ΥΠΕΝ: Τι αλλάζει από το 2020 στο Κτηματολόγιο

Τετάρτη, 06 Νοεμβρίου 2019 17:52

 

UPD:17:53

ΑΠΕ-ΜΠΕ/ΜΑΡΓΑΡΙΤΑ ΚΙΑΟΥ

A- A A+

ΥΠΕΝ - Ελληνικό Κτηματολόγιο

Τρεις δέσμες μέτρων για το Κτηματολόγιο, «διορθωτικές κινήσεις για να μπορέσει να ανταποκριθεί στις επόμενες κρίσιμες φάσεις ολοκλήρωσής του μειώνοντας δραστικά τους χρόνους και την ταλαιπωρία των πολιτών», ανακοίνωσε την Τετάρτη η ηγεσία του υπουργείου Περιβάλλοντος.

Ειδικότερα, σύμφωνα με τον υφυπουργό, Δημήτρη Οικονόμου, η πρώτη δέσμη αφορά στις νομοθετικές και οργανωτικές παρεμβάσεις για την αποτελεσματικότερη λειτουργία του Κτηματολογίου.

Η σημαντικότερη νομοθετική παρέμβαση αφορά στην παράταση της μετεξέλιξης των υποθηκοφυλακείων σε κτηματολογικά γραφεία.

Η μετεξέλιξη των 292 υποθηκοφυλακείων σε 17 κεντρικά κτηματολογικά γραφεία και 75 υποκαταστήματα, υπό τη διαχείριση του Κτηματολογίου, προβλέπεται ήδη από σχετικό νόμο που ψηφίστηκε το 2018 και προβλέπει την ολοκλήρωση του μετασχηματισμού μέχρι τον Ιανουάριο του 2020.

«Για να μπορέσει η μετεξέλιξη των υποθηκοφυλακίων να ολοκληρωθεί με απόλυτη επιτυχία, θα προχωρήσουμε σε παράταση της προθεσμίας ολοκλήρωσης μέχρι το 2022. Δίνουμε δύο χρόνια ως προθεσμία ολοκλήρωσης, όπως έδινε και ο νόμος αρχικά« είπε ο υφυπουργός. 

Παράλληλα, δρομολογούνται ενέργειες για την άμεση στελέχωση του Κτηματολογίου, καθώς υπάρχει σοβαρή υποστελέχωση στο νομικό τμήμα του Οργανισμού. Στόχος είναι σύντομα να στελεχωθεί το εν λόγω τμήμα με τους 40 νομικούς επιστήμονες που απομακρύνθηκαν μέσω της αναβίωσης της έμμισθης εντολής που είχαν.

Παράλληλα, μέσω ΑΣΕΠ και σε συνεννόηση με τα υπουργεία Οικονομικών και Εσωτερικών, δρομολογείται η πρόσληψη υπαλλήλων για τη στελέχωση των κατά τόπους κτηματολογικών γραφείων του Φορέα, όπως προβλέπεται από τον νόμο του 2018 που αφορά τη λειτουργία του Κτηματολογίου.

Τέλος, στο πλαίσιο της επιτυχούς ολοκλήρωσης της διαδικασίας μετεξέλιξης των υποθυκοφυλακείων σε κτηματολογικά γραφεία, δρομολογείται η πρόσληψη 50 ατόμων που θα υλοποιήσουν το σημαντικό αυτό έργο. Οι 50 αυτές προσλήψεις θα χρηματοδοτηθούν από πόρους του Κτηματολογίου χωρίς καμία επιβάρυνση του κρατικού προϋπολογισμού.

Νέες ψηφιακές υπηρεσίες 

Η δεύτερη δέσμη μέτρων αφορά στις νέες ψηφιακές υπηρεσίες που πρόκειται να εισαχθούν στη καθημερινότητα του Κτηματολογίου. «Θέλουμε το Κτηματολόγιο για εξυπηρετεί πρωτίστως τον πολίτη, χωρίς ταλαιπωρία και περιττά έξοδα. Στόχος μας είναι χρονοβόρες και κοστοβόρες διαδικασίες για τον πολίτη σήμερα να αντικατασταθούν από το πάτημα ενός κουμπιού αύριο» ανέφερε ο κ. Οικονόμου.

Ενδεικτικά, οι νέες ψηφιακές υπηρεσίες που εισάγονται είναι:

Πρώτον, η παραγγελία, πληρωμή και χορήγηση πιστοποιητικών από τα Κτηματολογικά Γραφεία του Φορέα θα γίνεται πλέον ηλεκτρονικά. Με αυτόν τον τρόπο εξοικονομείται χρόνος και χρήματα για τους πολίτες. Σήμερα όλα αυτά γίνονται μόνο στα κατά τόπους Γραφεία, όπου ο πολίτης πρέπει να πάει και να στηθεί στην ουρά. Ο χρόνος υλοποίησης της υπηρεσίας προβλέπεται για το πρώτο δίμηνο του 2020.  

Δεύτερον, η υποβολή συμβολαίων στα Γραφεία του Φορέα από τον συμβολαιογράφο θα γίνεται πλέον ηλεκτρονικά και χωρίς εμπλοκή του πολίτη. Και με αυτήν την νέα ψηφιακή υπηρεσία οι πολίτες γλιτώνουν χρόνο και χρήματα, καθώς σήμερα η διαδικασία αυτή γίνεται μόνο αυτοπροσώπως στα κατά τόπους Γραφεία. Ο χρόνος υλοποίησης προσδιορίζεται για το πρώτο τετράμηνο του 2020.

Τρίτον, η ηλεκτρονική υποβολή λοιπών πράξεων (δικαστικών αποφάσεων κλπ) στα Γραφεία του Φορέα από τον δικηγόρο ή δικαστικό επιμελητή, χωρίς εμπλοκή του πολίτη. Σήμερα η εν λόγω διαδικασία γίνεται μόνο στα Γραφεία και με αυτοπρόσωπη παρουσία του πολίτη, κάτι που πλέον δε θα χρειάζεται. Ο χρόνος υλοποίησης προσδιορίζεται για το πρώτο τετράμηνο 2020.

Τέταρτον, η ηλεκτρονική - εξ αποστάσεως έρευνα στα κτηματολογικά στοιχεία για όλες τις περιοχές που έχει ολοκληρωθεί η κτηματογράφηση. Σήμερα αυτό συμβαίνει μόνο στα Κτηματολογικά Γραφεία και με φυσική παρουσία. Ως χρόνος υλοποίησης ορίζεται το πρώτο εξάμηνο του επόμενου έτους.

Πέμπτον, ο προδικαστικός έλεγχος που θα γίνεται πλέον ηλεκτρονικά, καθώς θα δίνει πλέον τη δυνατότητα απευθείας σύνδεσης της εργασίας του μηχανικού με τη λειτουργούσα βάση του Κτηματολογίου. Με αυτόν τον τρόπο εξασφαλίζεται άμεση πληροφόρηση, κάτι που στο παρελθόν ήθελε μήνες, καθυστερώντας την υλοποίηση δικαστικών αποφάσεων σε περιπτώσεις αγωγών που αφορούσαν χωρικές μεταβολές.

Για όλες αυτές τις ψηφιακές υπηρεσίες πρόκειται να εκδοθούν άμεσα Κοινές Υπουργικές Αποφάσεις το αμέσως προσεχές χρονικό διάστημα.

Μητρώο μηχανικών

Η τρίτη δέσμη μέτρων αφορά την ενίσχυση της συνεργασίας του Ελληνικού Κτηματολογίου με επαγγελματίες που είναι απαραίτητοι για την επιτυχή ολοκλήρωση του.

Προς την κατεύθυνση αυτή, δημιουργείται Μητρώο διαπιστευμένων μηχανικών για τη στήριξη του μετασχηματισμού του Κτηματολογίου. Σχεδιάζεται σε συνεργασία με το ΤΕΕ η υλοποίηση του θεσμού του διαπιστευμένου μηχανικού για το Κτηματολόγιο, κάτι που ισχύει στις περισσότερες ευρωπαϊκές χώρες κι έχει ήδη προβλεφθεί νομοθετικά, χωρίς όμως να έχει υλοποιηθεί ως σήμερα. Το Μητρώο θα βελτιώσει αισθητά την εξυπηρέτηση του πολίτη, καθώς θα επιταχυνθούν σημαντικά οι διαδικασίες. Η υλοποίηση του δρομολογείται για το πρώτο εξάμηνο του 2020.

Παράλληλα, το Ελληνικό Κτηματολόγιο θα προχωρήσει σε προγραμματικές συμβάσεις με τους κατά τόπους Δικηγορικούς Συλλόγους για τη στήριξη του μετασχηματισμού του Κτηματολογίου, ανάλογα με τις τοπικές ανάγκες λειτουργίας των Κτηματολογικών Γραφείων. Σήμερα, στα Γραφεία υπάρχουν καθυστερήσεις λόγω υποστελέχωσης από δικηγόρους και δεν υπάρχει μηχανισμός υποστήριξης από την κεντρική υπηρεσία. Η υλοποίηση των προγραμματικών συμβάσεων δρομολογείται για το πρώτο τρίμηνο του 2020.

Σύμφωνα με τον υφυπουργό, με την υλοποίηση των μέτρων αυτών, το Ελληνικό Κτηματολόγιο «κλείνει με παθογένειες και δυσλειτουργίες του παρελθόντος, ενισχύει τις δομές του με το απαραίτητο επιστημονικό προσωπικό και παράλληλα οπλίζεται με νέες ψηφιακές υπηρεσίες προς όφελος του πολίτη και της επιτάχυνσης των διαδικασιών».

Κωστής Χατζηδάκης: Το Κτηματολόγιο εξελίσσεται θετικά

Στη σημερινή συνέντευξη Τύπου για την παρουσίαση της προόδου που, σύμφωνα με τον ΥΠΕΝ, υπάρχει μέχρι στιγμής στο Κτηματολόγιο, αλλά και τις επόμενες κινήσεις που θα γίνουν από την πλευρά της κυβέρνησης και της διοίκησης του Κτηματολογίου, ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Κωστής Χατζηδάκης, αναγνώρισε πως για το Κτηματολόγιο «οι προκάτοχοί μου έχουν κάνει σοβαρή δουλειά». Όπως είπε, στο Κτηματολόγιοι «έχουν γίνει βήματα προς τα μπρος», έχει προχωρήσει σε σημαντικό βαθμό ωρίμανσης και σήμερα βρίσκεται λίγο πριν από την ολοκλήρωση της πρώτης φάσης της κτηματογράφησης. «Τα πράγματα θα ήταν ακόμα καλύτερα εάν δεν είχε υπάρξει αυτή η παρέμβαση στον νομικό τύπο με τον οποίο λειτουργεί το Κτηματολόγιο, αν ήταν ακόμα Ανώνυμη Εταιρεία και δεν υπήρχε ο τελευταίος νόμος του Κτηματολογίου, αν δεν θα χανόντουσαν περίπου 8 μήνες στην αλλαγή της νομικής μορφής και η κτηματογράφηση θα είχε προχωρήσει καλύτερα» επισήμανε.

