής Ασφάλισης (e-Ε.Φ.Κ.Α.), για την είσπραξη απαιτήσεων, από μη καταβληθείσες ασφαλιστικές εισφορές, από παρασχεθείσα ασφαλιστέα εργασία ή υπηρεσία, ανεξαρτήτως του χρόνου, κατά τον οποίο αυτές βεβαιώθηκαν. Μετά την 1.1.2026, οι εν λόγω απαιτήσεις υπόκεινται σε πενταετή παραγραφή. Ολοκληρώνονται χωρίς βεβαίωση απαιτήσεων σε βάρος του εργοδότη, έλεγχοι εργοδοτών που διενεργούνται κατά την οριζόμενη χρονική περίοδο.

2)      Πάγια ρύθμιση ασφαλιστικών οφειλών

Με το νόμο 4997/2022 και συγκεκριμένα με το άρθρο 7 αυτού, αυξάνονται από 12 σε 24 οι μηνιαίες δόσεις της πάγιας ρύθμισης των οφειλών προς τους φορείς κοινωνικής ασφάλισης.

Θα περιμένουμε τις σχετικές αποφάσεις με την ανάλυση ων διατάξεων και θα επανέλθουμε.

Παράταση «ΠΟΘΕΝ ΕΣΧΕΣ»

Με τροπολογία που κατατέθηκε σε νομοσχέδιο στη Βουλή, παρατείνεται, μέχρι την οριζόμενη ημερομηνία, η προθεσμία για την υποβολή των δηλώσεων περιουσιακής κατάστασης και οικονομικών συμφερόντων [αρχικών με απόκτηση ιδιότητας υπόχρεου εντός του έτους 2022 και ετήσιων του ιδίου έτους (χρήση 2021)], κατ' εξαίρεση των κείμενων διατάξεων (του ν.3213/2003).

Σύμφωνα με την αιτιολογική έκθεση

ρύθμιση, ενόψει της επικείμενης εκπνοής της προθεσμίας υποβολής των δηλώσεων περιουσιακής κατάστασης και οικονομικών συμφερόντων, καθώς και των αντικειμενικών δυσχερειών κατά τη συγκέντρωση των συνυποβαλλομένων δικαιολογητικών, έχει στόχο να καταστήσει εφικτή τη συλλογή των προαναφερθέντων εγγράφων από τους υπόχρεους.

Αλωνιάτης Απόστολος

Οικονομολόγος - φοροτεχνικός, Α' Αντιπρόεδρος του Ινστιτούτου Οικονομικών & Φορολογικών Μελετών (Ι.Ο.ΦΟ.Μ), Σύμβουλος Διοίκησης της PROSVASIS AEBE και συγγραφέας.

 Δημοσιεύθηκε στην εφημερίδα Voice (Finance & Markets Voice) , την  Κυριακή 4 Δεκεμβρίου  2022.





 

Τρίτη 29 Νοεμβρίου 2022

Ψηφιακή μεταρρύθμιση ή ηλεκτρονική … γραφειοκρατία; Γράφει ο Απόστολος Αλωνιάτης Αναρτήθηκαν τα τέλη κυκλοφορίας για το 2023 και η Voice σας παρουσιάζει αναλυτικά όλη τη διαδικασία για την έκδοση και την πληρωμή τους


 

Ψηφιακή μεταρρύθμιση ή ηλεκτρονική … γραφειοκρατία;

Γράφει ο Απόστολος Αλωνιάτης

Αναρτήθηκαν τα τέλη κυκλοφορίας για το 2023 και η Voice σας παρουσιάζει αναλυτικά όλη τη διαδικασία για την έκδοση και την πληρωμή τους

 

Με την επιστροφή στην κανονικότητα , μας έχει δοθεί η δυνατότητα να αρχίσουμε τα ταξίδια και πάλι. Το μεγάλο μας κέρδος, εκτός από την επαφή με τους λογιστές φοροτεχνικούς και τους επαγγελματίες του κάθε τόπου, είναι και η συλλογή εμπειριών και προβλημάτων, που υπάρχουν στην δουλειά μας.

Πριν από λίγες μέρες λοιπόν, σε μια παρέα «στήθηκε» η συζήτηση περί πλατφόρμων και λοιπών θεμάτων, που αφορούν την ψηφιακή μεταρρύθμιση. Πρώτο γενικό συμπέρασμα ότι, έχουμε κάνει βήματα προς τα μπροστά. Μέσα σε λίγο χρόνο έγιναν πολλά βήματα για την ψηφιοποίηση πολλών υπηρεσιών, πολλοί λένε μάλιστα ότι έγινε υπερβολική χρήση των πλατφόρμων, μιας  και  αρκετά στοιχεία που ανέβασαν πολίτες και λογιστές φοροτεχνικοί σε αυτές, υπήρχαν και θα μπορούσε η διοίκηση να τα αντλήσει από μόνη της.

Όμως αρκετές φορές, η ψηφιοποίηση των υπηρεσιών, γίνονταν με τέτοιο τρόπο, που δεν ήταν πραγματική ψηφιοποίηση , μιας και χρειάζεται για να ολοκληρωθεί η διαδικασία , να παρέμβει και ο ανθρώπινος παράγοντας.

 Ως αποτέλεσμα πολλές φορές, στις αρχικές φάσεις της εφαρμογής, δυστυχώς να έχουμε αντίστροφα αποτελέσματα. Δηλαδή, εργασίες που με τον παλιό τρόπο μπορούσαν να γίνουν μέσα σε ελάχιστες ημέρες, ίσως και αυθημερόν, σήμερα να χρειάζονται 10 και 15 ημέρες ίσως μήνας και πολύ παραπάνω.

