Τα φορολογικά μέτρα βγήκαν από το καλάθι της φετινής ΔΕΘ 2026 Γράφει ο Απόστολος Αλωνιάτης Τα ανακοινωθέντα μέτρα θα ψηφιστούν τέλος Οκτωβρίου – αρχές Νοεμβρίου, με την κατάθεση του προϋπολογισμού.

 

Τα φορολογικά μέτρα βγήκαν από το καλάθι της φετινής  ΔΕΘ 2026

Γράφει ο Απόστολος Αλωνιάτης

Τα ανακοινωθέντα μέτρα θα ψηφιστούν τέλος Οκτωβρίου – αρχές Νοεμβρίου, με την κατάθεση του προϋπολογισμού.

Όπως κάθε χρόνο έτσι και φέτος, θα προσπαθήσουμε να παραθέσουμε, τα φορολογικά θέματα από τις εξαγγελίες του πρωθυπουργού στην Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης  2026

Οι κυριότερες εξαγγελίες αφορούν:

·         Την απαλλαγή για τους συνεπείς ελεύθερους επαγγελματίες από τις προσαυξήσεις βάσει του κύκλου εργασιών και της μισθοδοσίας προσωπικού, κατά τον υπολογισμό του ελάχιστου ποσού καθαρού εισοδήματος,

·         τον μηδενισμό του φορολογικού συντελεστή έως τα 20.000 ευρώ για τους κατά κύριο επάγγελμα αγρότες και τους τρίτεκνους, σε συνέχεια της φορολογικής μεταρρύθμισης του 2026,

·         τη μόνιμη αύξηση της ενίσχυσης του Νοεμβρίου σε συνταξιούχους, άτομα με αναπηρία και ανασφάλιστους υπερήλικες από 300 σε 400 ευρώ καθαρά και τη διεύρυνση της ενίσχυσης στο σύνολο των συνταξιούχων άνω των 65 ετών από τον Νοέμβριο 2026,

·         τη θέσπιση επιδόματος εορτών Χριστουγέννων 500 ευρώ μικτά στους δημοσίους υπαλλήλους από το 2027,

·         τη θέσπιση ειδικού επενδυτικού λογαριασμού όπου οι γονείς μπορούν να ανοίξουν για τα βρέφη κατά τα πρώτα δύο έτη από τη γέννησή τους, όπου η πολιτεία θα καταθέτει στο λογαριασμό το ποσό που βάζει κάθε χρόνο ο γονέας και μέχρι 1.200 ευρώ ετησίως, μέχρι τη συμπλήρωση των 18 ετών,

·         τη μείωση των ασφαλιστικών εισφορών κατά 0,5% από τον Απρίλιο 2027 για τον ιδιωτικό τομέα,

·         την κατάργηση του τέλους επιτηδεύματος ξεκινώντας από την Ελληνική Περιφέρεια και τη Θεσσαλονίκη,

·         τη μείωση της προκαταβολής φόρου από το 55% στο 50% για τους ελεύθερους επαγγελματίες από το φορολογικό έτος 2027 και τη σταδιακή μείωση κατά 5% ετησίως της προκαταβολής φόρου για τα νομικά πρόσωπα από το φορολογικό έτος 2028 ώστε από 80% σήμερα σταδιακά να μειωθεί στο 50%,

·         τη θέσπιση επιταχυνόμενων αποσβέσεων σε 6 έτη, από 10 έτη που ισχύει σήμερα, για επενδύσεις σε μηχανολογικό εξοπλισμό των επιχειρήσεων,

·         τη τιμαριθμοποίηση των αναπηρικών επιδομάτων,

·         για τον καθορισμό εξαρτώμενου τέκνου στη φορολογία εισοδήματος, δεν συνυπολογίζονται στο όριο των 3.000 ευρώ εισοδήματα από συντάξεις θανάτου που λαμβάνει το τέκνο. Με αυτόν τον τρόπο προστατεύεται φορολογικά η μονογονεϊκότητα λόγω χηρείας και ο γονέας λαμβάνει τους μειωμένους φορολογικούς συντελεστές που προβλέπονται αναλόγως του αριθμού των τέκνων (εκτιμάται ότι θα ωφεληθούν περίπου 14.000 μονογονεϊκές οικογένειες).