Ο κ. Χατζηδάκης υπογράμμισε πως στόχος τόσο της πολιτικής ηγεσίας του υπουργείου, όσο και της νέας διοίκησης του Κτηματολογίου, από την πρώτη στιγμή, ήταν να επιταχυνθούν ακόμα περισσότερο οι ρυθμοί. «Και σήμερα μπορούμε να πούμε με βεβαιότητα πως υπάρχουν αποτελέσματα και μάλιστα πολύ θετικά σε σχέση με την ολοκλήρωση του έργου. Οι πολίτες πλέον έχουν αρχίσει να παίρνουν την υπόθεση "Κτηματολόγιο" στα χέρια τους» ανέφερε.

Σύμφωνα με τον υπουργό, τα στοιχεία δείχνουν μια ισχυρή ανταπόκριση των πολιτών στην πρόσκληση του Ελληνικού Κτηματολογίου να δηλώσουν την ακίνητη ιδιοκτησία τους. «Προφανώς έχουν πειστεί πως το Κτηματολόγιο μπορεί και πρέπει να ολοκληρωθεί προς όφελος όλων. Κι έχουν επίσης πειστεί ότι θα μπει ένα τέλος στις παρατάσεις και τα πράγματα θα αρχίσουν να σχηματοποιούνται» τόνισε.

Απολογισμός δηλώσεων

Όπως εξηγησε, τους τελευταίους δυο μήνες, το Ελληνικό Κτηματολόγιο κατάφερε να ολοκληρώσει με επιτυχία το κλείσιμο 21 Περιφερειακών Ενοτήτων στις οποίες έληξε η προθεσμία υποβολής δηλώσεων. Σημαντικό στοιχείο, συμπλήρωσε, είναι πως οι μήνες Σεπτέμβριος και Οκτώβριος υπήρξαν οι καλύτεροι μήνες για το Ελληνικό Κτηματολόγιο αναφορικά με τη συλλογή δηλώσεων για ολόκληρο το 2019.

Ο Κωστής Χατζηδάκης σημείωσε πως ειδικά για τον μήνα Σεπτέμβριο, ο αριθμός των δηλώσεων που συγκεντρώθηκε ξεπέρασε τις 700.000. Το ποσοστό συλλογής δηλώσεων έχει φτάσει πλέον στο 70% των κατ’ εκτίμηση δηλώσεων για τις περιοχές που η προθεσμία έληξε τέλος Σεπτεμβρίου, ξεπερνώντας κατά πολύ τον συμβατικό στόχο του 55%, που ήταν ο στόχος που είχε τεθεί και παλαιότερα από τη διοίκηση του Κτηματολογίου και που έχει να κάνει και με τις συμβάσεις με τους αναδόχους.

Τον μήνα Οκτώβριο, τα πράγματα πήγαν επίσης πολύ θετικά, καθώς ο συνολικός αριθμός δηλώσεων που συλλέχθηκε ξεπέρασε τις 950.000. Πρόκειται για το μεγαλύτερο πλήθος δηλώσεων που συλλέχτηκαν από όλους τους μήνες του 2019.

Το ποσοστό συλλογής ξεπέρασε έχει ξεπεράσει τον Οκτώβριο το 65% των κατ’ εκτίμηση δικαιωμάτων στις περιοχές που έληξαν οι προθεσμίες 31 Οκτωβρίου, ξεπερνώντας και εδώ τον συμβατικό στόχο του 55%, ενώ οι πολίτες συνεχίζουν να υποβάλουν δηλώσεις.

Ο ΥΠΕΝ διευκρίνισε πως στο συνολικό ποσοστό συλλογής δηλώσεων συμπεριλαμβάνονται και οι δηλώσεις «εμπρόθεσμης υποβολής», εκείνες οι δηλώσεις δηλαδή που πήραν αριθμό πρωτοκόλλου και για τις οποίες οι πολίτες θα προσκομίσουν τα απαιτούμενα δικαιολογητικά σε μεταγενέστερο χρόνο. Η διαδικασία αυτή διευκολύνει ειδικά εκείνους που σπεύδουν να δηλώσουν την ακίνητη ιδιοκτησία τους λίγες μόνο μέρες πριν από τη λήξη της προθεσμίας. Με τη διαδικασία «εμπρόθεσμης προσέλευσης» ο πολίτης αποφεύγει την ταλαιπωρία της αυξημένης κίνησης των τελευταίων ημερών και επιστρέφει μετά από κάποιες ημέρες στα κτηματολογικά γραφεία για να ολοκληρώσει τη δήλωση του προσκομίζοντας τα απαιτούμενα δικαιολογητικά.

Σύμφωνα με τα στοιχεία του ΥΠΕΝ, συνολικά για τη χώρα, μέχρι σήμερα, από τα εκτιμώμενα από τους ειδικούς 39,1 εκατομμύρια συνολικά δικαιώματα:

• Έχουν ήδη ολοκληρωθεί τα 13 εκατομμύρια (33%). Πρόκειται για περιοχές στις οποίες έχει ολοκληρωθεί η κτηματογράφηση, κυρίως σε αστικές περιοχές, και στις οποίες λειτουργεί κανονικά το κτηματολόγιο.
• Είναι σε προχωρημένη επεξεργασία 7,5 εκατομμύρια (19%). Αφορούν περιοχές υπό κτηματογράφηση, που όμως έχει ολοκληρωθεί η περίοδος συλλογής δηλώσεων και έχουμε πάει σε επόμενα στάδια.
• Είναι σε εξέλιξη συλλογή δηλώσεων για 15 εκατομμύρια δικαιώματα (39%). Πρόκειται για τις 34 συμβάσεις που τρέχουν σήμερα και στις οποίες συλλέγονται δηλώσεις.
• Εκκρεμούν 2,7 εκατομμύρια δικαιώματα (7%) σε μελέτες που δεν έχουν ανατεθεί ως σήμερα, είναι για τις συγκεκριμένες 5 περιφερειακές ενότητες.
• Οκτακόσιες χιλιάδες (800.000) δικαιώματα (2%) αφορούν τη μετάβαση από το παλαιού τύπου Κτηματολόγιο, το οποίο είναι από τον καιρό της Ιταλοκρατίας, στα νησιά Ρόδος, Κως και Λέρος στο νέο Κτηματολόγιο.

Λήξη προθεσμιών

Ο κ. Χατζηδάκης τόνισε πως «πλέον το παζλ του Κτηματολογίου αρχίζει να συμπληρώνεται. Και μαζί με αυτό αρχίζει και σχηματοποιείται σιγά-σιγά το λεγόμενο γεωχωρικό υπόβαθρο της χώρας, που αποτελεί απαραίτητη προϋπόθεση για να μπορέσουμε να διαμορφώσουμε σε δεύτερη φάση τον ενιαίο ψηφιακό χάρτη».

Όπως υπενθύμισε, τον Νοέμβριο λήγουν οι προθεσμίες σε 10 Περιφερειακές ενότητες και συγκεκριμένα στις:

• Καστοριάς/Φλώρινας
• Στο υπόλοιπο Μαγνησίας και Σποράδων
• Ευβοίας
• Αχαΐας
• Μεσσηνίας
• Λακωνίας
• Αργολίδας/Κορινθίας
• Δυτικής Αττικής/ Νησιών Αττικής
• Σάμου/Χίου/Ικαρίας
• Αιγίου,

ενώ τον Δεκέμβριο λήγουν οι προθεσμίες στα νησιά Ζάκυνθος, Κεφαλονιά και Ιθάκη. Κατά τον υπουργό, η ανταπόκριση των πολιτών και σε αυτές τις περιοχές είναι επίσης θετική και η εκτίμηση είναι πως και τον Νοέμβριο η κτηματογράφηση θα κλείσει πιάνοντας τους συμβατικούς στόχους. 

Ο κ. Χατζηδάκης ξεκαθάρισε πως οι πολίτες που δε δηλώσουν εγκαίρως την ιδιοκτησία τους, δεν θα την χάσουν. «Κανένας πολίτης δεν πρόκειται να χάσει την περιουσία του επειδή καθυστέρησε να δηλώσει το ακίνητό του στο Κτηματολόγιο. Εκείνο όμως που θα συμβεί είναι πως δεν θα μπορεί να αξιοποιήσει  εκ των πραγμάτων όσο εύκολα νομίζει την ιδιοκτησία του. Θα ταλαιπωρείται κάθε φορά που θα θέλει να μεταβιβάσει ή να αλλάξει το ιδιοκτησιακό καθεστώς του ακινήτου του.

Αντιθέτως, με τη δήλωση της ιδιοκτησίας στο Κτηματολόγιο, οι πολίτες θωρακίζουν και αναβαθμίζουν την περιουσία τους, προστατεύοντας στην πραγματικότητα τους εαυτούς τους. Την καθιστούν εύκολα εκμεταλλεύσιμη κι απαλλαγμένη από περιττή γραφειοκρατία κι αυξημένο κόστος στο μέλλον».

Πρόστιμα από το α΄ εξάμηνο του 2020

Ο ΥΠΕΝ τόνισε πως τα πρόστιμα θα ενεργοποιηθούν, ως υποχρέωση που απορρέει από την εφαρμογή του νόμου. «Οι νόμοι του κράτους πρέπει να εφαρμόζονται. Υπάρχει ο νόμος 2308/1995, που προβλέπει την επιβολή προστίμων. Έχουμε δεσμευθεί πως δε θα προβούμε ακαριαία στην εφαρμογή του νόμου και στην έκδοση της Κοινής Υπουργικής Απόφασης, θέλοντας με αυτόν τον τρόπο να δώσουμε για κάποιο διάστημα τη δυνατότητα στους πολίτες να σπεύσουν να κάνουν ό,τι έκανε η συντριπτική πλειονότητα και να σπεύσουν να δηλώσουν την ακίνητη ιδιοκτησία τους.

Προς το παρόν οι πολίτες μπορούν να δηλώσουν τα ακίνητά τους ακόμη και εκπρόθεσμα χωρίς την επιβολή κανενός προστίμου. Ωστόσο, από τώρα ενημερώνουμε, και προκειμένου να υπάρξει άνεση χρόνου, ότι τα πρόστιμα θα ενεργοποιηθούν εντός του πρώτου εξαμήνου του νέου έτους. Και το ύψος των προστίμων θα συνδέεται τόσο με την αξία της ακίνητης ιδιοκτησίας, όσο και με τον χρόνο καθυστέρησης... Όποιος καθυστερήσει και έχει μεγαλύτερη περιουσία, θα πληρώσει περισσότερο από αυτόν που έχει μικρότερη περιουσία. Κι όποιος καθυστερήσει τρία χρόνια, θα πληρώσει περισσότερα από αυτόν που καθυστέρησε τρεις μήνες» είπε, σημειώνοντας πως προς αυτή την κατεύθυνση θα προετοιμαστούν οι σχετικές διατάξεις «και πιστεύουμε ότι, καθώς υπάρχει η άνεση χρόνου και η έγκαιρη ενημέρωση από μέρους μας, κανένας πολίτης τελικά δεν θα χρειαστεί να πληρώσει κανένα πρόστιμο» ανέφερε.

e-Κτηματολόγιο κι άλλες ενισχυτικές παρεμβάσεις

Ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας έθεσε ως στόχο το Ελληνικό Κτηματολόγιο «να αποβάλλει τα βαρίδια του παρελθόντος και να μπορέσει να λειτουργήσει πιο αποτελεσματικά και πιο ευέλικτα στο εγγύς μέλλον. Να μπορεί να εξυπηρετεί καλύτερα τον πολίτη».