Όλα αυτά γιατί οι αιτήσεις συγκεντρώνονται σε ένα γραφείο , για να πάρουν την «τελική έγκριση». Σε ένα γραφείο που στα πλαίσια της μείωσης του διοικητικού κόστους και του δημοσίου, έχει μείνει ένας υπάλληλος από πέντε που ήταν πριν και που καλείται να εξυπηρετήσει διπλάσιους , τριπλάσιους και πολλαπλάσιους πολίτες από αυτούς που εξυπηρετούνταν πρωτύτερα.

Το δεύτερο πρόβλημα είναι ότι σε ορισμένες περιπτώσεις ο πολίτης χρειάζεται να «ανεβάσει» στην υπηρεσία που κάνει την αίτηση, και κάποια άλλα έγγραφα που μπορεί να αντλήσει η διοίκηση από μόνη της.

Για παράδειγμα η ΑΑΔΕ έχει συνδεθεί με τα ληξιαρχεία, με αποτέλεσμα με την δήλωση του θανάτου του φορολογούμενου, το σύστημα να «κλειδώνει» τους κωδικούς του θανόντος στην aade.gr. Αποτέλεσμα να μην μπορούν οι συγγενείς να πάρουν στοιχεία που είναι χρήσιμα για την υποβολή των φορολογικών δηλώσεων του αποβιώσαντος (βεβαιώσεις αποδοχών ή συντάξεων, τόκους μερίσματα, επιδόματα κλπ.). 

Για να πάρεις όμως από της δικαστικές αρχές ένα πιστοποιητικό για την δημοσίευση διαθήκης ή την αποποίηση κληρονομιάς κλπ. , πρέπει να συμπληρώσεις τα στοιχεία του αποβιώσαντος, ενώ συμπληρώνεις κανονικά τα στοιχεία του, πρέπει να σκανάρει ο αιτών και να «ανεβάσει»  και την Ληξιαρχική Πράξη Θανάτου, ενώ θα μπορούσε να ζητηθεί υπηρεσιακά το σχετικό έγγραφο.

Αυτή είναι μια από τις περιπτώσεις. Μπορούμε να απαριθμήσουμε πάρα πολλές.

 Καλή λοιπόν η ψηφιακή μεταρρύθμιση, αλλά πρέπει να γίνεται με γνώμονα την διευκόλυνση του πολίτη, και όχι την μεταφορά της γραφειοκρατίας του δημοσίου, σε ηλεκτρονική μορφή.

Τέλη κυκλοφορίας

Αναρτήθηκαν στο www.aade.gr/myCAR, τα τέλη κυκλοφορίας για το 2023. Οι ιδιοκτήτες οχημάτων πρέπει έως τις 31 Δεκεμβρίου, πλέον της συνηθισμένης παράτασης,  να πληρώσουν τα τέλη που αναλογούν στο αυτοκίνητο ή στην μοτοσικλέτα προκειμένου να αποφύγουν τα  πρόστιμα, που συνοδεύουν την εκπρόθεσμη πληρωμή τους. Τα τέλη είναι στα ίδια επίπεδά με το περυσινό έτος κάτι που σημαίνει ότι δεν υπάρχουν εκπλήξεις για τους ιδιοκτήτες.

Τρόπος έκδοσης

Δύο είναι οι τρόποι έκδοσης των τελών κυκλοφορίας.

Με κωδικούς taxisnet

Για όσους έχουν κωδικούς taxisnet, η έκδοση μπορεί να γίνει από την διεύθυνση myCAR | ΑΑΔΕ (aade.gr) . Με τους κωδικούς τους μπορούν να μπουν στην εφαρμογή και να κατεβάσουν τα τέλη κυκλοφορίας των οχημάτων τους.

1.    Επιλέγετε «Είσοδος στην Εφαρμογή».

2.    Πληκτρολογείτε του κωδικούς μας στο Taxisnet και επιλέγουμε «Σύνδεση».

3.    Κλικάρετε στην επιλογή «Τέλη Κυκλοφορίας Οχημάτων».

4.    Κλικάρετε στην επιλογή «Ειδοποιητήρια Τελών Κυκλοφορίας Οχημάτων».

5.    Ελέγχετε το ΑΦΜ σας, το έτος (2023) και συμπληρώνουμε τον αριθμό κυκλοφορίας του οχήματος.

6.    Στη συνέχεια πατάτε το «Ειδοποιητήριο Τελών Κυκλοφορίας» για να κατεβάσετε το ειδοποιητήριο και να το σώζετε στη συσκευή (κινητό ή υπολογιστή) ή να το τυπώσουμε αν θέλετε.




Χωρίς κωδικούς

Όσοι δεν έχουν κωδικούς taxisnet  πρέπει να μπουν στην σελίδα Τέλη κυκλοφορίας χωρίς κωδικούς TAXISnet | ΑΑΔΕ (aade.gr) https://www.aade.gr/polites/ohimata/teli-kykloforias-horis-kodikoys-taxisnet ,

 

  1. Συμπληρώνετε τον Α.Φ.Μ. που αναγράφεται στην άδεια κυκλοφορίας.
  2. Συμπληρώνετε τον αριθμό κυκλοφορίας του οχήματος, που αναγράφεται στην άδεια κυκλοφορίας.
  3. Συμπληρώνετε το έτος τελών κυκλοφορίας (2023).
  4. Επιλέγετε «Αναζήτηση».
  5. Επιλέγετε «Εκτύπωση» όταν εμφανιστεί το μήνυμα «Επιτυχής αναζήτηση».

 



Πως εξοφλούνται

Το ειδοποιητήριο έχει έναν QR Code τον οποίο μπορούμε να σκανάρουμε για να πληρώσουμε τα τέλη κυκλοφορίας ηλεκτρονικά, μέσω του κινητού ή του προσωπικού υπολογιστή.