·         Αύξηση του φόρου στις αμοιβές που αφορούν διανομές κερδών σε μέλη Διοικητικών Συμβουλίων από τα κέρδη επιχειρήσεων,  κατά το ποσό που υπερβαίνουν τα 60.000 ευρώ θα φορολογούνται από 1/1/2027 με 15%. ( το μέτρο λήφθηκε λαμβάνοντας υπόψη ότι σε ορισμένες περιπτώσεις μελών Διοικητικών Συμβουλίων και ανώτερων στελεχών διανέμονται ιδιαίτερα υψηλές αμοιβές από τη συμμετοχή στα κέρδη που σήμερα φορολογούνται με τον συντελεστή φορολόγησης μερισμάτων 5%)

·         τη κατάργηση από το 2027 του ΕΝΦΙΑ σε οικισμούς έως 2.000 κατοίκους και έως 2.200 κατοίκους στη Δυτική Μακεδονία και

·         την αύξηση του Εθνικού Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων με νέες επενδύσεις που θα συντελέσουν μεταξύ άλλων και στη μείωση της τιμής του ηλεκτρικού ρεύματος.

Εξαγγέλθηκαν ακόμη μια σειρά μέτρα, που έχουν υιοθετηθεί για την αντιμετώπιση του στεγαστικού προβλήματος, όπως η επέκταση των μέτρων που έχουν θεσμοθετηθεί:

·         της τριετούς απαλλαγής από τον φόρο κενών ακινήτων που ενοικιάζονται,

·         η μείωση του φόρου εισοδήματος για δαπάνες αναβάθμισης κτιρίων,

·         η απαλλαγή ΦΠΑ στα νέα κτίρια και

·         η παράταση των περιορισμών στη βραχυχρόνια μίσθωση σε Αθήνα και Θεσσαλονίκη .

Εισάγονται  νέα μέτρα:

 Για τον περιορισμό της ζήτησης κατοικιών από τρίτες χώρες και συνεπώς τη μείωση της πίεσης στις τιμές των ακινήτων, το οποίο προβλέπει την αύξηση του φόρου μεταβίβασης από 3% σε 15% για κατοικίες που αγοράζονται από πολίτες τρίτων χωρών (εκτός ΕΕ).

Ακόμη  θεσμοθετείται νέο Πρόγραμμα “Σπίτι μου IΙI” για τη στήριξη της αγοράς πρώτης κατοικίας μέσω χαμηλότοκων στεγαστικών δανείων συνολικού ύψους 2 δισ. ευρώ μέσω της Ελληνικής Αναπτυξιακής Τράπεζας.

Επιπροσθέτως 1,5 δισ. ευρώ από τα δάνεια του Ταμείου Ανάκαμψης που μεταφέρθηκαν στην Ελληνική Αναπτυξιακή Τράπεζα θα χρησιμοποιηθούν για τη χρηματοδότηση δύο νέων προγραμμάτων αποκλειστικά για μικρομεσαίες επιχειρήσεις, ένα δανειοδοτικό πρόγραμμα ύψος 1,1 δισ. ευρώ και ένα εγγυοδοτικό πρόγραμμα 400 εκατ. ευρώ που με τη συμμετοχή του τραπεζικού συστήματος θα στηρίξουν τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις με σύνολο δανείων 5 δισ. ευρώ.