Για να γίνει αυτό, όπως είπε, απαιτούνται παρεμβάσεις σε τρία επίπεδα:

«Πρώτον, άμεσες νομοθετικές παρεμβάσεις που θα στοχεύουν στην καλύτερη λειτουργία του Κτηματολογίου, στην άμεση στελέχωσή του με το απαραίτητο επιστημονικό προσωπικό. Για τον σκοπό αυτό δρομολογείται άμεση η επιστροφή των δικηγόρων που απομακρύνθηκαν εξαιτίας της αχρείαστης αλλαγής του νομικού καθεστώτος του Κτηματολογίου καθώς και η πρόσληψη όσων υπαλλήλων χρειαστούν, μέσω ΑΣΕΠ φυσικά και σε συνεννόηση με τα Υπουργεία Οικονομικών και Εσωτερικών, για την στελέχωση των κατά τόπους κτηματολογικών γραφείων του Φορέα.

Δεύτερον, πάμε σε εφαρμογή σύγχρονων ψηφιακών υπηρεσιών, που θα διευκολύνουν τον πολίτη στις υποθέσεις του με το Κτηματολόγιο. Κάνουμε πράξη, με άλλα λόγια, το Ηλεκτρονικό Κτηματολόγιο.

Τρίτον, προχωρούμε σε παρεμβάσεις που αξιοποιούν επαγγελματίες, όπως μηχανικούς και δικηγόρους για την ταχύτερη ολοκλήρωση του Κτηματολογίου και την αποτελεσματικότερη λειτουργία του. Δρομολογείται για παράδειγμα, σε συνεργασία με το Τεχνικό Επιμελητήριο Ελλάδας, η υλοποίηση του θεσμού του διαπιστευμένου μηχανικού, που ισχύει στις περισσότερες ευρωπαϊκές χώρες».

naftemporiki.gr

Φρέσκα «φέσια» στην Εφορία από 500.000 φορολογούμενους

Δραματική αύξηση των ΑΦΜ με ληξιπρόθεσμες οφειλές στην Εφορία καταγράφεται τον Σεπτέμβριο έναντι του Αυγούστου. Συνολικά 1,8 εκατομμύρια φορολογούμενοι είναι εκτεθειμένοι σε αναγκαστικά μέτρα, ενώ το 1,2 εκατ. τα έχει ήδη υποστεί.

Χτύπησαν κόκκινο οι οφειλέτες με ληξιπρόθεσμα χρέη στην Εφορία τον μήνα Σεπτέμβριο καθώς για πρώτη φορά στη διάρκεια του έτους ανήλθαν σε 4.351.315 ή 476.413 περισσότεροι απ’ ό,τι τον Αύγουστο (3.874.902).

Στο ίδιο διάστημα, τα «φρέσκα» (σ.σ. δημιουργήθηκαν το 2019) χρέη έφτασαν τα 529 εκατ. ευρώ και αφορούν μόνο σε απλήρωτους φόρους.

Τα στοιχεία της ΑΑΔΕ δείχνουν ότι από την αρχή του έτους έως τον Σεπτέμβριο, τα «φρέσκα» ληξιπρόθεσμα χρέη έφτασαν μια ανάσα από τα 5 δισ. ευρώ (4,907 δισ. ευρώ), ποσό που έρχεται να προστεθεί σε ένα συνολικό ληξιπρόθεσμο υπόλοιπο 104,916 δισ. ευρώ.

Στο μέτωπο των αναγκαστικών μέτρων είσπραξης, περίπου 1,8 εκατομμύρια οφειλέτες είναι εκτεθειμένοι σε αναγκαστικά μέτρα είσπραξης, ενώ περισσότεροι από 1,2 εκατομμύρια έχουν ήδη υποστεί κατασχέσεις. Το πλήθος των τελευταίων μάλιστα αυξήθηκε κατά περίπου 5.000 ανάμεσα στον Αύγουστο και τον Σεπτέμβριο (από 1.222.485. σε 1.227.944) ενώ ο εισπρακτικός μηχανισμός, η ΑΑΔΕ, αναμένεται να πατήσει γκάζι σε κατασχέσεις τους τελευταίους μήνες του έτους, μετά και την εκπνοή της ρύθμισης για τις 120 δόσεις.

Πιο αναλυτικά:

Το συνολικό «νέο ληξιπρόθεσμο» που προστέθηκε στα βιβλία της ΑΑΔΕ, στο οποίο συμπεριλαμβάνονται και οι μη φορολογικές κατηγορίες, έφτασε τα 588 εκατ. ενώ την ίδια περίοδο το 2018 ήταν 1.419 εκατ. (μείωση κατά 58,6%).

Εξαιρουμένων των μη φορολογικών κατηγοριών, το νέο ληξιπρόθεσμο έφτασε τα 529 εκατ., ενώ την ίδια περίοδο το 2018 είχε φτάσει τα 514 εκατ. (αύξηση κατά 2,9%).

Το 98% περίπου προέρχεται από τις κάτωθι κατηγορίες:

Έλενα Λάσκαρηe.laskari@euro2day.gr

Επιμένει το ΔΝΤ για συντάξεις και αφορολόγητο

Στις 13 Νοέμβρη συζητείται η έκθεση του άρθρου 4 για την Ελλάδα στο Δ.Σ. του Ταμείου. Πού εστιάζεται η κριτική για την οικονομία. Παραμένει αρωγός στις προσπάθειες της κυβέρνησης για μείωση του στόχου των πρωτογενών πλεονασμάτων.

Το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο δεν μεταβάλλει τη δέσμη συστάσεων προς την ελληνική κυβέρνηση και μέσω της έκθεσης του άρθρου 4, προσχέδιο της οποίας έχει ήδη στείλει σε κυβερνητικά στελέχη, επιμένει στην ανάγκη διεύρυνσης της φορολογικής βάσης με μείωση του αφορολογήτου, κατάργηση της «μονιμότητας» της 13ης σύνταξης που καθιέρωσε η κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ και περικοπής των προσωπικών διαφορών στις συντάξεις.

Η έκθεση του άρθρου 4 έχει προγραμματιστεί να συζητηθεί στο Δ.Σ. του Ταμείου στις 13 Νοεμβρίου και μια-δυο μέρες αργότερα αναμένεται να δοθεί στη δημοσιότητα. Σε περιβάλλον μεταμνημονιακής εποπτείας στην οποία το Ταμείο έχει ρόλο «παρατηρητή», οι συστάσεις του δεν έχουν πια τον παρεμβατικό χαρακτήρα των μνημονιακών ετών, όταν υπήρχε πρόγραμμα με το ΔΝΤ. Δεν σημαίνει όμως πως περνούν απαρατήρητες.

Οι πληροφορίες αναφέρουν πως σημαντικό τμήμα της έκθεσης θα απασχολεί αναφορές στα πεπραγμένα της προηγούμενης κυβέρνησης, όταν και κατά την εκτίμηση του ΔΝΤ σημειώθηκε σημαντική οπισθοχώρηση σε συγκεκριμένες μεταρρυθμιστικές δεσμεύσεις, με χαρακτηριστικότερες τις παρεμβάσεις στην αγορά εργασίας και την αύξηση του κατώτατου μισθού, αλλά και την καταβολή του έκτακτου «κοινωνικού μερίσματος» υπό μορφή 13ης σύνταξης.

Χωρίς να γίνονται συγκρίσεις ανάμεσα στην κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ και την κυβέρνηση της ΝΔ αλλά με σαφή διαχωρισμό των δύο περιόδων, το Ταμείο σημειώνει τα πρώτα θετικά κατά την άποψή του δείγματα γραφής της νέας κυβέρνησης στο πεδίο των μεταρρυθμίσεων, με ειδική αναφορά στο σχέδιο «Ηρακλής» για τα κόκκινα δάνεια, που συνοδεύεται με την υπενθύμιση των προκλήσεων που παραμένουν.

Στο κρίσιμο μέτωπο του χρέους, το Ταμείο, σύμφωνα με πληροφορίες, σημειώνει τη μείωση του κόστους δανεισμού του ελληνικού δημοσίου, εκτιμώντας ότι το outlook παραμένει ομαλό έως και το 2032, χρονικό σημείο μετά το οποίο επανέρχεται η αβεβαιότητα αναφορικά με τις συνθήκες αναχρηματοδότησής του. Τότε όμως, η ευρωζώνη έχει δώσει την υπόσχεση ενδεχόμενης νέας διευθέτησης, εάν και εφόσον χρειαστεί.

Όσον αφορά στα πλεονάσματα, το Ταμείο επιμένει στην ανάγκη μείωσης των στόχων για τα πρωτογενή πλεονάσματα, μέτωπο στο οποίο η κυβέρνηση, δια του πρωθυπουργού Κυριάκου Μητσοτάκη, έχει εμφανιστεί αισιόδοξη για μείωση των στόχων από το 2021. Οι σχετικές συζητήσεις αναμένονται εντός του 2020, χρόνος κατά τον οποίο θα ληφθούν τελικά και οι τυχόν αποφάσεις για αλλαγή της χρήσης των κερδών από τα ομόλογα ANFAs και SMPs.

Στο Eurogroup του Δεκεμβρίου, όπως ανέφερε χθες κοινοτικός αξιωματούχος, αναμένεται να ληφθεί η απόφαση για την εκταμίευση των κερδών από ελληνικά ομόλογα, εφόσον έχει προηγηθεί μια θετική -όπως αναμένεται- έκθεση αξιολόγησης από την Κομισιόν. Οι αποφάσεις για το εάν έστω και με έμμεσο τρόπο τα κέρδη από ελληνικά ομόλογα θα αυξήσουν το δημοσιονομικό περιθώριο ελιγμών από την πλευρά της κυβέρνησης, όμως, πάνε για το επόμενο έτος.

Έλενα Λάσκαρηe.laskari@euro2day.gr

Πηγές ΕΕ: Πιάνεται ο στόχος για το πλεόνασμα του 3,5% το 2020

Πληροφορίες πάντως αναφέρουν ότι στην έκθεση της Κομισιόν που θα δημοσιευτεί την Πέμπτη, η πρόβλεψη για την ανάπτυξη θα κινείται κάτω από 2,5%, με επικρατέστερο το 2,3% έναντι πρόβλεψης για 2,8%, που καταγράφεται στο προσχέδιο του προϋπολογισμού.

Χαμηλότερα θέτει τον πήχη της ανάπτυξης για το 2020, έναντι των προβλέψεων της κυβέρνησης, η Κομισιόν.

Οι πληροφορίες αναφέρουν ότι στην έκθεση που θα δημοσιευτεί αύριο, η πρόβλεψη για την πορεία της οικονομίας θα κινείται κάτω από 2,5% του ΑΕΠ, με επικρατέστερο το 2,3%, έναντι πρόβλεψης για 2,8% που καταγράφεται στο προσχέδιο του προϋπολογισμού.

Παρ’ όλα αυτά κοινοτικές πηγές μεταδίδουν μια αισιόδοξη εικόνα, επισημαίνοντας ότι και κατά τις εκτιμήσεις της Κομισιόν επιτυγχάνεται ο στόχος για πρωτογενές πλεόνασμα 3,5% του ΑΕΠ φέτος και το 2020.