Οι ιδιοκτήτες οχημάτων που δεν είναι εξοικειωμένοι με τον συγκεκριμένο τρόπο πληρωμής έχουν τη δυνατότητα να εξοφλήσουν τα τέλη κυκλοφορίας:

•           με επίσκεψη στην τράπεζα και κάνοντας χρήση του QR Code να πληρώσουν στα μηχανήματα αυτόματων συναλλαγών,

•           μέσω Web banking, όπου η πληρωμή γίνεται μέσω του κωδικού RF που αναγράφεται στο ειδοποιητήριο,

•           με καταβολή του ποσού στα υποκαταστήματα των τραπεζών και των ΕΛΤΑ.

Προσοχή: Τα τέλη κυκλοφορίας δεν μπορούν να μπουν σε ρύθμιση , όπως τα λοιπά χρέη προς την εφορία.

Τα πρόστιμα

Η εκπρόθεσμη πληρωμή των τελών, όπως και η μη καταβολή τους επισύρει πρόστιμο ίσο με το 100% των τελών που αναλογούν στο όχημα. Πιο συγκεκριμένα, το ύψος του προστίμου είναι:

Η εκπρόθεσμη πληρωμή των τελών κυκλοφορίας, όπως και η μη καταβολή τους, επισύρει πρόστιμο ίσο με το 100% των τελών που αναλογούν στο όχημα.

Πιο συγκεκριμένα το ύψος του προστίμου είναι:

·         Ίσο με το ποσό των τελών αν το όχημα είναι δίκυκλο/ τρίκυκλο ή επιβατικό ΙΧ.

 Για τα Ι.Χ. επιβατικά και μοτοσικλέτες, τα τροχόσπιτα, τα ασθενοφόρα, τις νεκροφόρες, και τα φορτηγά τύπου Jeep:

αα) Για οχήματα στα οποία αναλογούν τέλη κυκλοφορίας κατώτερα των 30 ευρώ, το πρόστιμο ανέρχεται σε 30 ευρώ 

ββ) Για οχήματα στα οποία αναλογούν τέλη κυκλοφορίας ανώτερα των 30 ευρώ,  το πρόστιμο ανέρχεται στο ύψος των τελών κυκλοφορίας, που υπολογίζονται, κατά περίπτωση, με βάση τον κυλινδρισμό του κινητήρα του οχήματος ή τις εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα (CO2) ή στο ύψος του πάγιου ποσού τελών κυκλοφορίας.

·         Ίσο με το 50% των τελών αν το όχημα είναι επιβατικό Δ.Χ.

β) Για τα λοιπά οχήματα (φορτηγά και λεωφορεία ιδιωτικής και δημόσιας χρήσης, επιβατικά δημόσιας χρήσης, κ.λπ.) το πρόστιμο περιορίζεται στο ήμισυ των κατά περίπτωση οφειλόμενων τελών κυκλοφορίας .

Επτά περιπτώσεις

Ποιοι απαλλάσσονται από την καταβολή τελών

Από την καταβολή των τελών κυκλοφορίας εξαιρούνται όλα τα καινούρια αυτοκίνητα που ταξινομήθηκαν στην ελληνική αγορά από την 1η Ιανουαρίου 2021, των οποίων τα συστήματα κίνησης εκπέμπουν έως 122 γραμμάρια CO2 ανά χιλιόμετρο. Εξαιρούνται επίσης από τα τέλη κυκλοφορίας είναι τα αμιγώς ηλεκτρικά αυτοκίνητα, τα οποία κινούνται εκπέμποντας μηδενικό διοξείδιο του άνθρακα αφού δεν φέρουν κινητήρα εσωτερικής καύσης. Επιπλέον δεν θα πληρώσουν οι οδηγοί, των plug-in υβριδικών μοντέλων που κυκλοφορούν στην αγορά.

Ακόμη, τα αυτοκίνητα που ταξινομήθηκαν μεταξύ 1ης Νοεμβρίου 2010 και 31ης Δεκεμβρίου 2020, τέλη κυκλοφορίας δεν θα πληρώσουν εκείνα που εκπέμπουν CO2 έως και 90 γραμμάρια το χιλιόμετρο.

Υπό προϋποθέσεις, αυτοκίνητα που ανήκουν σε άτομα με αναπηρία εξαιρούνται επίσης από τη διαδικασία καταβολής τελών κυκλοφορίας. Τέλος, την πληρωμή των τελών κυκλοφορίας μπορούν να μην καταβάλλουν όσοι θέσουν έγκαιρα το αυτοκίνητό τους σε ακινησία.

Ψηφιακή ακινησία

Στην ίδια ημερομηνία με την πληρωμή των τελών κυκλοφορίας, δηλαδή μέχρι την 31 Δεκεμβρίου 2022, μπορούν οι φορολογούμενοι να θέσουν σε ακινησία τα οχήματα τους. Οι ιδιοκτήτες των οχημάτων, μπορούν πλέον να κάνουν την ακινησία ηλεκτρονικά, μέσα από το aade.gr/myCar 

 

Για να θέσετε το όχημα σε ψηφιακή ακινησία, ακολουθείτε την εξής διαδικασία:

Συνδέεστε στην Ενιαία Ψηφιακή Πύλη της Δημόσιας Διοίκησης (www.gov.gr) και πιο συγκεκριμένα στην εφαρμογή myCAR με τους κωδικούς Taxisnet.




Επιλέγετε ή καταχωρείτε τον αριθμό κυκλοφορίας του οχήματος που επιθυμείτε να θέσετε σε ψηφιακή ακινησία.

Δηλώνετε υπεύθυνα το χώρο στάθμευσης, ο οποίος πρέπει να είναι ιδιόκτητος, ενοικιασμένος ή παραχωρημένος.