Το συνολικό κόστος των νέων μέτρων που δεν έχουν ακόμη θεσμοθετηθεί εκτιμάται σε 605 εκατ. για το 2026 και 2,2 δισ. ευρώ για το 2027, που αυξάνεται σταδιακά σε 3,6 δισ. ευρώ έως το 2030. Επιπλέον τα μέτρα που ήδη έχουν θεσμοθετηθεί και δεν έχουν ακόμη αποδοθεί, έχουν δημοσιονομικό κόστος που εκτιμάται σε 940 εκατ. ευρώ το 2026 και 2,8 δισ. ευρώ το 2027, που αυξάνεται σταδιακά σε 5,4 δισ. ευρώ έως το 2030. Συνεπώς το συνολικό ετήσιο κόστος των μέτρων που δεν έχουν ακόμη αποδοθεί (θεσμοθετημένα και μη) εκτιμάται σε 1,54 δισ. ευρώ για το 2026 και 5 δισ. ευρώ το 2027, που αυξάνεται σταδιακά σε 9 δισ. ευρώ έως το 2030.

Ελεύθεροι επαγγελματίες

Σχετικά με το μέτρο, στις διευκρινήσεις που έδωσε ο Υφυπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Δημήτρης Μαρκόπουλος, καταργούνται οι δύο προσαυξήσεις που επιβαρύνουν το τεκμαρτό εισόδημα, και συγκεκριμένα:

·         η προσαύξηση 10% επί του ετήσιου κόστους μισθοδοσίας του προσωπικού που απασχολεί η επιχείρηση,

·         η προσαύξηση 5% επί του ποσού κατά το οποίο ο κύκλος εργασιών υπερβαίνει τον μέσο ετήσιο κύκλο εργασιών του αντίστοιχου ΚΑΔ.

Παράλληλα, σύμφωνα με την παρουσίαση του Υφυπουργού, η απαλλαγή από τις συγκεκριμένες προσαυξήσεις συνδέεται με την «κουλτούρα συνέπειας» των ελεύθερων επαγγελματιών.

Ποιες είναι οι προϋποθέσεις;

Οι προϋποθέσεις, σύμφωνα με τον Υφυπουργό, είναι

·         Να έχουν αποστείλει οι ελεύθεροι επαγγελματίες τα απαραίτητα στοιχεία στο MyData για το εκάστοτε φορολογικό έτος.

·         Να έχουν ολοκληρώσει τη διασύνδεσή τους και να παραμένουν συνδεδεμένοι ολόκληρο το φορολογικό έτος, εφόσον έχουν υποχρέωση διασύνδεσης ταμειακών μηχανών και POS.

·         Να μην τους έχει επιβληθεί πρόστιμο από τη Φορολογική Αρχή ή την Αρχή Επιθεώρησης Εργασίας για τις χρήσεις των τελευταίων 5 φορολογικών ετών.

·         Να έχουν υποβάλει το σύνολο των δηλώσεων ΦΠΑ και εισοδήματος που αφορούν τα τελευταία 5 φορολογικά έτη έως 31/12 του τελευταίου φορολογικού έτους.

Τι αλλάζει για τα ταξί

Σημαντική αλλαγή προβλέπεται και για τα τεκμήρια που αφορούν τους εκμεταλλευτές ταξί, με το τεκμήριο να συνδέεται πλέον με το ποσοστό ιδιοκτησίας επί του οχήματος.

Όπως ανέφερε ο κ. Μαρκόπουλος, μέχρι σήμερα υπήρχε στρέβλωση στην περίπτωση συνιδιοκτησίας, καθώς ένα ποσοστό ιδιοκτησίας 50% αντιμετωπιζόταν ως προς το τεκμήριο όπως και η πλήρης, 100% ιδιοκτησία.

Η αλλαγή προβλέπει ότι το τεκμήριο θα μειώνεται αναλογικά με το ποσοστό ιδιοκτησίας. Έτσι, σε περίπτωση συνιδιοκτησίας 50%, το τεκμήριο θα μειώνεται κατά 50%.