Σύμφωνα με αυτές τις πηγές, «οι αυριανές οικονομικές προβλέψεις της Κομισιόν δεν φαίνονται να επηρεάζουν (αρνητικά) το κατατεθέν σχέδιο ελληνικού προϋπολογισμού 2020. Αυτό προμηνύει έγκρισή του στις 20/11, όταν δημοσιευθεί η σχετική έκθεση παράλληλα με την έκθεση ενισχυμένης εποπτείας. Όντως το πλεόνασμα των 3,5% φαίνεται να επιτυγχάνεται και σύμφωνα με υπολογισμούς της Κομισιόν».

Έλενα Λάσκαρηe.laskari@euro2day.gr

Στο πραγματικό εισόδημα το 30% των e-αποδείξεων

Διορθωτική κίνηση από το οικονομικό επιτελείο, μετά τις αντιδράσεις για το συγκεκριμένο μέτρο. Ετοιμάζονται και ρυθμίσεις για συγκεκριμένες κατηγορίες φορολογουμένων, με αντικειμενική αδυναμία να συγκεντρώσουν τις απαιτούμενες αποδείξεις.

Στο πραγματικό και όχι στο τεκμαρτό εισόδημα θα γίνεται ο υπολογισμός του ορίου 30% των ηλεκτρονικών αποδείξεων, που καθιερώνει το φορολογικό νομοσχέδιο. Αυτό αποφασίστηκε στη σημερινή σύσκεψη υπό τον πρωθυπουργό στο Μέγαρο Μαξίμου, όπου «κλείδωσε» επίσης ειδική ρύθμιση για συγκεκριμένες κατηγορίες φορολογουμένων, που έχουν αντικειμενική αδυναμία να συγκεντρώσουν το απαιτούμενο ποσοστό συναλλαγών.

Οι διορθωτικές αυτές κινήσεις έρχονται μετά από αντιδράσεις που προκάλεσαν οι αρχικοί σχεδιασμοί της κυβέρνησης, τις οποίες και όπως προκύπτει από τις αλλαγές, έλαβε υπόψη το οικονομικό επιτελείο.

Το φορολογικό νομοσχέδιο αναμένεται να τεθεί αύριο σε δημόσια διαβούλευση. Όπως αναφέρουν κυβερνητικές πηγές, βασικοί άξονες του ανωτέρω νομοσχεδίου είναι:

- Η φορολογική ελάφρυνση για νοικοκυριά και επιχειρήσεις, μέσω της εισαγωγής χαμηλότερων φορολογικών συντελεστών.

- Η παροχή κινήτρων για την ενίσχυση των ηλεκτρονικών συναλλαγών.

- Η εισαγωγή σοβαρών κινήτρων για την προσέλκυση άμεσων ξένων κεφαλαίων και επενδύσεων.

- Η εισαγωγή μέτρων για την επανεκκίνηση της οικονομίας σε σημαντικούς κλάδους, με συνεισφορά στο ΑΕΠ της χώρας.

- Η εισαγωγή φορολογικών μέτρων με στόχο την ενίσχυση της βιώσιμης ανάπτυξης.

- Η ενίσχυση της εταιρικής κοινωνικής ευθύνης και των παροχών στους εργαζόμενους σε είδος.

Υπενθυμίζεται ακόμη ότι με άλλες διατάξεις του Υπουργείου Οικονομικών που κατατέθηκαν τη Δευτέρα στη Βουλή, διευρύνεται η προστασία της κύριας κατοικίας. Οι αλλαγές αφορούν τόσο σε νέες αιτήσεις που θα υποβληθούν όσο και σε αιτήσεις που έχουν ήδη υποβληθεί, αλλά δεν έχουν ακόμη ολοκληρωθεί.

Ειδικότερα, μεταξύ άλλων:

- Επιτρέπεται, πλέον, να υποβάλουν αίτηση και όσοι διαμένουν σε μισθωμένο ή παραχωρημένο ακίνητο, εκτός της Περιφερειακής Ενότητας στην οποία βρίσκεται η κύρια κατοικία τους. Αφορά, κυρίως, σε όσους διαμένουν σε άλλη πόλη λόγω της εργασίας τους, όπως στελέχη Ενόπλων Δυνάμεων και Σωμάτων Ασφαλείας, γιατροί και εκπαιδευτικοί.

- Δίνεται η δυνατότητα προστασίας ολόκληρης της κατοικίας, με αίτηση μόνο του ενός συνιδιοκτήτη. Διευκολύνονται έτσι, για παράδειγμα, συγγενείς και διαζευγμένα ζευγάρια.

- Ρυθμίζεται η διαδικασία υποβολής αιτήσεων για οφειλέτες, που βρίσκονται αποδεδειγμένα σε διάσταση, έτσι ώστε να μη χρειάζεται πλέον η συνυπογραφή της αίτησης και από τους δύο.

- Δικαιούνται της κρατικής επιδότησης όλοι οι συνιδιοκτήτες που αιτούνται της προστασίας της κύριας κατοικίας.

- Παρέχεται η δυνατότητα να συμμετέχει εγγυητής μικρότερης ηλικίας σε περιπτώσεις ηλικιωμένων οφειλετών, οι οποίοι δεν μπορούσαν να ωφεληθούν από τη ρύθμιση των δόσεων σε βάθος 25-ετίας.

- Τέλος, προωθούνται άμεσα πρόσθετες βελτιώσεις, που θα αποσκοπούν στην κατάργηση των απαιτούμενων δικαιολογητικών, ώστε να καταστεί η διαδικασία ευκολότερη και ταχύτερη για τους πολίτες.

Έλενα Λάσκαρηe.laskari@euro2day.gr

Πώς «απορρόφησε» η αγορά την αύξηση του κατώτατου μισθού

Αποκαλυπτικά τα στοιχεία του ΕΦΚΑ για τον μέσο μισθό στην πλήρη απασχόληση, μετά την αύξηση του κατώτατου μισθού. Πονοκέφαλος για το γεγονός ότι σχεδόν ένας στους τρεις εργαζόμενους αμείβεται με μόλις 404 ευρώ τον μήνα, μεικτά.

Στα επίπεδα του Ιανουαρίου, ήτοι πριν από την αύξηση του κατώτατου μισθού κατά 11% για τους μισθωτούς άνω των 25 ετών και κατά 27% για τους νέους σε ηλικία εργαζόμενους, φαίνεται πως επανήλθαν οι μισθοί στον ιδιωτικό τομέα.

Αν και μια πιο ουσιαστική εικόνα της εγχώριας αγοράς εργασίας θα καταγραφεί τους επόμενους μήνες, τα στοιχεία του ΕΦΚΑ όπως προκύπτουν από τις Αναλυτικές Περιοδικές Δηλώσεις (ΑΠΔ) που δηλώνουν οι επιχειρήσεις δείχνουν ότι ο μέσος μισθός για την πλήρη απασχόληση κατά τον μήνα Απρίλιο ήταν 1.170,73 ευρώ μεικτά, μειωμένος κατά 1,73% σε σχέση με τον αμέσως προηγούμενο μήνα Μάρτιο. Τον Ιανουάριο, πριν δηλαδή από την αύξηση του κατώτατου μισθού, τα στοιχεία του ΕΦΚΑ έδειχναν ότι ο μέσος μισθός πλήρους απασχόλησης ήταν της τάξης των 1.175,83 ευρώ μεικτά.

Να σημειωθεί ότι από την 1η Φεβρουαρίου ίσχυσε ο νέος κατώτατος μισθός, διαμορφώνοντας νέα δεδομένα στην αγορά εργασίας. Συγκεκριμένα, ο κατώτατος μισθός αυξάνεται από την 1η Φεβρουαρίου στα 650 ευρώ τον μήνα μεικτά, από τα 586,08 ευρώ  (αύξηση 11%). Αντίστοιχα, το κατώτατο ημερομίσθιο αυξήθηκε από την 1η Φεβρουαρίου στα 29,04 ευρώ την ημέρα μεικτά, από τα 26,18 ευρώ (αύξηση 11%). Παράλληλα, ο  υποκατώτατος μισθός καταργήθηκε και ο κατώτατος μισθός και για τους νέους έως 25 ετών αυξήθηκε από τα 510,95 ευρώ σε 650 ευρώ τον μήνα (αύξηση 27%). Ομοίως, και το υποκατώτατο ημερομίσθιο καταργήθηκε. Έτσι, το ενιαίο κατώτατο ημερομίσθιο αυξήθηκε στα 29,04 ευρώ την ημέρα μεικτά.

Παρά τις αντιδράσεις των εργοδοτικών φορέων που έχουν προσφύγει στο ΣτΕ, με βάση την αύξηση του κατώτατου μισθού, σύμφωνα με εγκύκλιο του υπουργείου Εργασίας, αναπροσαρμόστηκαν αναλογικά και οι διαμορφωμένες τριετίες.

Στο τέλος του μήνα, η αύξηση αυτή φάνηκε κατά ένα μέρος, καθώς τα στοιχεία έδειξαν ότι τον Φεβρουάριο ο μέσος μισθός της πλήρους απασχόλησης ανήλθε σε 1.182,39 ευρώ μεικτά. Τον αμέσως επόμενο μήνα, η αύξηση ήταν σημαντικότερη. Ο μέσος μισθός της πλήρους απασχόλησης τον Μάρτιο αυξήθηκε σε 1.200,29.

Για να έρθουν τα τελευταία στοιχεία του ΕΦΚΑ, για τον Απρίλιο, που δείχνουν ότι ο μέσος μισθός της πλήρους απασχόλησης έπεσε ξανά στα 1.170,73 ευρώ μεικτά.

Παράλληλα, σε ιδιαίτερα χαμηλά επίπεδα, στα 404,5 ευρώ μεικτά, παραμένει ο μέσος μισθός των μερικώς απασχολουμένων, σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία του ΕΦΚΑ και των ΑΠΔ. Μάλιστα, με τον μισθό της μερικής απασχόλησης κατά τον μήνα Απρίλιο, που αφορούν τα στοιχεία, φαίνεται πως αμείβεται το 28,66% του συνόλου των εργαζομένων της χώρας, ήτοι σχεδόν ένας στους τρεις εργαζόμενους στον ιδιωτικό τομέα, γεγονός που συνεχίζει να προβληματίζει. 

Σε ετήσια βάση, βέβαια, παρουσιάζεται βελτίωση τόσο του αριθμού των απασχολουμένων όσο και του μέσου μισθού. Αναλυτικά, το σύνολο των απασχολουμένων ανέρχεται στα 2.352.294, παρουσιάζοντας αύξηση κατά 9,5% σε σχέση με ένα χρόνο νωρίτερα. Μάλιστα, τον φετινό Απρίλιο, ο αριθμός των ασφαλισμένων με πλήρη απασχόληση αυξήθηκε στις  επιχειρήσεις κατά 10,86%, ενώ αύξηση κατά 6,93% παρουσίασε και ο αριθμός των απασχολουμένων με μερική.

Ο μέσος μισθός αυξήθηκε στις επιχειρήσεις κατά 5,48% μέσα σε ένα έτος, φθάνοντας στα 1.170,73 ευρώ. Αναλογικά, το μέσο ημερομίσθιο στις επιχειρήσεις αυξήθηκε τον φετινό Απρίλιο κατά 3,47% σε σύγκριση με τον περυσινό, φθάνοντας στα 51,38 ευρώ.