Ποιοι υποβάλουν την αίτηση

Υποβάλετε την αίτησή σας και εάν είστε μοναδικός ιδιοκτήτης το σύστημα σας δίνει αριθμό αίτησης και σας ενημερώνει ότι το όχημα έχει τεθεί σε ψηφιακή ακινησία. Στην περίπτωση που υπάρχουν συνιδιοκτήτες, ενημερώνονται για το αίτημα σας, το οποίο θα πρέπει να εγκρίνουν για να ολοκληρωθεί η διαδικασία.

Αλλαγή πάρκινγκ

Σε περίπτωση που χώρος στάθμευσης του οχήματος κατά την «ψηφιακή ακινησία», λόγω του γεγονότος ότι ήταν ενοικιασμένος, είναι διαφορετικός θα πρέπει να προμηθευτείτε πινακίδα προσωρινής άδειας κυκλοφορίας (Μ), προκειμένου να γίνει η μεταφορά του οχήματος στο νέο χώρο.

Διορθώσεις

Εάν συμπληρώσετε λάθος τα στοιχεία στάθμευσης του οχήματος στην αίτηση ψηφιακής ακινησίας έχετε τη δυνατότητα εντός της ίδιας ημέρας, να διορθώσετε τη διεύθυνση στάθμευσης. Σε επόμενο χρόνο θα πρέπει να απευθυνθείτε στη Δ.Ο.Υ. σας.

Προσοχή: Η ψηφιακή ακινησία επιτρέπεται μόνο για Επιβατικά Ι.Χ. και Δίκυκλα Ι.Χ. και σε όσα οχήματα βρίσκονται στο Πληροφοριακό Σύστημα Οχημάτων της Α.Α.Δ.Ε σε «κίνηση».

Πρόστιμα

Στην περίπτωση που το όχημα κυκλοφορεί ή είναι σταθμευμένο σε δημόσιο χώρο και φέρει πινακίδες, ενώ βρίσκεται σε ψηφιακή ακινησία, επιβάλλεται πληρωμή των Τελών Κυκλοφορίας και το πρόστιμο εκπρόθεσμης πληρωμής τους, καθώς και διοικητικό πρόστιμο 10.000€. Σε περίπτωση υποτροπής επιβάλλεται διοικητικό πρόστιμο 30.000 ευρώ και αφαιρείται το δίπλωμα οδήγησης του ιδιοκτήτη/κατόχου.

 

Η ακινησία του οχήματος δηλώνεται στην αρμόδια Δ.Ο.Υ. στις εξής περιπτώσεις:

•           Κλοπής ή υπεξαίρεσης του οχήματος.

•           Κυκλοφορίας του οχήματος στο εξωτερικό.

•           Μεταβίβασης του οχήματος η οποία δεν έχει ολοκληρωθεί.

•           Κατάσχεσης του οχήματος από δημόσια αρχή με τα στοιχεία κυκλοφορίας αυτού.

•           Αφαίρεσης των στοιχείων κυκλοφορίας του οχήματος από δημόσια αρχή.

•           Παράδοσης στις εγκαταστάσεις της Εναλλακτικής Διαχείρισης Οχημάτων Ελλάδος (ΕΔΟΕ) με σκοπό την οριστική διαγραφή του με ανακύκλωση.

•           Ολοσχερούς καταστροφής του οχήματος λόγω πυρκαγιάς ή άλλης αιτίας.

•           Πλειστηριασμού του οχήματος.

•           Αποξένωσης του ιδιοκτήτη ή κατόχου από το όχημα, όπως στην περίπτωση περισυλλογής του από το Δήμο ως εγκαταλελειμμένου.

•           Κάθε άλλη περίπτωση όπου ο ιδιοκτήτης ή κάτοχος του οχήματος δεν έχει στην κατοχή του είτε το όχημα είτε τα στοιχεία κυκλοφορίας του (άδεια και πινακίδες).

 

Δικαιολογητικά

Τα δικαιολογητικά που απαιτούνται για τη θέση σε ακινησία των αυτοκινήτων οχημάτων στη Δ.Ο.Υ. είναι: 

α) Εκούσια ακινησία:

Για τα επιβατικά ιδιωτικής χρήσης αυτοκίνητα και μοτοσικλέτες κατατίθενται στην αρμόδια Δ.Ο.Υ. φορολογίας:

-           Δήλωση ακινησίας.

-           Τα στοιχεία κυκλοφορίας (άδεια και πινακίδες κυκλοφορίας). 

-           Δήλωση του ν. 1599/1986 (Α’ 75), στην οποία δηλώνεται ότι η ακινητοποίηση του οχήματος γίνεται σε κλειστό ιδιωτικό χώρο, καθώς και τα στοιχεία του ιδιοκτήτη αυτού.

Για τα Επαγγελματικά αυτοκίνητα ΙΧ (ΦΙΧ) οι ακινησίες αυτών γίνονται στις αρμόδιες Περιφερειακές Υπηρεσίες του Υπουργείου Υποδομών και Μεταφορών. Σε περίπτωση που τα στοιχεία κυκλοφορίας υποβληθούν στη Δ.Ο.Υ. θα πρέπει να διαβιβασθούν στις ανωτέρω Υπηρεσίες.  β) Αναγκαστική ακινησία:

αα) Ανωτέρα βία (καταστροφή, πυρκαγιά, κλπ.): Βεβαίωση ολοσχερούς καταστροφής από Δημόσια αρχή

 αβ) Κλοπή: Βεβαίωση Αστυνομίας ότι έχει καταγγελθεί η κλοπή και ότι σχηματίσθηκε δικογραφία και αποστάλθηκε στον Εισαγγελέα.