Παράλληλα, προβλέπεται εξαίρεση από τα τεκμήρια για ανήλικα τέκνα έως 18 ετών που διαθέτουν άδεια ταξί. Η συγκεκριμένη ρύθμιση αφορά περιπτώσεις όπου η άδεια ταξί έχει περιέλθει σε ανήλικο τέκνο, μεταξύ άλλων λόγω θανάτου του γονέα.

Ο κ. Μαρκόπουλος σημείωσε, επίσης, ότι οι παρεμβάσεις για τον κλάδο των ταξί θα συνεχιστούν σε διυπουργικό επίπεδο με το Υπουργείο Μεταφορών, καθώς παραμένουν προς αντιμετώπιση και άλλα ζητήματα που αφορούν τον κλάδο, όπως οι θυρίδες των ταξί.

Μείωση τεκμηρίων σε μικρούς οικισμούς

Μείωση των τεκμηρίων κατά 50% προβλέπεται και για κατοικίες σε μικρούς οικισμούς, με διεύρυνση του πληθυσμιακού ορίου.

Συγκεκριμένα, σύμφωνα με την παρουσίαση του Υφυπουργού, η μείωση κατά 50% επεκτείνεται σε οικισμούς έως 2.000 κατοίκους, από το όριο των 1.500 κατοίκων που ισχύει σήμερα.

Η ρύθμιση δεν αφορά τους οικισμούς της Περιφέρειας Αττικής, με εξαίρεση την Περιφερειακή Ενότητα Νήσων. Στην εξαίρεση αυτή περιλαμβάνονται, όπως αναφέρθηκε χαρακτηριστικά, η Αίγινα, η Σαλαμίνα, ο Πόρος, η Ύδρα και το Αγκίστρι, δηλαδή τα νησιά που ανήκουν στην Α΄ και Β΄ Πειραιά.

Ειδικά για τη Δυτική Μακεδονία, το μέτρο είναι ακόμη ευρύτερο. Το όριο αυξάνεται στους 2.200 κατοίκους, από 1.700 κατοίκους που ισχύει σήμερα.

Τέλος Επιτηδεύματος

Κατάργηση σε διαφορετικά χρονικά διαστήματα του τέλους επιτηδεύματος. Η κατάργηση διαμορφώνεται ανάλογα με την έδρα των επιχειρήσεων. Ενώ οι επιχειρήσεις της Περιφέρειας και της Θεσσαλονίκης απαλλάσσονται πλήρως από το 2027, οι επιχειρήσεις της Αττικής θα δουν το τέλος να μειώνεται κατά 50% από το 2028 και να καταργείται οριστικά ένα χρόνο αργότερα, το 2029.

Εξειδίκευση

Στο πλαίσιο της εξειδίκευσης των μέτρων που ανακοινώθηκαν από τον Πρωθυπουργό στη Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης (ΔΕΘ), το οικονομικό επιτελείο παρουσίασε το χρονοδιάγραμμα για τη σταδιακή κατάργηση του τέλους επιτηδεύματος.

Σύμφωνα με τις ανακοινώσεις, το τέλος επιτηδεύματος καταργείται:

Από το 2027: για επιχειρήσεις με έδρα στην Περιφέρεια και στη Θεσσαλονίκη, καθώς και στα νησιά της Περιφέρειας Νήσων της Αττικής.

Από το 2028: το τέλος επιτηδεύματος στην Αττική μειώνεται κατά 50%.

Από το 2029: το τέλος επιτηδεύματος καταργείται πλήρως και πανελλαδικά.

Η αλλαγή αφορά σημαντικό αριθμό επιχειρήσεων. Όπως αναφέρθηκε στη συνέντευξη Τύπου, τέλος επιτηδεύματος είχε βεβαιωθεί σε 245.003 νομικά πρόσωπα, εκ των οποίων περίπου τα μισά, 121.922, έχουν έδρα εκτός Αττικής.

Παραδείγματα που έδωσε το υπουργείο

Η εφαρμογή του μέτρου αποτυπώνεται στα παραδείγματα που παρουσιάστηκαν από το οικονομικό επιτελείο.