Συνολικά, οι άντρες καλύπτουν το 53,5% των θέσεων εργασίας στις κοινές επιχειρήσεις. Το ποσοστό αυξάνεται, εφόσον η σύγκριση γίνει με όρους πλήρους απασχόλησης, καθώς οι άνδρες αντιπροσωπεύουν το 56,28% των εργαζομένων, ενώ το ποσοστό τους υποχωρεί στο 44,7% όταν πρόκειται για συμβάσεις μερικής απασχόλησης.

Στο σύνολο των επιχειρήσεων, το 22,24% των ασφαλισμένων είναι έως 29 ετών και το 50,95% έως 39 ετών. Ως προς την υπηκοότητα, από το σύνολο των ασφαλισμένων, το 89,47% είναι Έλληνες.

Επίσης, τα στοιχεία δείχνουν ότι το 21,97% των εργαζομένων απασχολούνται ως υπάλληλοι γραφείου. Το 20,76% των ασφαλισμένων στον ιδιωτικό τομέα απασχολείται στο χονδρικό και το λιανικό εμπόριο. Το 16,05% στα ξενοδοχεία και τα εστιατόρια και το 12,43% στις μεταποιητικές βιομηχανίες. Είναι μάλιστα χαρακτηριστικό πως το 21,29% των εργαζομένων με ελληνική υπηκοότητα απασχολείται στο χονδρικό - λιανικό εμπόριο, ενώ το 31,6% των ασφαλισμένων υπηκοότητας άλλης χώρας Ε.Ε. εργάζεται στα ξενοδοχεία και τα εστιατόρια.

Ρούλα Σαλούρουsalourou@euro2day.gr

Νέο κύμα εξόδου προς την σύνταξη

Τι κρύβει η αύξηση των αιτήσεων συνταξιοδότησης εντός του 2019, μετά το «μπλόκο» του 3ου μνημονίου, το καλοκαίρι του 2015. Γιατί οι ειδικοί προβληματίζονται και εκτιμούν ότι θα υπάρξει συνέχιση του κύματος εξόδου. Πως επηρεάζεται ο προϋπολογισμός του ΕΦΚΑ για το 2020.

Μια σημαντική, παράπλευρη συνέπεια των πρόσφατων αποφάσεων του Συμβουλίου της Επικρατείας για το νόμο Κατρούγκαλου, η αύξηση των αιτήσεων συνταξιοδότησης κατά το τελευταίο διάστημα του 2019, προκαλεί πονοκέφαλο στην διοίκηση του ΕΦΚΑ και την ηγεσία του υπουργείου Εργασίας.

Ήδη, τα στοιχεία του 9μήνου Ιανουάριος - Σεπτέμβριος 2019 είναι άκρως ανησυχητικά, καθώς παρατηρείται μικρή αλλά σημαντική αύξηση των αιτήσεων συνταξιοδότησης που υποβλήθηκαν, κυρίως από Δημοσίους υπαλλήλους κι εργαζόμενους σε πρώην ΔΕΚΟ και τράπεζες.

Είναι χαρακτηριστικό ότι το διάστημα Ιανουάριος - Σεπτέμβριος του τρέχοντος έτους έχουν κατατεθεί 123.102 αιτήσεις, όταν το αντίστοιχο διάστημα του προηγούμενου έτους, είχαν κατατεθεί 122.120 αιτήσεις επίσης αυξημένες σε σχέση με το 9μηνο του 2017, όταν ο αντίστοιχος αριθμός αιτήσεων ήταν της τάξης των 111.257.

Οι ειδικοί μάλιστα επισημαίνουν ότι το κύμα συνταξιοδοτήσεων αναμένεται να αυξηθεί το επόμενο, κρίσιμο διάστημα έως το τέλος του έτους, αφενός γιατί είναι έχει αποδειχθεί στατιστικά ότι οι ασφαλισμένοι επιλέγουν να υποβάλλουν τις παραιτήσεις τους στο τέλος του χρόνου, αφετέρου γιατί οι διαβεβαιώσεις της ηγεσίας του υπουργείου Εργασίας ότι η απόφαση του ΣτΕ θα ισχύσει αναδρομικά από τις 4 Οκτωβρίου 2018, ανεξάρτητα από το πότε θα ψηφιστεί τελικά το σχετικό σχέδιο νόμου, καθησυχάζει τους ασφαλισμένους που είχαν κατοχυρώσει δικαίωμα αλλά δίσταζαν λόγω της αβεβαιότητας να υποβάλλουν την αίτηση.

Όπως επισημαίνουν μάλιστα στελέχη της κοινωνικής ασφάλισης, μετά το καλοκαίρι του 2015 και την αύξηση των ορίων ηλικίας συνταξιοδότησης, θεωρείται φυσικό να παρατηρείται αύξηση των αιτήσεων συνταξιοδότησης. Και αυτό, γιατί πλέον, κατοχυρώνουν δικαίωμα όσοι ασφαλισμένοι έχασαν ξαφνικά, με την ψήφιση του τρίτου μνημονίου το δικαίωμα συνταξιοδότησης πριν από το 67ο έτος ηλικίας για πλήρη και το 62ο έτος για πρόωρη συνταξιοδότηση κι εντάχθηκαν αυτόματα στην μεταβατική φάση με την προσθήκη επιπλέον ετών ασφάλισης. Παράλληλα, όπως ξεκαθαρίζουν, αρχίζει και αυξάνεται ο αριθμός των ασφαλισμένων που ανήκουν στη γενιά των baby boomers, με την κορύφωση να αναμένεται την 10ετία 2020-2030.

Σημαντικότερη φαίνεται μάλιστα πως είναι η αύξηση των αιτήσεων συνταξιοδότησης στο δημόσιο. Είναι ενδεικτικό ότι ενώ το 2017 υπέβαλλαν αίτηση συνταξιοδότησης συνολικά 5.568 δημόσιοι υπάλληλοι, το 2018 αποχώρησαν συνολικά 7.759 υπάλληλοι και φέτος, μόνο το 9μηνο Ιανουάριος – Σεπτέμβριος 2019 έχουν υποβληθεί στον ΕΦΚΑ – ΓΛΚ 9.610 αιτήσεις συνταξιοδότησης από δημοσίους υπαλλήλους, ήτοι αύξηση της τάξης του 23,9% σε σχέση με ολόκληρο το προηγούμενο έτος. Οι αιτήσεις από τους ελεύθερους επαγγελματίες του πρώην ΟΑΕΕ, ενώ τα προηγούμενα έτη 2017 και το 2018 παρέμειναν σχεδόν σταθερές, φέτος, εμφανίζουν αύξηση της τάξης του 19,8% κατά το 9μηνο.

Σημαντική τέλος, είναι και η αύξηση που παρατηρείται στα πρώην ευγενή Ταμεία των ΔΕΚΟ – Τραπεζών. Το σχετικό 9μηνο του 2018 υποβλήθηκαν 3.989, αυξημένες κατά 2,98% σε σχέση με το αντίστοιχο διάστημα του 2017. Κατά το τρέχον έτος, έως τον Σεπτέμβριο είχαν υποβληθεί 5.266 αιτήσεις (αύξηση 32%) σχεδόν όσες υποβλήθηκαν ολόκληρο το 12μηνο πέρυσι.

Τα στοιχεία φαίνεται πως προβληματίζουν και την οικονομική υπηρεσία του ΕΦΚΑ και του υπουργείου Εργασίας, ενόψει μάλιστα και της κατάρτισης του προϋπολογισμού του υπερ-ταμείου, καθώς ενδεχόμενη αύξηση της συνταξιοδοτικής δαπάνης εκτιμάται πως θα μειώσει τις ελπίδες για έστω ισοσκελισμένο προϋπολογισμό το 2020.

Ρούλα Σαλούρουsalourou@euro2day.gr

«Παράθυρο» για επιστροφή αναδρομικών σε άτομα με βαριές αναπηρίες

Τι ορίζει πρόσφατη δικαστική απόφαση για τα αναδρομικά συνταξιούχων με αναπηρία άνω του 80%. Είχαν εξαιρεθεί από τις περικοπές του 2012 και ξαφνικά, με νόμο του 2012, δέχθηκαν αναδρομικές περικοπές. Καλείται ο ΕΦΚΑ να λογαριάσει τα «χρωστούμενα».

Ελπίδες για επιστροφή αναδρομικών ποσών σε άτομα με βαριές αναπηρίες δημιουργεί απόφαση του Διοικητικού Πρωτοδικείου, που δικαιώνει τυφλούς ασφαλισμένους οι οποίοι υπέστησαν μειώσεις στη σύνταξή τους με τις διατάξεις του νόμου 4093/2012, καθώς και την κατάργηση των δώρων (εορτών και αδείας) αλλά και του επιδόματος απόλυτης αναπηρίας.

Πρόκειται για την υπ’ αριθμό 14692/2019 απόφαση του Διοικητικού Πρωτοδικείου Αθηνών (15.10.2019), η οποία μάλιστα καλεί τον ΕΦΚΑ να λογαριάσει επακριβώς και να επιστρέψει τα αναδρομικά από 1/1/2013 έως 31/3/2015 στους τυφλούς δικαιούχους του ιδιωτικού τομέα.

Σύμφωνα με τον δικηγόρο Λουκά Αποστολίδη, πρόκειται για μια σημαντική απόφαση καθώς οι συνταξιούχοι με βαριές αναπηρίες σε ποσοστό άνω του 80%, όπως εν προκειμένω τα άτομα με ολική απώλεια όρασης, υπέστησαν δυσβάστακτες περικοπές στη σύνταξή τους, καθώς και έπαψαν να τους χορηγούνται τα επιδόματα των δώρων και αδείας συμπεριλαμβανομένου και του επιδόματος απολύτου αναπηρίας, κατά τρόπο άνισο, άδικο και υπέρμετρα επαχθή.

Μάλιστα, όπως σημειώνει, ενώ αρχικά η συγκεκριμένη κατηγορία των συνταξιούχων είχε εξαιρεθεί από τις σχετικές διατάξεις του ν.4093/2012 περί περικοπών των συντάξεων, στη συνέχεια, με το άρθρο 34 Νόμου 4111/2013 εφαρμόστηκαν και μάλιστα με αναδρομική ισχύ, από 19.11.2012 και σε αυτούς οι περικοπές που εισήγαγε ο ν.4093/2012 στις συντάξεις. Όλοι οι δικαιούχοι άσκησαν αγωγές για την άνιση αυτή μεταχείριση του νομοθέτη.

Η απόφαση του Διοικητικού Πρωτοδικείου, επισημαίνει ο κ. Αποστολίδης, με τις κρίσεις που σε αυτήν διαλαμβάνονται, δικαιώνει αυτή την ευπαθή ομάδα ατόμων, με προβλήματα όρασης, και ανοίγει ουσιαστικά τον δρόμο για τη χρηματική τους αποκατάσταση.