αγ) Υπεξαίρεση, κατάσχεση, κλπ.: Καταδικαστική απόφαση δικαστηρίου και έκθεση κατασχέσεως, αντίστοιχα.

αδ) Κυκλοφορία στο εξωτερικό: Βεβαίωση των αρχών του κράτους κυκλοφορίας του αυτοκινήτου, μεταφρασμένη, σύμφωνα με την κείμενη νομοθεσία.

 Προσοχή: Στην περίπτωση της αναγκαστικής ακινησίας, όπου τα στοιχεία κυκλοφορίας δεν είναι κατατεθειμένα στη Δ.Ο.Υ., και της κυκλοφορίας στο εξωτερικό, οι κάτοχοι των οχημάτων υποχρεούνται να πληρώσουν τα τέλη κυκλοφορίας χωρίς πρόστιμο, εντός δέκα (10) ημερών από το γεγονός που αίρει την ακινησία, π.χ. προκειμένου περί: α) κλοπής, από την απόδοση του οχήματος στον κάτοχο, β) εξόδου στο εξωτερικό, από την είσοδό του στη χώρα, κλπ. Εξαιρετικά για το έτος 2022, η καταβολή των τελών κυκλοφορίας για να είναι εμπρόθεσμη πρέπει να γίνει εντός δέκα πέντε (15)  ημερών από την ημερομηνία που έλαβε χώρα το γεγονός που ήρε την ακινησία.  

Υ.Γ. Να θυμίσουμε ότι κάθε χρόνο γύρω στο Μάρτιο εκδίδεται η απόφαση για τον τρόπο υπολογισμού των τελών κυκλοφορίας με τον μήνα.

Αλωνιάτης Απόστολος

Οικονομολόγος - φοροτεχνικός, Α' Αντιπρόεδρος του Ινστιτούτου Οικονομικών & Φορολογικών Μελετών (Ι.Ο.ΦΟ.Μ), Σύμβουλος Διοίκησης της PROSVASIS AEBE και συγγραφέας.

 Δημοσιεύθηκε στην εφημερίδα Voice (Finance & Markets Voice) , την  Κυριακή 27 Νοεμβρίου  2022. 

 
















 

Τρίτη 22 Νοεμβρίου 2022

«Μερεμέτια» για να κλείσουν οι φορολογικές … τρύπες. Γράφει ο Απόστολος Αλωνιάτης Προς παράταση ο φόρος υπεραξίας ακινήτων, καθώς και η έκπτωση των δαπανών για την αναβάθμιση των κτηρίων


 

«Μερεμέτια» για να κλείσουν οι φορολογικές … τρύπες.

Γράφει ο Απόστολος Αλωνιάτης

Προς παράταση ο φόρος υπεραξίας ακινήτων, καθώς  και η έκπτωση των δαπανών για την αναβάθμιση των κτηρίων

 Με παρεμβάσεις η διοίκηση προσπαθεί να «κλείσει τρύπες» που υπάρχουν στο φορολογικό τοπίο. Προβλήματα που δημιουργήθηκα είτε λόγω «ευφάνταστης» νομοθέτησης, όπως του «φόρου υπεραξίας ακινήτων», είτε λόγω της πανδημίας όπως της μείωσης του φόρου για δαπάνες αναβάθμισης κτιρίων, μιας και ουσιαστικά οι φορολογούμενη δεν κατόρθωσαν να ολοκληρώσουν τις εργασίες ή να «καλύψουν» το κέρδος από την δαπάνη αυτή .

Φόρος υπεραξίας ακινήτων

Η κυβέρνηση έθεσε σε διαβούλευση νέο φορολογικό νομοσχέδιο σε δημόσια διαβούλευση και κάλεσε να συμμετάσχει στη δημόσια διαβούλευση κάθε κοινωνικός και οικονομικός εταίρος, καθώς και κάθε ενδιαφερόμενος πολίτης, καταθέτοντας τις προτάσεις του για την όποια βελτίωση των διατάξεων του ανωτέρω νομοθετήματος. Η διαβούλευση θα διαρκέσει μέχρι την 21η Νοεμβρίου 2022, ημέρα Δευτέρα.

Με την διάταξη του άρθρου 6 του νομοσχεδίου παρατείνεται κατά δύο επιπλέον έτη (ήτοι έως 31.12.2024), η αναστολή ισχύος του άρθρου 41 του Κώδικα Φορολογίας Εισοδήματος (ΚΦΕ, ν. 4172/2013, Α' 167), με το οποίο επιβάλλεται φόρος στο εισόδημα από υπεραξία για μεταβίβαση ακίνητης περιουσίας. Η ισχύς του άρθρου 41 του ΚΦΕ έχει ανασταλεί διαδοχικά από 1.1.2015 έως και τις 31.12.2022. Οι προτεινόμενες διατάξεις εντάσσονται στο ευρύτερο πλαίσιο ρυθμίσεων για την τόνωση της αγοράς ακινήτων και του κατασκευαστικού και εν γένει τεχνικού κλάδου.

Το προτεινόμενο άρθρο

Άρθρο 6

Παράταση της αναστολής ισχύος του άρθρου 41 ΚΦΕ για την επιβολή φόρου υπεραξίας από μεταβίβαση ακίνητης περιουσίας - Τροποποίηση παρ. 33 άρθρου 72 Κ.Φ.Ε.

Η περ. α' της παρ. 33 του άρθρου 72 του ν. 4172/2013 (ΚΦΕ) τροποποιείται ως προς την ημερομηνία λήξης της αναστολής της ισχύος του άρθρου 41 του ιδίου Κώδικα περί επιβολής φόρου στο εισόδημα που προκύπτει από υπεραξία μεταβίβασης ακίνητης περιουσίας και διαμορφώνεται ως εξής:

«α. Η ισχύς του άρθρου 41 αναστέλλεται μέχρι και την 31η Δεκεμβρίου 2024.».