α) Επιχείρηση με έδρα στη Λάρισα και χωρίς υποκατάστημα

Το τέλος επιτηδεύματος ανέρχεται σε 800 ευρώ. Από το 2027 το ποσό καταργείται, με αποτέλεσμα η επιχείρηση να έχει ετήσιο όφελος 800 ευρώ.

β) Επιχείρηση με έδρα και ένα υποκατάστημα στη Θεσσαλονίκη

Το τέλος επιτηδεύματος για το 2026 ανέρχεται συνολικά σε 1.600 ευρώ. Με την κατάργηση από το 2027, η επιχείρηση απαλλάσσεται από το συγκεκριμένο κόστος, με όφελος 1.600 ευρώ.

γ) Επιχείρηση με έδρα στην Αθήνα και δύο υποκαταστήματα, ένα στη Θεσσαλονίκη και ένα στην Πάτρα

Στην περίπτωση αυτή, η κατάργηση εφαρμόζεται σταδιακά, καθώς η έδρα βρίσκεται στην Αττική.

Για το 2026 το συνολικό τέλος ανέρχεται σε 2.200 ευρώ.

Το 2027, με την κατάργηση του τέλους για τα υποκαταστήματα που βρίσκονται εκτός Αττικής, το ποσό περιορίζεται κατά 1.200 ευρώ, με την επιχείρηση να καταβάλλει 1.000 ευρώ λόγω της έδρας στην Αττική.

Το 2028, με τη μείωση κατά 50% του τέλους στην Αττική, το ποσό των 1.000 ευρώ περιορίζεται σε 500 ευρώ, αυξάνοντας το συνολικό όφελος για την επιχείρηση στα 1.700 ευρώ.

Το 2029 το τέλος επιτηδεύματος καταργείται πλήρως και η συγκεκριμένη επιχείρηση έχει συνολικό ετήσιο όφελος 2.200 ευρώ.

Τι ισχύει για το 2026

Να θυμίσουμε ότι για το φορολογικό έτος 2026 , δηλαδή για τις δηλώσεις που θα κατατεθούν από 15 Μαρτίου έως 15 Ιουλίου 2027, για το τέλος επιτηδεύματος έχουμε:

Είδος Επιχείρησης	Ποσό
Ατομικές Επιχειρήσεις	Καταργήθηκε
Νομικά Πρόσωπα (έδρα <200.00 κάτοικοι)	800 €
Νομικά Πρόσωπα (έδρα πάνω από 200.00 κάτοικοι)	1.000 €
Αστικές Μη Κερδοσκοπικές	500 € (400€ έδρα<200.000 κάτοικοι)
Υποκατάστημα Νομικού Προσώπου	600 €
Υποκατάστημα Αστικής Μη Κερδοσκοπικής	300 €

 

 

 

Προκαταβολή

Και εδώ έχουμε δυο διαφορετικές περιπτώσεις την μείωση για τα φυσικά πρόσωπα επιτηδευματίες και για τα νομικά πρόσωπα

Φυσικά πρόσωπα

Για τις ατομικές επιχειρήσεις, η προκαταβολή φόρου θα μειωθεί στο 50% -από 55%, από το φορολογικό έτος 2027

Νομικά πρόσωπα

Με χρονοδιάγραμμα εξαετίας θα μειωθεί η προκαταβολή φόρου για τα νομικά πρόσωπα, από το 80% που ισχύει σήμερα στο 50%. Η μείωση θα ξεκινήσει από το φορολογικό έτος 2028 και θα ολοκληρωθεί το 2033, με το όφελος να αποτυπώνεται στις φορολογικές δηλώσεις που υποβάλλονται έως το 2034. Έτσι, τα νομικά πρόσωπα θα χρειαστεί να περιμένουν έως το 2034 για να δουν πλήρως στις δηλώσεις τους τη μείωση της προκαταβολής στο 50%.