Το 2015 οι αποφάσεις της Ολομέλειας του ΣτΕ, αναφέρει ο δικηγόρος, έκριναν αντισυνταγματικές και υπέρμετρες τις περικοπές των νόμων 4051/2012 και 4093/2012 καθώς και την ολοσχερή κατάργηση των επιδομάτων. Οι περικοπές που κρίθηκαν αντισυνταγματικές χορηγήθηκαν μόνο στα ειδικά μισθολόγια (ένστολοι, καθηγητές, γιατροί του ΕΣΥ κ.α.). Στην ευαίσθητη κοινωνική ομάδα των τυφλών υπήρξε άδικη, άνιση και δυσμενέστατη μεταχείριση. Η υπ’ αριθμ. 14692/2019 απόφαση όμως του Διοικητικού Πρωτοδικείου τούς δικαιώνει πανηγυρικά και υποχρεώνει τον ΕΦΚΑ να προσκομίσει τον λογαριασμό για επιστροφή των περικοπών από 1/1/2013 έως 31/3/2015.

Σύμφωνα με τον κ. Αποστολίδη, τα όρια του δικαστικού ελέγχου για τις περικοπές των συνταξιοδοτικών παροχών πρέπει να λαμβάνουν υπόψη τα παρακάτω αντικειμενικά κριτήρια:

α. Τη φροντίδα του εθνικού νομοθέτη για την εξασφάλιση ενός αξιοπρεπούς βιοτικού επιπέδου, ώστε να μην τίθενται ζητήματα παραβίασης του άρθρου 3 της ΕΣΔΑ, του άρθρου 12 ΕΚΧ και του άρθρου 25 του Συντάγματος.

β. Τη φύση της παροχής και το αυθαίρετο κριτήριο των περικοπών αποκλειστικά για δημοσιονομικούς - ταμειακούς λόγους του κράτους.

γ. Τη χρονική διάρκεια των περικοπών και τον σωρευτικό ή μη χαρακτήρα.

δ. Τον σεβασμό στις θεμελιώδεις αρχές του Συντάγματος της κοινωνικής αλληλεγγύης, της αναλογικότητας και της αποτελεσματικότητας, για να μην υπάρξει παραβίαση της πάγιας νομολογίας του ακυρωτικού.

ε. Τη σύνταξη αναλογιστικής μελέτης για τη βιωσιμότητα του συστήματος κατά τρόπο κοινωνικά αποδεκτό, που δεν θα παραβιάζει τις ως άνω αρχές.

στ. Τη φύση της παροχής, αν έχει ή όχι προνομιακό χαρακτήρα, αλλά και στο πλαίσιο της αρχής της ισότητας με ό,τι λαμβάνουν οι υπόλοιποι συνταξιούχοι.

η. Τον αναδρομικό ή μη χαρακτήρα της παροχής στο πλαίσιο της δίκαιης ισορροπίας μεταξύ του δημοσίου και του ιδιωτικού συμφέροντος.

ι. Την υπέρμετρη επιβάρυνση της περιουσίας των συνταξιούχων σε σχέση με τις άλλες κοινωνικές τάξεις στην αντιμετώπιση της οικονομικής κρίσης.

Ρούλα Σαλούρουsalourou@euro2day.gr

Παρουσίαση νομοθεσίας νομολογίας σχετικά με τον τρόπο εξόφλησης συναλλαγών ως κριτήριο για την έκπτωση δαπανών (Άρθρο 23 περ. β Ν.4172/2013)

Αναδημοσίευση από το Ενημερωτικό Δελτίο Σεπτεμβρίου 2019 της ΣΟΛ Α.Ε.

www.solcrowe.gr

Παρουσίαση νομοθεσίας νομολογίας σχετικά με τον τρόπο εξόφλησης συναλλαγών ως κριτήριο για την έκπτωση δαπανών (Άρθρο 23 περ. β Ν. 4172/2013)

του Γιώργου ΛαζαρίδηΟρκωτού Ελεγκτή ΛογιστήΜέλους της ΣΟΛ α.ε.

ΔΙΑΤΑΞΗ

Άρθρο 23 Ν.4172/2013 Μη εκπιπτόμενες επιχειρη­ματικές δαπάνες:

«Οι ακόλουθες δαπάνες δεν εκπίπτουν:

…………………………………………………………………………………………………………………………….

β) κάθε είδους δαπάνη που αφορά σε αγορά αγα­θών ή λήψη υπηρεσιών αξίας άνω των πεντακοσίων (500) ευρώ, εφόσον η τμηματική ή ολική εξόφληση δεν έγινε με τη χρήση τραπεζικού μέσου πληρωμής,

Η παραπάνω διάταξη ισχύει για δαπάνες που αφο­ρούν φορολογικές περιόδους που αρχίζουν από την 1η Ιανουαρίου 2014 και μετά (άρθρο 72 παρ. 2 Ν. 4172/2013)».

ΑΝΑΛΥΣΗ ΒΑΣΕΙ ΕΓΚΥΚΛΙΩΝ

Βασική εγκύκλιος για τη διάταξη είναι η ΠΟΛ.1216/1.10.2014

Στη διάταξη εμπίπτουν οι αγορές πρώτων και βοη­θητικών υλών, εμπορευμάτων, υλικών, παγίων, κ.λπ., οι πάσης φύσεως δαπάνες της επιχείρησης καθώς και οι πάσης φύσεως υπηρεσίες που λαμβά­νει η επιχείρηση.

Ως αξία συναλλαγής λαμβάνεται υπόψη το καθαρό ποσό της αξίας της συναλλαγής, προ ΦΠΑ.

Είδη δαπανών που δεν υπάγονται στην προϋπόθε­ση εξόφλησης με τραπεζικό μέσο:

Μισθώματα ακινήτων, καθότι δεν πρόκειται για λήψη υπηρεσιών αλλά για χρήση μισθίου (εισόδημα από κεφάλαιο για τον εκμισθωτή, σχετ. άρθρο 39 N.4172/2013).

Τόκοι και συναφή έξοδα, καθόσον δεν εμπεριέχουν τα εννοιολογικά χαρακτηριστικά της παροχής υπη­ρεσίας.

Σημειωτέον ότι η προϋπόθεση αυτή δεν απαιτείται για τους μισθούς υπό την ευρεία έννοια. Όμως ήδη βάσει της περ. ιδ του άρθρου 23 του Ν. 4172/2013 (τέθηκε με το άρθρο 72 του Ν.4446/2016) ο τρό­πος εξόφλησης των δαπανών στο πλαίσιο εργασια­κής σχέσης όπως αυτή ορίζεται στην παρ. 2 του άρθρου 12 του Ν. 4172/2013, ρυθμίζεται αυτοτελώς (έναρξη ισχύος από 1/1/2017, χωρίς να θίγεται η εκπτωσιμότητα αν είχαν δοθεί προκαταβολές έναντι της μισθοδοσίας του Ιανουαρίου 2017).

Ως τραπεζικό μέσο πληρωμής, προκειμένου για την εφαρμογή των κοινοποιούμενων διατάξεων, νοείται:

• Η κατάθεση σε τραπεζικό λογαριασμό του προ­μηθευτή, είτε με μετρητά είτε με μεταφορά μεταξύ λογαριασμών (έμβασμα),
• Η χρήση χρεωστικών ή πιστωτικών καρτών της εταιρείας που πραγματοποιεί την πληρωμή,
• Η έκδοση τραπεζικής επιταγής της επιχείρησης ή η εκχώρηση επιταγών τρίτων,
• Η χρήση συναλλαγματικών οι οποίες εξοφλού­νται μέσω τραπέζης,
• Η χρήση ταχυδρομικής επιταγής - ταχυπληρω­μής ή η κατάθεση σε λογαριασμό πληρωμών των Ελληνικών Ταχυδρομείων.

Σε περίπτωση που οι αντισυμβαλλόμενοι είναι ταυ­τόχρονα προμηθευτές και πελάτες, επιτρέπεται να προβούν σε εκατέρωθεν λογιστικούς συμψηφι­σμούς, εφόσον αυτό δεν αντιβαίνει σε διατάξεις άλ­λων νόμων. Όταν η διαφορά που απομένει μετά τον συμψηφισμό είναι μεγαλύτερη των 500 ευρώ, τότε για να αναγνωρισθεί το σύνολο των αγορών απαι­τείται η εξόφλησή της με τραπεζικό μέσο πληρωμής. Τα ίδια ισχύουν και στην περίπτωση πώλησης αγα­θών μεταξύ υπόχρεων απεικόνισης συναλλαγών με «ανταλλαγή».

Η προϋπόθεση αφορά και την περίπτωση σταδια­κής (τμηματικής) εξόφλησης, ακόμη και την περί­πτωση προκαταβολής.

Επισημαίνεται ότι οι δαπάνες που έχουν πραγματο­ποιηθεί εντός του φορολογικού έτους αλλά δεν έχουν εξοφληθεί στο έτος αυτό, κρίνονται οριστικά, ως προς την εκπεσιμότητά τους, στο φορολογικό έτος που θα λάβει χώρα η εξόφληση αυτών. Στην περίπτωση που στο έτος εξόφλησης των δαπανών διαπιστωθεί ότι οι δαπάνες αυτές εξοφλήθηκαν χω­ρίς να γίνει χρήση τραπεζικού μέσου πληρωμής (π.χ. με μετρητά), η επιχείρηση υποχρεούται να υποβάλλει τροποποιητική δήλωση του φορολογικού έτους εντός του οποίου πραγματοποιήθηκε η συ­ναλλαγή, προσθέτοντας τα ποσά αυτών των δαπα­νών ως θετική λογιστική διαφορά.

Στις υπόψη διατάξεις εμπίπτουν και οι περιπτώσεις εξόφλησης δαπανών που αφορούν στην αγορά αγαθών ή λήψη υπηρεσιών από πρόσωπα που δεν έχουν υποχρέωση έκδοσης στοιχείου του ΚΦAΣ (παρ. 5 άρθρου 6 του ΚΦAΣ). (δηλ. περίπτωση έκ­δοσης τιμολογίων αγοράς.)

Πρόσθετες διευκρινίσεις με άλλες εγκύκλιους και οδηγίες

ΠΟΛ 1079/6.4.2015 Διευκρινίσεις επί της αριθμ. ΠΟΛ.1216/2014 εγκυκλίου, σχετικά με την έκ­πτωση ή μη δαπάνης που αφορά σε αγορά αγαθών ή λήψη υπηρεσιών αξίας άνω των 500 ευρώ:

«Σε περίπτωση αγοράς αγαθών που παραδίδονται από επιχειρήσεις παροχής υπηρεσιών ταχυμεταφο­ράς (ταχυμεταφορέας - courier - «εισπράκτορας για λογαριασμό τρίτων») με αντικαταβολή του τιμήματος χωρίς τη χρήση τραπεζικού μέσου πληρωμής αλλά με μετρητά, τότε η επιχείρηση παροχής υπηρεσιών ταχυμεταφοράς αναγράφει στο «συνοδευτικό δελτίο ταχυμεταφοράς» (ΣΥ.ΔΕ.ΤΑ) που υποχρεούται να εκδίδει με βάση τον Κανονισμό Γενικών Αδειών (αριθμ. Απόφ. 686/064 της Εθνικής Επιτροπής Τη­λεπικοινωνιών και Ταχυδρομείων - Ε.Ε.Τ.Τ. /ΦΕΚ 1700Β΄/10.07.2013) τον αριθμό και την ημερομηνία του τιμολογίου που εξοφλείται και το ακριβές ποσό των μετρητών που παραλαμβάνει. Η επιχείρηση παροχής υπηρεσιών ταχυμεταφοράς έχει την υπο­χρέωση να καταθέσει συνολικά τα ποσά σε τραπεζι­κό λογαριασμό της εταιρείας εντολέα - πωλητή, εντός δύο (2) ημερών από την έκδοση του ΣΥ.ΔΕ.ΤΑ. Το αντίγραφο του «συνοδευτικού δελτίου ταχυμεταφοράς» (ΣΥ.ΔΕ.ΤΑ.) που παραδίδεται στον αγοραστή των αγαθών και αναγράφει το ποσό που αυτός κατέβαλε διαφυλάσσεται μέχρι το χρόνο πα­ραγραφής της χρήσης μέσα στην οποία το έλαβε.