Ευφάνταστη διάταξη

Το βασικό πρόβλημα της παράτασης αυτής δεν είναι το ότι η κυβέρνηση θέλει να «βοηθήσει» τους ιδιοκτήτες να προχωρήσουν στην πώληση κάποιου ακινήτου χωρίς επιπλέον επιβάρυνση.

Το πρόβλημα είναι ότι δεν έχει βρεθεί ακόμη ένας λογικός τρόπος ώστε να επιβαρυνθεί με φόρο και ο πωλητής.

Ως γνωστό σήμερα τα έξοδα μιας αγοραπωλησίας, επιβαρύνουν τον αγοραστή , αφού αυτός πληρώνει όλα τα έξοδα, της συναλλαγής, όπως ο φόρος μεταβίβασης ακίνητου, τα συμβολαιογραφικά έξοδα , τα έξοδα μεταγραφής στο Κτηματολόγιο ή στο υποθηκοφυλακείο, κλπ.

Ο Φόρος

Σύμφωνα με το άρθρο 41 του Κώδικα Φορολογίας Εισοδήματος (ΚΦΕ – Ν.4172/2013),

          i.            Ο φόρος υπεραξίας θα επιβάλλεται με συντελεστή 15% στο κέρδος που προκύπτει ανάμεσα στην τιμή κτήσης και την τιμή πώλησης κάθε ακινήτου. Ο φόρος θα επιβαρύνει τον πωλητή του ακινήτου, ενώ ο αγοραστής θα οφείλει φόρο μεταβίβασης 3% επί της αντικειμενικής αξίας του ακινήτου.

        ii.             Εφόσον ο φορολογούμενος έχει διακρατήσει το ακίνητο που πουλάει για πέντε τουλάχιστον έτη από τη στιγμή της απόκτησής του, η υπεραξία θα είναι αφορολόγητη μέχρι το ποσό των 25.000 ευρώ.

       iii.             Όσοι μεταβιβάσουν ακίνητα τα οποία έχουν στην κατοχή τους πριν από το 1995 θα απαλλάσσονται από τον φόρο υπεραξίας.

Η τελική υπεραξία επί της οποίας θα υπολογίζεται ο φόρος θα προσδιορίζεται με βάση ποσοστιαίους συντελεστές απομείωσης κλιμακούμενους ανάλογα με τα έτη διακράτησης του ακινήτου (από 98,2% για δύο χρόνια διακράτησης έως 60% για περισσότερα από 26).

Ως τιμές κτήσης και μεταβίβασης θα λαμβάνονται αυτές που αναγράφονται στα συμβόλαια, ενώ εάν πρόκειται για ακίνητο το οποίο έχει αποκτηθεί από κληρονομιά, η τιμή κτήσης θα υπολογίζεται με βάση τον φόρο κληρονομιάς που είχε καταβληθεί (το ίδιο και για τις δωρεές - γονικές παροχές). Σε κάθε άλλη περίπτωση που η τιμή κτήσης δεν μπορεί να προκύψει με βάση δημόσια έγγραφα (όπως π.χ. αυτεπιστασία ή αντιπαροχή) θα υπολογίζεται με βάση έναν μαθηματικό τύπο, ο οποίος λαμβάνει υπ’ όψη τον πληθωρισμό των ετών που έχουν μεσολαβήσει ανάμεσα στην απόκτηση και την πώληση (τιμή κτήσης = τιμή μεταβίβασης επί τον Δείκτη Τιμών Κατοικιών του έτους κτήσης διά του ΔΤΚατ του προηγουμένου της μεταβίβασης έτους. Ο Δείκτης Τιμών Κατοικιών δημοσιεύεται κάθε χρόνο από την Τράπεζα της Ελλάδος).

Ο αλγόριθμός

Ποιο συγκεκριμένα ο υπολογισμός θα γίνει με τον παρακάτω αλγόριθμο

«2. Ως υπεραξία νοείται η διαφορά μεταξύ της τιμής κτήσης που κατέβαλε ο φορολογούμενος και της τιμής πώλησης ή της αξίας του ανταλλάγματος που καταβάλλεται σε αυτόν και λαμβάνεται αποπληθωρισμένη σύμφωνα με την παράγραφο 5. Η τιμή κτήσης προσδιορίζεται ως εξής:

α) Στην περίπτωση κτήσης λόγω μεταβίβασης με επαχθή αιτία, είναι το τίμημα ή η αξία του ανταλλάγματος, όπως προκύπτει από το οικείο συμβόλαιο,

β) Στην περίπτωση κτήσης λόγω κληρονομικής διαδοχής ή μεταβίβασης με χαριστική αιτία, είναι η αξία βάσει της οποίας υπολογίστηκε ο φόρος κληρονομιάς, δωρεάς ή γονικής παροχής ή χορηγήθηκε απαλλαγή από αυτόν, όπως η αξία αυτή προκύπτει από το οικείο συμβόλαιο ή οποιοδήποτε άλλο δημόσιο έγγραφο,