Συγκεκριμένα, η προκαταβολή φόρου των νομικών προσώπων θα μειώνεται κατά 5 ποσοστιαίες μονάδες κάθε χρόνο, από 80% που ισχύει σήμερα, έως ότου διαμορφωθεί στο 50% από το φορολογικό έτος 2033.

Η εξέλιξη της προκαταβολής φόρου για τα νομικά πρόσωπα:

Φορολογικό έτος 2028: 75%

Φορολογικό έτος 2029: 70%

Φορολογικό έτος 2030: 65%

Φορολογικό έτος 2031: 60%

Φορολογικό έτος 2032: 55%

Φορολογικό έτος 2033 και εφεξής: 50%

Η μείωση αφορά τις δηλώσεις που υποβάλλονται από το 2029 και σταδιακά μέχρι το 2034.

Με την ολοκλήρωση της σταδιακής μείωσης, η προκαταβολή φόρου των νομικών προσώπων θα διαμορφωθεί επίσης στο 50%, όπως και για τις ατομικές επιχειρήσεις.

Λοιπές φορολογικές αλλαγές

Πέρα από τις αλλαγές που αναλύσαμε, έχουμε και τις παρακάτω παρεμβάσεις και τον χρόνο εφαρμογής

Αγρότες

Θεσπίζεται μηδενικός φόρος για τους κατ’ επάγγελμα αγρότες με εισοδήματα (κέρδη) έως 20.000 ευρώ. (Θα ισχύσει από φέτος, δηλαδή φορολογικό έτος 2026).

Το μέτρο αυτό αφορά περίπου 50.000 παραγωγούς

Τρίτεκνοι

Προβλέπεται μηδενικός φόρος για περίπου 87.000 τρίτεκνους με εισόδημα έως 20.000 ευρώ (από το 2027).

ΕΝΦΙΑ

Από το 2027 επεκτείνεται η κατάργηση του ΕΝΦΙΑ σε ακόμα 131 οικισμούς ώστε να φτάσει συνολικά η κατάργηση στους 12.855 οικισμούς. Ο συγκεκριμένος φόρος παύει να επιβαρύνει 650.000 ιδιοκτήτες.

Φόρος μεταβίβασης ακινήτων

Ο φόρος μεταβίβασης ακινήτων αυξάνεται από 3% σε 15% όταν οι αγοραστές προέρχονται από τρίτες χώρες, εκτός Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Αύξηση φόρου μερισμάτων για Διανομές κερδών σε Μέλη Διοικητικών Συμβουλίων

Διανομές κερδών προς μέλη Διοικητικών Συμβουλίων (διανομές από τα κέρδη των νομικών προσώπων), όταν υπερβαίνουν τις 60.000 ευρώ, θα φορολογούνται με συντελεστή 15% αντί 5% που είναι σήμερα ο συντελεστής.

Αποσβέσεις

Επιτάχυνση από τα 10 στα 6 χρόνια των αποσβέσεων των επιχειρήσεων για την ανανέωση του εξοπλισμού τους

Χρόνος ψήφισης

Σύμφωνα με τα όσα ειπώθηκαν στην  συνέντευξη τύπου τα μέτρα θα ψηφιστούν τέλος Οκτωβρίου αρχές Νοεμβρίου, όπως κάθε χρόνο, δηλαδή με την κατάθεση του προϋπολογισμού.

Στην πορεία θα προσπαθήσουμε να αναλύσουμε και τα υπόλοιπα φορολογικά θέματα  που εδώ παρουσιάσαμε εν συντομία.

Ο Απόστολος Αλωνιάτης είναι οικονομολόγος – φοροτεχνικός, Α’ Αντιπρόεδρος του Ινστιτούτου Οικονομικών & Φορολογικών Μελετών (Ι.Ο.ΦΟ.Μ), Σύμβουλος Διοίκησης της ENTERSOFTONE και συγγραφέας.

Δημοσιεύθηκε στην εφημερίδα One Voice (Finance & Markets Voice) , την Κυριακή 13  Σεπτεμβρίου 2026