Τα ανωτέρω εφαρμόζονται και στις περιπτώσεις που οι συναλλαγές πραγματοποιούνται μέσω εμπο­ρικών αντιπροσώπων ή εισπρακτόρων, κ.λπ.».

Έγγραφο με Αρ.Πρωτ. ΔEAΦ Β1069397 ΕΞ 2016 Μη εφαρμογή των διατάξεων της περ. β' του άρ­θρου 23 του ν. 4172/2013 στην περίπτωση τα­μειακής εξόφλησης συναλλαγών με επιχειρή­σεις προμήθειας ηλεκτρικού ρεύματος και νε­ρού:

«Κατόπιν των ανωτέρω και για τη διευκόλυνση πλή­θους συναλλαγών των καταναλωτών, οι δαπάνες για την προμήθεια ηλεκτρικού ρεύματος και νερού που εξοφλούνται στα ταμεία (γκισέ) των επιχειρή­σεων καθώς και στα συμβεβλημένα καταστήματα που πραγματοποιούν εισπράξεις για λογαριασμό τους, εφόσον αποδεικνύονται από τα κατάλληλα δικαιολογητικά τα οποία φέρουν τα στοιχεία του πε­λάτη, με την παρούσα γίνεται δεκτό ότι αναγνωρίζο­νται φορολογικά ως εκπιπτόμενες επιχειρηματικές δαπάνες από το χρόνο έναρξης ισχύος του Ν.4172/2013, μη εφαρμοζομένων των διατάξεων της περ. β΄ του άρθρου 23 του Ν. 4172/2013 και ανακαλούμενων των όσων αναφέρονται στο αριθ. πρωτ. ΔEAΦΒ 1139502 ΕΞ2015/26.10.2015 έγγραφό μας».

Εγκύκλιος Ε.2068/3.5.2019 Έκπτωση δαπανών που αφορούν σε εξόφληση συναλλαγών σε επι­χειρήσεις για την προμήθεια φυσικού αερίου:

«4. Κατόπιν των ανωτέρω, με την παρούσα γίνεται δεκτό ότι τα οριζόμενα στο ΔΕΑΦ Β 1069397 ΕΞ 2016/26.4.2016 έγγραφό μας έχουν ανάλογη εφαρ­μογή και για τις δαπάνες προμήθειας φυσικού αερί­ου που εξοφλούνται στα ταμεία (γκισέ) των επιχει­ρήσεων παροχής φυσικού αερίου, καθώς και στα συμβεβλημένα καταστήματα που πραγματοποιούν εισπράξεις για λογαριασμό τους, εφόσον αποδει­κνύονται από τα κατάλληλα δικαιολογητικά τα οποία φέρουν τα στοιχεία του πελάτη, δεδομένου ότι και στην περίπτωση αυτή η ως άνω εξόφληση δεν θέτει εν αμφιβόλω τη διενέργεια πραγματικής ως προς το ύψος συναλλαγής, καθόσον οι υπόψη επιχειρήσεις εκδίδουν παραστατικά με βάση καθορισμένη τιμο­λογιακή πολιτική και γενικούς όρους συναλλαγών στους οποίους προσχωρεί ο καταναλωτής.».

ΠΟΛ. 1055/26.4.2016 Διευκρινίσεις σχετικά με την εφαρμογή των διατάξεων της περ. β’ του άρθρου 23 του ν. 4172/2013 σε περίπτωση εξό­φλησης τιμολογίων προμηθευτών και πιστωτών από τρίτους:

«4. Από τη γραμματική διατύπωση των πιο πάνω διατάξεων προκύπτει, ότι ο νόμος απαιτεί η εξόφλη­ση να γίνεται με τραπεζικό μέσο πληρωμής, προκει­μένου να αποδεικνύεται η ύπαρξη και η πραγματο­ποίηση της συναλλαγής, χωρίς να κάνει διάκριση ως προς το πρόσωπο του καταβάλλοντος, ούτε να θέτει ως προϋπόθεση όπως το πρόσωπο στο οποίο ανή­κει ο λογαριασμός μέσω του οποίου εξοφλούνται οι σχετικές δαπάνες να είναι και αυτό που είχε τη σχε­τική απαίτηση από τον καταβάλλοντα (άμεσα αντι­συμβαλλόμενος).

5. Κατόπιν των ανωτέρω, σε περίπτωση εξόφλησης σε τραπεζικό λογαριασμό του προμηθευτή - πιστω­τή από τρίτο πρόσωπο (ημεδαπό ή αλλοδαπό), το οποίο, κατ΄ εντολή της επιχείρησης, εξοφλεί τη σχε­τική υποχρέωση προς απόσβεση ισόποσης υπο­χρέωσης αυτού προς αυτή, η σχετική δαπάνη εκπί­πτει από τα ακαθάριστα έσοδα της επιχείρησης, αρκεί να αποδεικνύεται με βάση τα κατάλληλα στοι­χεία (τραπεζικά παραστατικά ή άλλα έγγραφα) η εξόφληση του προμηθευτή καθώς και ο λόγος εξό­φλησης των δαπανών από τον τρίτο.

Ομοίως, σε περίπτωση που, με βάση τα ανωτέρω, η εξόφληση γίνεται, κατ΄ εντολή της επιχείρησης, από τρίτο, πελάτη της, προς απόσβεση δικής του υπο­χρέωσης από αγορά αγαθών ή λήψη υπηρεσιών από την επιχείρηση, η σχετική δαπάνη αναγνωρίζε­ται προς έκπτωση από τα ακαθάριστα έσοδα του τρίτου με τις ίδιες ως άνω προϋποθέσεις και εφόσον πληρούνται και οι λοιπές προϋποθέσεις που τίθενται για την εκπεσιμότητα των δαπανών με τις διατάξεις του Ν.4172/2013, παρόλο που ο τραπεζικός λογα­ριασμός στον οποίο κατατέθηκαν τα μετρητά ή με­ταφέρθηκαν τα σχετικά εμβάσματα δεν ανήκει σε πρόσωπο έναντι του οποίου υφίστατο και η σχετική υποχρέωση.

6. Τέλος, διευκρινίζεται ότι για την εξασφάλιση του δικαιώματος έκπτωσης μιας δαπάνης, κατ΄ εφαρμο­γή των διατάξεων της περ. β΄ του άρθρου 23 του Ν.4172/2013 , η καταβολή μπορεί να γίνεται και σε τραπεζικό λογαριασμό του προμηθευτή σε αλλοδα­πή τράπεζα, του νόμου μη διακρίνοντος».

ΠΟΛ. 1158/24.10.2016 Πρόσθετες διευκρινίσεις σχετικά με την εφαρμογή των διατάξεων της περ. β' του άρθρου 23 του ν.4172/2013 σε περί­πτωση συμψηφισμού αμοιβαίων ανταπαιτήσε­ων αντισυμβαλλομένων:

« Κατόπιν των ανωτέρω, διευκρινίζεται ότι τα αναφερόμενα στην ΠΟΛ.1216/2014 εγκύκλιό μας, αναφορικά με τους λογιστικούς συμψηφισμούς σε περίπτωση που οι αντισυμβαλλόμενοι είναι ταυτόχρονα προμηθευτές και πελάτες, ισχύουν και για κάθε περίπτωση συμψηφισμού υποχρεώσεων από αγορές αγαθών ή υπηρεσιών με απαιτήσεις έναντι των ίδιων προσώπων που έχουν γεννηθεί από άλλη αιτία (π.χ. απαιτήσεις των αγροτικών συνεταιρισμών έναντι των μελών τους για την κάλυψη της συνεταιριστικής τους μερίδας, απαίτηση για απόδοση των ποσών που εισέπραξε εταιρεία ταχυμεταφορέων - courier - «εισπράκτορα για λογαριασμό τρίτων» κατ΄ εντολή της επιχείρησης από πελάτες της, κ.λπ.). Επομένως, σε περίπτωση που οι σχετικές υποχρεώσεις εξοφλούνται δια συμψηφισμού τους με απαιτήσεις έναντι των ίδιων προσώπων, οι αντίστοιχες δαπάνες αγοράς αγαθών ή λήψης υπηρεσιών, κατά το μέρος που διαμορφώνουν το κόστος πωληθέντων κάθε φορολογικού έτους, αναγνωρίζονται ως εκπιπτόμενες επιχειρηματικές δαπάνες με βάση τις διατάξεις του άρθρου 22 του Ν.4172/2013 , ανεξάρτητα από την αιτία προέλευσης των απαιτήσεων αυτών. Επισημαίνεται, ωστόσο, ότι σε περίπτωση που, μετά τον συμψηφισμό, η εναπομένουσα υποχρέωση από την αγορά αγαθών ή τη λήψη υπηρεσιών υπερβαίνει τα 500 ευρώ, η εξόφλησή της θα πρέπει να γίνει με τραπεζικό μέσο πληρωμής προκειμένου να αναγνωρισθεί προς έκπτωση το σύνολο του κόστους πωληθέντων που αναλογεί στις σχετικές αγορές.».

ΑΠΟΦΑΣΕΙΣ ΔΕΔ

ΣΗΜΕΙΩΣΗ

Από την ανάγνωση σχετικών αποφάσεων της ΔΕΔ προκύπτουν τα εξής σημαντικά:

- Εφόσον ο έλεγχος δεν αναγνωρίσει προς έκ­πτωση από τα ακαθάριστα έσοδα δαπάνες επει­δή θεώρησε ότι δεν εξοφλήθηκαν με τραπεζικό μέσο, ο φορολογούμενος φέρει το βάρος της απόδειξης σύμφωνα με το άρθρο 65 του Ν. 4174/2014 έναντι της ΔΕΔ, της εξόφλησης με τραπεζικό μέσο.

- Στην περίπτωση που από τον έλεγχο θεωρηθεί ότι περισσότερα του ενός παραστατικά αξίας (προ ΦΠΑ) του καθενός κάτω των 500 ευρώ, αφορούν σε μια συναλλαγή που αθροιστικά υπερβαίνει την αξία των 500 ευρώ, τότε οι δαπά­νες των παραστατικών αυτών δεν εκπίπτουν, εφόσον η εξόφληση αυτών έγινε με μετρητά. Ως εκ τούτου λοιπόν μπαίνουν στο μικροσκόπιο πα­ραστατικά του ιδίου προμηθευτή της ιδίας ημέ­ρας ειδικότερα μάλιστα στην περίπτωση που η μεταφορά των αγαθών που αγοράσθηκαν με τα παραστατικά αυτά, προκύπτει ότι έγινε ενιαία. Κατά την άποψή μου δεν μπορεί να καταλογισθεί δόλος στην πλευρά του αγοραστή σε περιπτώ­σεις που την ίδια ημέρα γίνονται περισσότερες της μιας αγορές από τον ίδιο προμηθευτή, όταν αυτό επιβάλλεται λόγω της φύσης της δραστη­ριότητας του φορολογούμενου (Λ.χ. Φαρμακεία, Περίπτερα).

ΣΧΕΤΙΚΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ

Άρθρο 65 Ν. 4174/2013

«Σε περίπτωση αμφισβήτησης πράξης προσδιορι­σμού φόρου στα πλαίσια ενδικοφανούς προσφυγής, ο φορολογούμενος ή οποιοδήποτε άλλο πρόσωπο που προβαίνει στην εν λόγω αμφισβήτηση φέρει το βάρος της απόδειξης της πλημμέλειας της πράξης προσδιορισμού του φόρου».

ΠΑΡΑΘΕΣΗ ΣΧΕΤΙΚΩΝ ΑΠΟΦΑΣΕΩΝ ΔΕΔ

Παρακάτω παρατίθενται τα κύρια σημεία σχετικών με το θέμα αποφάσεων της ΔΕΔ.

ΔΕΔ 355/28.1.2019 Απόρριψη δαπανών λόγω μη εξόφλησης αυτών με τραπεζικό μέσω πληρω­μής

ΕΛΕΓΧΟΣ

Δεν αναγνωρίσθηκαν για έκπτωση από τα ακαθάρι­στα έσοδα τα παραπάνω ποσά, με την αιτιολογία, ότι ‘’…… η επιχείρηση προέβη σε εξόφληση δαπα­νών άνω των 500 ευρώ με μετρητά (σχ άρθρο 23 ν. 4172/2013) όπως αναλύεται εκτενώς στο κεφ. 6.1 «μη εκπιπτόμενες δαπάνες αρ. 23 ν. 4172/2013»…’’

ΑΠΟΦΑΣΗ ΔΕΔ

Επειδή, με το αρ. πρωτ. Δ.Ε.Δ ……………… ΕΞ 2019 ΕΜΠ/16.01.2019 έγγραφό μας, ζητήσαμε από την προσφεύγουσα να μας προσκομίσει περαιτέρω στοιχεία και διευκρινήσεις για τον τρόπο εξόφλησης ή μη των ως άνω προμηθευτών.

Επειδή, η προσφεύγουσα, αμφισβητεί τη καταλογι­ζόμενη λογιστική διαφορά, φέρουσα δε το βάρος της απόδειξης της πλημμέλειας της πράξης προσδιορι­σμού του φόρου, όφειλε να αποδείξει τους ισχυρι­σμούς της, σύμφωνα με το άρθρο 65 του ν. 4174/2013.

Πλην, όμως δεν προσκόμισε κανένα αποδεικτι­κό στοιχείο που να ανατρέπει και να αντικρούει τους ισχυρισμούς του φορολογικού ελέγχου, αόριστα επικαλείται τις σχετικές διατάξεις, την έκτα­κτη διακοπή των εργασιών, τη θέση αυτής σε εκκα­θάριση, τη μη διατήρηση πλήρους λογιστηρίου και άμεσης λογιστικής παρακολούθησης και μη νόμιμης κοινοποίησης των προσβαλλόμενων πράξεων.

Επειδή, η προσφεύγουσα, δεν εξόφλησε σύμφωνα με τις ισχύουσες διατάξεις τους ως άνω προμηθευ­τές μέσω τραπέζης, οι σχετικές δαπάνες δεν είναι εκπεστέες από τα ακαθάριστα έσοδα, οι δε ισχυρι­σμοί της απορρίπτονται ως νόμω και ουσία α­βάσιμοι.

ΔΕΔ 559/5.2.2019 Μη εξόφληση με τραπεζικό μέσο

ΕΛΕΓΧΟΣ

Για τις εν λόγω δαπάνες των Τιμολογίων Παροχής Υπηρεσιών Τ.Π.Υ ……… και ……… έκδοσης της εταιρείας «……………………...» στις απόψεις της φορολογικής αρχής προς την υπηρεσία μας, σημειώνονται τα εξής:

- Δεν υποβάλλονται αποδεικτικά της εξόφλησής τους με τραπεζικό μέσο πληρωμής

………………………………………………………………………………………….

ΑΠΟΦΑΣΗ ΔΕΔ

Επειδή στο Άρθρο 23. «Μη εκπιπτόμενες επιχειρη­ματικές δαπάνες» του Ν. 4172/13 ορίζεται ότι:

«Οι ακόλουθες δαπάνες δεν εκπίπτουν:

…..β) κάθε είδους δαπάνη που αφορά σε αγορά αγαθών ή λήψη υπηρεσιών αξίας άνω των πεντα­κοσίων (500) ευρώ, εφόσον η τμηματική ή ολική εξόφληση δεν έγινε με τη χρήση τραπεζικού μέσου πληρωμής…..»

Επειδή εν προκειμένω, η προσφεύγουσα για τις συ­ναλλαγές που είχε με την εταιρεία «……………… ……………….» συνολικής καθαρής αξίας € 45.000,00, δεν προσκόμισε κάποιο κατάλληλο αποδεικτικό στοιχείο το οποίο να καταδεικνύει την εξόφληση των υπό κρίση τιμολογίων με χρήση τραπεζικού μέσου πληρωμής, ορθώς η φορολογική αρχή απέρριψε τις εν λόγω δαπά­νες ως μη εκπιπτόμενες δαπάνες της χρήσης 2016.

ΔΕΔ 1792/2019 ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ Προϋποθέσεις έκπτωσης δαπανών καυσίμων με ΑΛΠ

ΕΛΕΓΧΟΣ

Μη αναγνώριση δαπανών άνω των 500,00€ που φέρονται να εξοφλήθηκαν χωρίς τη χρήση τραπεζι­κού μέσου, καθώς ουδέν στοιχείο προσκόμισε ……….. προς απόδειξη του ισχυρισμού του ότι το υπ' αριθ. 399/18.03.2014 Τιμολόγιο - δελτίο απο­στολής, καθαρής αξίας 902,40€ πλέον ΦΠΑ 117,31€, ήτοι συνολικής αξίας 1.019,71€, εκδόσεως του........... εξοφλήθηκε διατραπεζικά.

ΑΠΟΦΑΣΗ ΔΕΔ

Επειδή………………….. β) Κάθε είδους δαπάνη που αφορά σε αγορά αγαθών ή λήψη υπηρεσιών αξίας άνω των 500 ευρώ, από την ημεδαπή ή την αλλοδαπή, εφόσον η τμηματική ή ολική εξόφληση δεν έγινε με τη χρήση τραπεζικού μέσου πληρωμής. Για την περίπτωση αυτή έχουν παρασχεθεί αναλυτι­κές οδηγίες με τις ΠΟΛ.1216/2014 και ΠΟΛ.1079/ 2015 εγκυκλίους μας.».

Επειδή, ο ισχυρισμός περί πλημμέλειας του ελέγχου λόγω μη αναγνώρισης δαπανών άνω των 500,00€ που φέρονται να εξοφλήθηκαν χωρίς τη χρήση τρα­πεζικού μέσου προβάλλεται αναπόδεικτα, καθώς ουδέν στοιχείο προσκόμισε ο προσφεύγων προς απόδειξη του ισχυρισμού του ότι το υπ' αριθ. 399/18.03.2014 Τιμολόγιο - δελτίο αποστολής, καθαρής αξίας 902,40€ πλέον ΦΠΑ 117,31€, ήτοι συνολικής αξίας 1.019,71€, εκδόσεως του........... εξοφλήθηκε διατραπεζικά.

ΔΕΔ 1411/2019

ΕΛΕΓΧΟΣ

Η λογιστική διαφορά αφορά τις κάτωθι αγορές εμπορευμάτων εσωτερικού των οποίων η τμηματική ή ολική εξόφληση δεν έγινε με τη χρήση τραπεζικού μέσου πληρωμής, σύμφωνα με τις διατάξεις της παρ. β του άρθρου 23 του ν. 4172/2013:

ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑ	ΠΑΡΑΣΤ	ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΑ	ΠΟΣΟ
31/12/2016	…… ……..	…………..	588,00
31/12/2016	…………..	…………..	756,00
ΣΥΝΟΛΟ		1.344,00

ΑΠΟΦΑΣΗ ΔΕΔ

Επειδή η προσφεύγουσα ισχυρίζεται ότι τα παρα­πάνω ποσά αφορούσαν δαπάνες που δίδονταν για πώληση λαχείων σκρατς, οι οποίες δίνονταν μεμο­νωμένα και τμηματικά καθ’ όλη τη διάρκεια του έτους και ήταν συναλλαγές κάτω του ποσού των 500,00 ευρώ, απλώς στα βιβλία της, λόγω της φύ­σης της συναλλαγής, αποτυπώνονταν συγκεντρωτι­κά.

Επειδή σύμφωνα με το άρθρο 23 του ν. 4172/2013, όπως ίσχυε για το φορολογικό έτος 2015:

«Άρθρο 23 Μη εκπιπτόμενες επιχειρηματικές δαπά­νες

Οι ακόλουθες δαπάνες δεν εκπίπτουν:

…………..

β) κάθε είδους δαπάνη που αφορά σε αγορά αγα­θών ή λήψη υπηρεσιών αξίας άνω των πεντακοσίων (500) ευρώ, εφόσον η τμηματική ή ολική εξόφληση δεν έγινε με τη χρήση τραπεζικού μέσου πληρωμής,

…………..»

Επειδή στα παραστατικά με τα οποία πραγματοποι­ήθηκαν οι εγγραφές στα βιβλία της προσφεύγουσας που επιδείχθηκαν στον έλεγχο, δεν αναγράφονταν τμηματικές συναλλαγές, αλλά ούτε συνοδεύο­νταν από έγγραφα, ώστε να αποδεικνύεται ότι αφορούν τμηματικές συναλλαγές κάτω των 500,00 ευρώ, ο ισχυρισμός της προσφεύγουσας απορρίπτεται ως αναπόδεικτος.

ΔΕΔ 1057/2018 ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ

ΕΛΕΓΧΟΣ

Από τον έλεγχο θεωρήθηκε ότι οι επιμέρους συναλ­λαγές (η κάθε μια με καθαρή αξία μικρότερη των 500 ευρώ) με την επιχείρηση ……… που είχαν πραγματοποιηθεί εντός μιας ημέρας αποτελούσαν ενιαία συναλλαγή ανώτερη των 500 ευρώ για την οποία η καταβολή της αμοιβής θα έπρεπε να γίνει με τραπεζικό μέσο.

Η προσφεύγουσα προβάλει τους παρακάτω λό­γους:

1) Ο έλεγχος, εντελώς αυθαίρετα και αναιτιολόγητα, θεώρησε ότι οι επιμέρους συναλλαγές (η καθεμία με καθαρή αξία μικρότερη των 500 €) με την επιχείρη­ση «…………….. » που είχαν πραγματοποιηθεί εντός μίας ημέρας αποτελούσαν ενιαία συναλλαγή ανώτερη των 500 € για την οποία η καταβολή της αμοιβής θα έπρεπε να γίνει με τραπεζικό μέσο. Κά­θε τιμολόγιο αντιστοιχούσε σε διαφορετική διακίνη­ση και μεταφορά με διαφορετικό μέσο.

2) Η μη εξόφληση των δαπανών με τη χρήση τρα­πεζικού μέσου πληρωμής δεν συ