γ) Σε κάθε άλλη περίπτωση, υπολογίζεται ως εξής: Τιμή κτήσης ίσον τιμή μεταβίβασης επί τον Δείκτη Τιμών Κατοικιών (ΔΤΚατ) του έτους κτήσης διά του ΔΤΚατ του προηγούμενου της μεταβίβασης έτους. Ως ΔΤΚατ νοείται ο μέσος Δείκτης Τιμών Κατοικιών Αστικών Περιοχών της περιόδου Ιανουαρίου-Δεκεμβρίου κάθε έτους, όπως ανακοινώνεται από την Τράπεζα της Ελλάδος. Αν κατά το χρόνο της μεταβίβασης δεν έχει δημοσιευθεί μέσος ΔΤΚατ, λαμβάνεται υπ' όψιν ο σχετικός δείκτης του αμέσως προηγούμενου έτους. Αν η τιμή κτήσης δεν μπορεί να προσδιοριστεί θεωρείται ότι είναι μηδενική. Η τιμή πώλησης είναι το αναγραφόμενο στο συμβόλαιο τίμημα κατά το χρόνο της μεταβίβασης ή, στην περίπτωση της ανταλλαγής, η αντικειμενική αξία της ακίνητης περιουσίας που αποτελεί το αντάλλαγμα για κάθε συμβαλλόμενο και εφόσον αυτή δεν υφίσταται, η φορολογητέα αξία. Τυχόν δαπάνες που συνδέονται άμεσα με την αγορά ή την πώληση του ακινήτου δεν συμπεριλαμβάνονται στην τιμή κτήσης και την τιμή πώλησης.

Στην περίπτωση που περιέρχεται στην κατοχή τρίτου κτίσμα που έχει ανεγερθεί στο έδαφός του με δαπάνες του μισθωτή σύμφωνα με το δεύτερο εδάφιο της προηγούμενης παραγράφου, ως υπεραξία θεωρείται η αντικειμενική αξία του κτίσματος.»

Είναι κατανοητό ότι αν θελήσει κάποιος να βάλει αυτόν τον φόρο θα πρέπει να βρει κάποιο άλλο τρόπο επιβολής του.

Η ιστορία του Φ.Α.Υ.

Να θυμίσουμε ότι και παλαιότερα είχε νομοθετηθεί η επιβολή φόρου υπεραξίας και δεν εφαρμόστηκε ούτε μια ημέρα. [διατάξεις των άρθρων 2 έως 10 του ν. 3427/2005 (ΦΕΚ Α' 312) επιβάλλεται Φόρος Αυτομάτου Υπερτιμήματος (Φ.Α.Υ.)].

Και τότε σκοπός του Φ.Α.Υ. ήταν η φορολόγηση του κέρδους που αποκομίζει ο κύριος ακινήτου ή άλλου εμπράγματου δικαιώματος επί ακινήτου, το οποίο απέκτησε με οποιαδήποτε αιτία μετά την 1.1.2006, όταν θα προέβαινε σε περαιτέρω μεταβίβασή του με επαχθή αιτία.

Σε αυτή την περίπτωση θα φορολογούταν το κέρδος που προκύπτει από την αύξηση της αξίας του ακινήτου με την πάροδο του χρόνου, έτσι ώστε σε περίπτωση περαιτέρω μεταβίβασής του η αξία αυτή να είναι μεγαλύτερη από την αξία κτήσης του.

Παρατάσεις

A.      Μείωσης του φόρου για δαπάνες αναβάθμισης κτιρίων

Στο ίδιο σχέδιο νόμου που δόθηκε για διαβούλευση , υπάρχει και άρθρο για την παράταση ισχύος της μείωσης του φόρου για δαπάνες αναβάθμισης κτιρίων.

Σύμφωνα με το προτεινόμενο άρθρο  5 μεταξύ άλλων διατάξεων προβλέπεται και η παράταση στο καθεστώς των κινήτρων για τους φορολογούμενους, προκειμένου να προβούν σε λήψη υπηρεσιών από επαγγελματίες που δραστηριοποιούνται στους κλάδους της οικοδομικής δραστηριότητας σχετικά με την αισθητική, λειτουργική και ενεργειακή αναβάθμιση κτιρίων, ενισχύοντας ταυτόχρονα τους κλάδους της αγοράς που ασχολούνται με τις ίδιες ή και συναφείς δραστηριότητες.

Στην αιτιολογική έκθεση αναφέρεται ότι με την αξιολογούμενη ρύθμιση, επεκτείνεται κατά δύο επιπλέον έτη, η παροχή έκπτωσης φόρου κατά σαράντα τοις εκατό (40%) για τις δαπάνες που καταβάλλουν οι πολίτες για την ενεργειακή, λειτουργική και αισθητική αναβάθμιση των κτιρίων τους. Προβλέπεται πως η έκπτωση του φόρου εισοδήματος φυσικών προσώπων παρέχεται για δαπάνες αναβάθμισης κτιρίων που πραγματοποιούνται μέχρι και τις 31 Δεκεμβρίου 2024, αντί της προβλεπόμενης ημερομηνίας της 31ης Δεκεμβρίου 2022, κατανεμημένη ισόποσα, όπως ισχύει και σήμερα, σε περίοδο τεσσάρων (4) φορολογικών ετών και για ανώτατο συνολικό ύψος δαπανών ως δεκαέξι χιλιάδες (16.000) ευρώ. Απαραίτητη προϋπόθεση για τη μείωση του φόρου, αποτελεί η απόδειξή τους μέσω νομίμων παραστατικών και η εξόφλησή τους, με ηλεκτρονικά μέσα πληρωμής. Οι προτεινόμενες ρυθμίσεις συγκαταλέγονται στο πλαίσιο των παρεχόμενων κινήτρων που χορηγούνται για την πράσινη μετάβαση της οικονομίας και της κοινωνίας.

Τι ισχύει

Να θυμίσουμε ότι οι σχετικές δαπάνες συμπληρώνονται στους κωδικούς Κωδικοί 627-628

Σε αυτούς τους κωδικούς συμπληρώνεται το συνολικό ποσό των δαπανών που έχουν πραγματοποιηθεί εντός του φορολογικού έτους 2022 και αφορούν στη λήψη υπηρεσιών για ενεργειακή, λειτουργική και αισθητική αναβάθμιση κτιρίων του άρθρου 39 Β του ν.4172/2013. Με τις διατάξεις αυτές αναγνωρίζεται στο εξής μείωση από το φόρο εισοδήματος των φυσικών προσώπων, επί του ποσού των δαπανών που αφορούν λήψη υπηρεσιών για την αισθητική, λειτουργική και ενεργειακή αναβάθμιση κτιρίων, τα οποία δεν έχουν ήδη ενταχθεί ή δεν θα ενταχθούν σε πρόγραμμα αναβάθμισης κτιρίων και εφόσον οι εν λόγω δαπάνες πραγματοποιούνται με τη χρήση ηλεκτρονικού μέσου πληρωμής ή μέσω παρόχου υπηρεσιών πληρωμών. Οι δαπάνες, μειώνουν ισόποσα κατανεμημένες σε περίοδο τεσσάρων (4) ετών, σε ποσοστό σαράντα τοις εκατό (40%) του ύψους τους, τον φόρο εισοδήματος των φυσικών προσώπων, μέχρι του αναλογούντος για κάθε φορολογικό έτος φόρου, με ανώτατο συνολικά όριο δαπάνης τις δεκαέξι χιλιάδες (16.000) ευρώ. Αν το ποσό της πίστωσης που δικαιούται ο φορολογούμενος για το οικείο φορολογικό έτος είναι μεγαλύτερο από τον φόρο που αναλογεί, το πλεονάζον ποσό δεν επιστρέφεται, δεν συμψηφίζεται με άλλη φορολογική υποχρέωση, δεν μεταφέρεται και δεν εκπίπτει σε επόμενο φορολογικό έτος ούτε μεταφέρεται προς έκπτωση στον άλλο σύζυγο ή στο έτερο μέρος του συμφώνου συμβίωσης.

Επισημαίνεται ότι δεν απαιτείται να συμπληρώσετε το 1/4 της δαπάνης του προηγούμενου έτους, καθώς κατά την εκκαθάριση της δήλωσης υπολογίζεται αυτόματα η μείωση αυτή και θα εμφανίζεται στην πράξη προσδιορισμού φόρου.

Οι «επιλέξιμες δαπάνες» αναγνωρίζονται για τη μείωση του φόρου, εφόσον:

α) πραγματοποιούνται από 1/1/2020 έως και 31/12/2022 σε ακίνητα που βρίσκονται στην Ελλάδα και οι σχετικές υπηρεσίες παρέχονται από επιχειρήσεις με φορολογική κατοικία στην Ελλάδα ή που διατηρούν μόνιμη εγκατάσταση στην ημεδαπή και

β) δεν έχουν εκπέσει ως δαπάνη από τα ακαθάριστα έσοδα επιχειρηματικής δραστηριότητας, σύμφωνα με τις διατάξεις του ΚΦΕ.

Το ποσό της μείωσης του φόρου που δικαιούται ο φορολογούμενος υπολογίζεται επί ανώτατου συνολικού ορίου δαπάνης δεκαέξι χιλιάδων (16.000) ευρώ, για όλα τα έτη, ήτοι 2020, 2021 και 2022. Το ανώτατο ποσό μείωσης που δικαιούται ο φορολογούμενος ανέρχεται συνολικά στο ποσό των έξι χιλιάδων τετρακοσίων (6.400) ευρώ, κατανεμημένο στο έτος που πραγματοποιείται η δαπάνη ή μέρος αυτής και στα τρία επόμενα έτη (Σχετ. Α.1090/2021 ΚΥΑ).

Προσοχή: Απαραίτητη προϋπόθεση για τη μείωση του φόρου από το ποσό των δαπανών, αποτελεί η απόδειξή τους με νόμιμα παραστατικά του ν. 4308/2014 και η εξόφλησή τους με ηλεκτρονικά μέσα πληρωμής ή μέσω παρόχου υπηρεσιών πληρωμών. Στα παραστατικά απαιτείται να αναγράφεται διακριτά το ποσό που αφορά στα υλικά που χρησιμοποιήθηκαν σε σχέση με το ποσό που αφορά αποκλειστικά στη λήψη υπηρεσιών, διότι μόνο το μέρος της δαπάνης που αφορά στη λήψη υπηρεσιών εμπίπτει στις εν λόγω διατάξεις.

B.      Επιχορήγηση λογιστών-φοροτεχνικών:

Με την 6266/11.11.2022 που αφορά την Τέταρτη (4η) Τροποποίηση της Πρόσκλησης υποβολής αιτήσεων χρηματοδότησης επενδυτικών σχεδίων στη Δράση «Επιχορήγηση επιχειρήσεων παροχής λογιστικών και φοροτεχνικών υπηρεσιών» του Ε.Π. «Ανταγωνιστικότητα, Επιχειρηματικότητα και Καινοτομία (ΕΠΑνΕΚ)», ΕΣΠΑ 2014 - 2020 (045ΚΕ)Παράταση προθεσμίας ολοκλήρωσης επιλεξιμότητας δαπανών, δόθηκε παράταση στην υλοποίηση του προγράμματος επιχορήγησης λογιστών - φοροτεχνικών. Ποιο συγκεκριμένα με την δημοσίευση της, δόθηκε παράταση στην υλοποίηση του μέτρου από έξι (6) μήνες από την έγκριση της αίτησης  σε εννέα (9), και σε κάθε περίπτωση όχι πέραν της 31.12.2023  

Αλωνιάτης Απόστολος

Οικονομολόγος - φοροτεχνικός, Α' Αντιπρόεδρος του Ινστιτούτου Οικονομικών & Φορολογικών Μελετών (Ι.Ο.ΦΟ.Μ), Σύμβουλος Διοίκησης της PROSVASIS AEBE και συγγραφέας.

 Δημοσιεύθηκε στην εφημερίδα Voice (Finance & Markets Voice) , την  Κυριακή 20 Νοεμβρίου  2022.